ترس شورای روابط خارجی اروپا از تهدید فراجغرافیایی ایران

کارشناس شورای روابط خارجی اروپا در یادداشتی مفصل با اشاره به پیام «پاسخ نامحدود» ایران در صورت شروع دوباره جنگ، اعتراف می کند که این خود اروپایی ها بودند که باعث شدند در چنین شرایطی قرار بگیرند.

به گزارش مشرق، الی گرانمایه، کارشناس ارشد مسائل غرب آسیا در شورای روابط خارجی اروپا توضیح می دهد که اروپایی ها هم در گفتار و هم در عمل، از جنگ آمریکا-اسرائیل علیه ایران، حمایت کرده اند و مسیر حملات نظامی به این کشور را هموار نموده اند. او معتقد است نتیجه چنین رفتاری آن است که ایران اگر بخواهد می تواند تهدید «جغرافیای نامحدود حملات موشکی» خود را عملی کند و سراسر این قاره در برابر چنین حملاتی تقریباً بی دفاع است.

او در پایان چند راهکار برای جلوگیری از اجرایی شدن این تهدیدات ارائه و به مقامات اروپایی پیشنهاد می کند به جای تسهیل حمله به ایران، مانع اجرای آن ها شوند.

پیام «پاسخ نامحدود» ایران در اروپا دریافت شده است

کارشناس اروپایی ابتدا به زمینه های افزایش تهدیدات ایران علیه اروپا اشاره کرده و یادآور می شود که رهبر ایران در بیانیه ای صریح، هشدار داد که در صورت ازسرگیری حملات آمریکا و اسرائیل، پاسخ ایران «بدون محدودیت جغرافیایی» خواهد بود.

گرانمایه این موضع را نشانه گسترش دامنه گزینه های ایران برای پاسخ متقابل ارزیابی می کند و معتقد است تهران در شرایط جنگی کنونی، دیگر لزوماً به همان محدودیت ها و ملاحظاتی پایبند نیست که پیش از این در انتخاب اهداف خود در خارج از منطقه در نظر می گرفت.

از نگاه این کارشناس، جنگ جاری برای ساختار سیاسی ایران جنبه ای حیاتی دارد و همین مسئله می تواند آستانه پذیرش خطر در تصمیم گیری های نظامی تهران را افزایش دهد.

رفتار متناقض اروپایی ها، حمایت شان از جنگ علیه ایران را آشکار کرد

بااین حال، مهم ترین نکته ای که در این بخش از تحلیل گرانمایه وجود دارد، اذعان صریح او به نقش دولت های اروپایی در جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران است.

نویسنده تصریح می کند که با وجود تلاش پایتخت های اروپایی برای حفظ فاصله ظاهری از جنگ، آمریکا اجازه یافته است از پایگاه های نظامی خود در کشورهای اروپایی، از جمله ایتالیا، بریتانیا و بلغارستان، برای اجرای عملیات جنگی استفاده کند.

کارشناس اروپایی تأکید می کند که در این جنگ، اروپا نه تنها یک ناظر بیرونی نبوده، بلکه زیرساخت های نظامی خود را در خدمت عملیات نظامی آمریکا نیز قرار داده است.

او سپس به اظهارات مقامات ارشد اروپایی نیز رجوع کرده و آن ها را ازجمله عواملی می داند که تصور بی طرفی اروپا را نزد تصمیم گیرندگان ایرانی از بین برده است. او به موضع صدراعظم آلمان اشاره می کند که حملات اسرائیل را انجام «کار کثیف» به نمایندگی از اروپا توصیف کرده و مدعی شده بود روزهای نظام سیاسی ایران عملاً به پایان رسیده است.

گرانمایه اذعان می کند که شکی نیست که تهران چنین اظهاراتی را نشانه آشکار حمایت اروپایی ها از جنگ تفسیر می کنند. اهمیت این اعتراف در آن است که نویسنده خود به تناقض میان ادعای عدم مشارکت اروپا در جنگ و مواضع علنی مقام های سیاسی این قاره اشاره می کند؛ مواضعی که نه تنها حملات نظامی علیه ایران را تأیید می کنند، بلکه به استقبال از تحقق اهداف سیاسی آن، یعنی تغییر نظام در ایران نیز می روند.

