مصرف آمپول های لاغری باید با تجویز و نظارت پزشک انجام شود

مهتاب نیرومند، فوق تخصص غدد، در گفت و گو با خبرگزاری صداوسیما؛ با اشاره به افزایش شیوع چاقی و استفاده از دارو های لاغری اظهار کرد: پیش از پرداختن به موضوع آمپول های لاغری، باید درباره چاقی به عنوان یکی از شایع ترین اختلالات تهدیدکننده سلامت در جهان صحبت کنیم؛ بیماری ای که روزبه روز قربانیان بیشتری می گیرد.

وی افزود: بر اساس بررسی های انجام شده در سال 2019، حدود 40 درصد بانوان و 20 درصد آقایان در ایران دچار چاقی بوده اند و پیش بینی می شود این آمار تا سال 2040 با افزایش چشمگیری همراه باشد.

نیرومند با بیان اینکه چاقی به معنای تجمع بیش از حد چربی در بافت های بدن است که سلامت فرد را تهدید می کند، گفت: چاقی می تواند زمینه ساز بروز بسیاری از بیماری ها از جمله دیابت، سکته مغزی، انواع سرطان، اختلالات تنفسی و آرتروز مفاصل شود. این بیماری علاوه بر کاهش کیفیت زندگی، می تواند طول عمر افراد را نیز کاهش دهد. مطالعات نشان داده اند که چاقی ممکن است تا هفت سال از طول عمر افراد بکاهد؛ بنابراین، با توجه به عوارض و پیامد های آن، درمان چاقی از اهمیت ویژه ای برخوردار است.

وی درباره عوامل افزایش شیوع چاقی در جامعه تصریح کرد: تغییر سبک زندگی، عادات غذایی و کاهش فعالیت بدنی از مهم ترین عوامل مؤثر در افزایش چاقی هستند. همچنین عوامل محیطی، تغییر الگوی تغذیه و مصرف غذا های آماده و فست فود ها در افزایش شیوع این بیماری نقش دارند.

این فوق تخصص غدد با تأکید بر ضرورت شناخت معیار های تشخیص چاقی اظهار کرد: برای تعیین وضعیت وزنی افراد، معیار ها و فرمول های مشخصی وجود دارد که بر اساس آن، افراد در گروه های دارای وزن طبیعی، اضافه وزن و چاق قرار می گیرند. خروج از محدوده وزن طبیعی باید به عنوان یک زنگ هشدار جدی در نظر گرفته شود.

نیرومند ادامه داد: نخستین و مهم ترین اقدام برای کنترل و درمان چاقی، اصلاح رژیم غذایی و سبک زندگی، محدود کردن دریافت کالری و افزایش فعالیت بدنی است. البته پژوهش ها نشان داده اند که اگرچه این اقدامات برای درمان چاقی ضروری و بسیار مهم هستند، اما در برخی افراد به تنهایی کافی نیستند و ممکن است در کنار رژیم غذایی و ورزش، به درمان دارویی نیز نیاز باشد.

وی با اشاره به دارو های جدید مورد استفاده برای درمان چاقی گفت: در سال های اخیر، برخی دارو ها که در ابتدا برای درمان دیابت تولید و استفاده می شدند، با تأیید مراجع پزشکی برای درمان چاقی نیز مورد استفاده قرار گرفته اند. آمپول های لاغری از جمله این دارو ها هستند؛ اما نکته مهم این است که بدانیم چه افرادی واقعاً به این دارو ها نیاز دارند و مصرف آنها برای چه کسانی ضرورت دارد.

این متخصص با انتقاد از مصرف خودسرانه و غیرتخصصی دارو های لاغری افزود: متأسفانه امروزه استفاده از این دارو ها در برخی موارد به موضوعی شبیه به اقدامات زیبایی تبدیل شده است؛ در حالی که باید بدانیم هیچ دارویی بدون عارضه نیست و از نظر پزشکی، زمانی مصرف یک دارو توصیه می شود که فواید آن برای بیمار بیشتر از عوارض احتمالی آن باشد.

نیرومند تأکید کرد: چاقی یک بیماری است و همان طور که افراد برای درمان سایر بیماری ها به پزشک متخصص مراجعه می کنند، برای درمان چاقی نیز باید به پزشک متخصص مراجعه کنند. فضای مجازی محل مناسبی برای تشخیص و درمان بیماری نیست؛ چراکه روش درمان، نوع دارو و دوز مصرفی برای هر فرد متفاوت است و باید بر اساس شرایط جسمی و وضعیت سلامتی بیمار توسط پزشک تعیین شود.

وی با بیان اینکه تشخیص افراد واجد شرایط برای مصرف دارو های لاغری اهمیت زیادی دارد، اظهار کرد: تعیین افرادی که مجاز به استفاده از این دارو ها هستند و همچنین شناسایی افرادی که مصرف این دارو ها برای آنها ممنوعیت دارد، باید با دقت و توسط پزشک انجام شود. این در حالی است که متأسفانه امروزه در برخی آرایشگاه ها، مزون های لباس و فضای مجازی، این دارو ها تبلیغ یا حتی تجویز می شوند که می تواند پیامد های نامطلوبی برای سلامت افراد به دنبال داشته باشد.

این فوق تخصص غدد با تأکید بر عوارض احتمالی دارو های لاغری گفت: هیچ دارویی کاملاً بدون ضرر نیست و حتی دارو هایی که کمترین عوارض را دارند نیز ممکن است مشکلاتی برای مصرف کنندگان ایجاد کنند. درباره دارو های لاغری نیز یکی از عوارض مهم، مشکلات گوارشی است. همچنین التهاب پانکراس (لوزالمعده) از عوارض احتمالی این داروهاست که در موارد شدید می تواند خطرناک و حتی کشنده باشد.

وی افزود: به دلیل کاهش وزن سریع ناشی از مصرف برخی از این داروها، احتمال تشکیل سنگ های صفراوی نیز در افراد افزایش پیدا می کند. همچنین مصرف این دارو ها برای زنان باردار و مادران شیرده ممنوع است.

نیرومند در تشریح مکانیسم اثر دارو های لاغری اظهار کرد: این دارو ها از چند طریق بر کاهش وزن تأثیر می گذارند. نخست اینکه بر مراکز کنترل سیری در مغز اثر می گذارند و باعث افزایش احساس سیری می شوند. همچنین با کاهش سرعت تخلیه معده، احساس گرسنگی را به تأخیر می اندازند. برخی از این دارو ها نیز می توانند بر فرایند های مرتبط با سوخت وساز بدن تأثیر بگذارند و به افزایش مصرف انرژی کمک کنند.

وی در پایان خاطرنشان کرد: افرادی که قصد کاهش وزن دارند، پیش از هر اقدامی باید به پزشک متخصص مراجعه کنند تا با بررسی شرایط جسمی و وضعیت سلامتی آنها، درباره ضرورت یا عدم ضرورت استفاده از آمپول های لاغری تصمیم گیری شود. مصرف این دارو ها نباید بدون تجویز و نظارت پزشک انجام شود.