اروپا از تمام ظرفیت های خود برای تحمیل فشار بر ایران، استفاده کرده است

این نقش آفرینی به همکاری های نظامی و اظهارات سیاسی محدود نمی شود. اقدام سه کشور اروپایی فرانسه، بریتانیا و آلمان موسوم به گروه E3 برای فعال سازی مکانیسم ماشه و بازگرداندن تحریم های سازمان ملل علیه ایران در سال 2025 نیز از جمله عواملی است که گرانمایه به عنوان زمینه تشدید تنش در روابط تهران و اروپا معرفی می کند.

او با کنار هم قرار دادن این روند با استفاده آمریکا از پایگاه های اروپایی و مواضع صریح مقام های آلمانی، تصویر روشن تری از جهت گیری سیاسی و امنیتی اروپا در قبال ایران به دست می دهد.

در واقع، اروپا از یک سو با اعمال فشار اقتصادی و سیاسی و از سوی دیگر با فراهم کردن زیرساخت های عملیاتی برای آمریکا، در شکل گیری و تداوم فشار نظامی علیه ایران نقش داشته است.

بنابراین، به زعم این کارشناس، تهدیدهای تهران علیه منافع و پایگاه های اروپایی را نمی توان جدا از این سابقه و بدون توجه به نقش خود دولت های اروپایی در گسترش مناقشه فهم کرد.

اروپا در برابر حملات موشکی احتمالی ایران، تقریباً بی دفاع است

کارشناس شورای روابط خارجی اروپا، تأکید می کند آن حملات سایبری و خرابکاری هایی که به ایران نسبت داده می شوند در برابر ظرفیت های جدی تر ایران در حوزه موشکی و پهپادی، چندان قابل توجه نیستند.

او توضیح می دهد هرچند فاصله جغرافیایی اروپا از ایران و دشواری ایجاد شبکه های اطلاعاتی و عملیاتی در مناطق دوردست، موانعی برای اجرای حملات گسترده محسوب می شوند، اما این محدودیت ها به معنای ناتوانی ایران از اجرای چنین عملیات هایی نیست.

بااین حال، تأکید می کند که ایران برای ایجاد اختلال در اروپا لزوماً به حملات گسترده و پیچیده نیاز ندارد و حتی تعداد محدودی عملیات موفقیت آمیز می تواند آسیب پذیری امنیتی این قاره را آشکار کند.

از سوی دیگر، تعدد زیرساخت های حیاتی، مراکز جمعیتی و تأسیسات اقتصادی در اروپا، تأمین پوشش دفاعی کامل را به اقدامی بسیار پرهزینه تبدیل کرده است.

او این وضعیت را مشابه چالش کشورهای عربی خلیج فارس می داند که در برابر پهپادها و موشک های ارزان قیمت ایران و انصارالله، ناچار به مصرف موشک های رهگیر گران قیمت و محدود خود هستند.

بنابراین، حتی اگر حملات منتسب به ایران در اروپا در مقیاس محدود باقی بمانند، تداوم آن ها می تواند هزینه های امنیتی و اقتصادی قابل توجهی به دولت های اروپایی تحمیل کند.

در ارزیابی نهایی گرانمایه، ناتوانی اروپا در تأمین پوشش دفاعی جامع برای حجم گسترده زیرساخت های حیاتی و مراکز جمعیتی، به معنای آن است که اگر حملات موشکی که ایران به [اهداف آمریکایی در] کشورهای حاشیه خلیج فارس انجام داد، در اروپا تکرار شود، این قاره تقریباً بی دفاع است.

پیشنهادات چهارگانه برای مقابله با عملی شدن تهدیدات ایران

در بخش پایانی، کارشناس اروپایی چهار راهکار برای جلوگیری از گسترش و اجرای تهدیدات احتمالی علیه اروپا پیشنهاد می کند.

1) عملیات روانی و ایجاد اختلاف نظر در مقامات و افکار عمومی ایران

نخستین پیشنهاد او این است که با استفاده از رسانه ها و جریان سازی خبری، هرگونه حمله یا خرابکاری را به صورت علنی به ایران نسبت بدهند.

او معتقد است اتحادیه اروپا و کشورهایی مانند انگلیس، نروژ و سوئیس نباید در واکنش به حوادث امنیتی، مواضع جداگانه اتخاذ کنند، بلکه باید با صدور بیانیه های مشترک، ایران را به طور علنی مسئول معرفی کنند و سپس نهادهای دخیل در این حملات را هدف تحریم های مشخص قرار دهند.

به اعتقاد نویسنده، چنین رویکردی علاوه بر افزایش فشار سیاسی و رسانه ای بر تهران، می تواند در داخل ایران درباره هزینه ها و منافع تکرار این اقدامات اختلاف نظر ایجاد کند و تصمیم گیرندگان ایرانی را از تداوم آن ها منصرف سازد.

البته او تحقق این هدف را تا حدی مشروط به آن می داند که کشورهای اروپایی باید بتوانند از حمایت از جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران فاصله بگیرند.

2) تبادل پیام های محرمانه و اعمال فشار دیپلماتیک

راهکار دوم گرانمایه استفاده از کانال های غیرعلنی اطلاعاتی و امنیتی برای مطالبه توقف فوری حملات است. او پیشنهاد می کند کشورهای اروپایی از مجاری ارتباطی موجود با سپاه پاسداران برای انتقال خطوط قرمز خود و تشریح پیامدهای ادامه حملات استفاده کنند.

در کنار این ارتباطات امنیتی، نویسنده خواستار فعال سازی مسیرهای سیاسی و دیپلماتیک با تهران است تا به ایران هشدار داده شود که ادامه اقدامات تنش زا می تواند روند شکل گیری ائتلاف جدید اروپایی و منطقه ای موسوم به E4+R4 را که با هدف گسترش دیپلماسی با ایران شکل گرفته، با اختلال مواجه کند.

او همچنین فراخواندن سفیران، تعطیلی سفارتخانه ها و هشدار درباره احتمال تغییر افکار عمومی اروپا به نفع اقدام علیه تهران را از دیگر ابزارهای فشار دیپلماتیک می داند.

3) ایجاد سازوکارهای واکنش سریع فرااروپایی

سومین پیشنهاد، ایجاد یک سازوکار فرااروپایی برای مقابله با حملات ترکیبی است. نویسنده معتقد است کشورهای اروپایی باید همکاری های اطلاعاتی و ضداطلاعاتی خود را تقویت کنند تا امکان شناسایی و خنثی سازی عملیات احتمالی پیش از اجرا فراهم شود.

در این چارچوب، افزایش توان دفاع سایبری بخش خصوصی و شرکت های تجاری، به ویژه مجموعه هایی که زیرساخت های حیاتی را اداره می کنند، اهمیت ویژه ای دارد.

او پیشنهاد می کند کشورهای اروپایی سازوکارهای واکنش سریع فرامرزی ایجاد کنند تا در صورت وقوع حملات سایبری علیه شبکه های برق، آب و سایر زیرساخت های اساسی، بتوانند با هماهنگی و سرعت بیشتری از شهروندان خود محافظت کنند.

4) کشورهای اروپایی، مسیر تسهیل حملات نظامی علیه ایران را مسدود کنند

چهارمین و از منظر راهبردی مهم ترین پیشنهاد گرانمایه، کاهش تنش های نظامی میان آمریکا و اسرائیل از یک سو و ایران از سوی دیگر است. او معتقد است دولت های اروپایی باید برای پایان دادن به جنگ و رفع عوامل اصلی مناقشه تلاش کنند.

این کارشناس یادآور می شود که کشورهای غرب آسیا نیز به این نتیجه رسیده اند که باید در جهت حل ریشه های این مناقشه، حرکت کنند. او تأکید می کند که کشورهای اروپایی در کنار کشورهای حاشیه خلیج فارس باید از ظرفیت های خود برای پیشبرد روندی با هدف پایان دائمی جنگ آمریکا علیه ایران استفاده کنند، نه آنکه بار دیگر در مسیر تسهیل حملات نظامی احتمالی علیه ایران قرار گیرند.

نظرات

captcha