آیات احیای مردگان از امکان تحقق رجعت در عصر ظهور حکایت دارد

قرآن کریم صرفاً کتاب هدایت به واسطه احکام نیست؛ در پرتو روایات اهل بیت(ع)، افق های تازه ای از معارف آن، از جمله حقیقت ولایت و مهدویت آشکار می شود. بسیاری از آیات قرآن در تفسیر و تأویل معصومان(ع)، با وجود مقدس حضرت ولی عصر(عج) پیوند یافته اند و تصویری عمیق تر از فرهنگ انتظار ارائه می کنند.

قرآن کریم صرفاً کتاب هدایت به واسطه احکام نیست؛ در پرتو روایات اهل بیت(ع)، افق های تازه ای از معارف آن، از جمله حقیقت ولایت و مهدویت آشکار می شود. بسیاری از آیات قرآن در تفسیر و تأویل معصومان(ع)، با وجود مقدس حضرت ولی عصر(عج) پیوند یافته اند و تصویری عمیق تر از فرهنگ انتظار ارائه می کنند. خبرنگار ایکنا از اصفهان در سلسله گفت وگوهای «در پرتو آیات مهدوی» با علی اکبر توحیدیان پژوهشگر قرآن، این آیات و روایات را از ابتدای قرآن، جزءبه جزء بررسی می کند تا نسبت قرآن با آخرین حجت الهی، روشن تر و دقیق تر تبیین شود.

ایکنا ـ خداوند چگونه کیفیت زنده شدن مردگان را به حضرت ابراهیم(ع) نشان داد و این ماجرا چه ارتباطی با رجعت دارد؟

«قَالَ فَخُذْ أَرْبَعَةً مِنَ الطَّیْرِ فَصُرْهُنَّ إِلَیْکَ ثُمَّ اجْعَلْ عَلَیٰ کُلِّ جَبَلٍ مِنْهُنَّ جُزْءًا ثُمَّ ادْعُهُنَّ یَأْتِینَکَ سَعْیًا وَاعْلَمْ أَنَّ اللَّهَ عَزیزٌ حَکِیمٌ؛ فرمود: پس چهار پرنده برگیر و آن ها را با خود مأنوس کن، سپس بر هر کوهی بخشی از آن ها را قرار بده؛ آن گاه آن ها را فراخوان، شتابان به سوی تو می آیند و بدان که خداوند شکست ناپذیر و حکیم است.»

خداوند به حضرت ابراهیم(ع) دستور داد چهار پرنده را بگیرد، آن ها را ذبح کند و گوشتشان را درهم بیامیزد و بخشی از آن را بر فراز هر کوه قرار دهد؛ سپس آن ها را فراخواند تا زنده شوند و به سوی او بیایند.

در نقل مورد بحث، این پرندگان طاووس، خروس، کبوتر و کلاغ معرفی شده اند. گفته شده است که حضرت ابراهیم(ع) مدتی این پرندگان را در خانه نگه داشته و با آن ها مأنوس شده بود.

علامه طهرانی(ره) تفاوت این ماجرا با داستان حضرت ارمیا(ع) در آیه 259 سوره مبارکه «بقره» را نیز مورد توجه قرار می دهد. در آن آیه، خداوند حضرت ارمیا(ع) و مرکبش را پس از میراندن، 1۰۰ سال بعد زنده کرد؛ اما در ماجرای حضرت ابراهیم(ع)، خداوند از او خواست پرندگان را ذبح کند و سپس آن ها را فراخواند تا به اذن خداوند زنده شوند. در این تفسیر، تفاوت این دو رخداد، بیانگر تفاوت مرتبه و نوع مشاهده آن دو پیامبر است. به همین دلیل، داستان حضرت ارمیا(ع) در آیه 259 و ماجرای حضرت ابراهیم(ع) در آیه 260 سوره مبارکه «بقره» آمده است.

در ماجرای پرندگان، حضرت ابراهیم(ع) در مقام وجه اللهی، به اذن خداوند و با ظهور اسم «مُحْیی»، این رخداد را مشاهده کرد. در تبیین مهدوی این آیات نیز گفته می شود که امام مهدی(عج) به اذن خداوند، در دوران رجعت مردگان را زنده خواهد کرد. نباید مقام اولیای الهی را با توانایی محدود خودمان بسنجیم؛ همان گونه که ناتوانی کودک در بلندکردن وزنه سنگین، دلیل بر ناتوانی همه انسان ها نیست، محدودیت ما نیز دلیل بر محدودبودن قدرت بندگان برگزیده خداوند نخواهد بود.

در نقل های روایی شیعه نیز کراماتی به امام موسی کاظم(ع) و امام رضا(ع) نسبت داده شده است؛ از جمله حکایت زنده شدن نقش شیر روی پرده به اشاره امام موسی کاظم(ع) و ماجرای شیرهای نقش بسته بر پرده در مجلس مأمون. این حکایت ها در چارچوب باور به کرامات اولیای الهی و تحقق آن ها به اذن خداوند نقل می شوند.

ایکنا ـ حکایت زنده شدن کبوتر در دوران معاصر چه نکته ای درباره کرامات اولیای الهی و باور به رجعت دارد؟

علامه طهرانی(ره) در کتاب معادشناسی، به نقل از استاد خود، آیت الله حاج میرزا محمدجواد انصاری همدانی، حکایتی درباره زنده شدن کبوتر مرده ای بیان می کند. طبق این نقل، مردی بیش از 2۰ سال در جست وجوی معارف عرفانی بود، اما چون به نتیجه ای نرسیده بود، بسیاری از این حقایق را انکار می کرد.

او در مسیر کوفه به نجف، با فردی ناشناس هم مسیر شد. در گفت وگو، آن فرد از روح کلی عالَم سخن گفت و آن را به امام مرتبط دانست. مرد همدانی گفت اگر کسی بتواند مرده ای را زنده کند، به این حقایق ایمان خواهد آورد. در ادامه مسیر، کبوتری مرده را در خندق دیدند. آن فرد کبوتر را برداشت و گفت: «به اذن خدا بپر!» کبوتر زنده شد و پرواز کرد.

مرد همدانی از این رخداد شگفت زده شد و خواست همراه آن فرد بماند. قرار گذاشتند صبح روز بعد در وادی السلام نجف یکدیگر را ببینند، اما هنگامی که مرد همدانی به محل قرار رسید، دید جنازه همان فرد را برای دفن آورده اند.

علامه طهرانی(ره) این ماجرا را به نقل از استادش بیان می کند و بر این نکته تأکید دارد که نباید کرامات اولیای الهی را صرفاً حکایت هایی دور از دسترس دانست.

در همین نقل، آن فرد زنده کردن کبوتر را کاری ابتدایی در مسیر سلوک می خواند و یادآور می شود که پیامبران و امامان(ع) موظف نیستند هر روز برای اثبات حقانیت خود معجزه نشان دهند؛ هر رخدادی به اذن خداوند و در زمان مقتضی، مطابق حکمت او، صورت می گیرد. در مسیر معرفت نیز باید صبر داشت و انتظار نداشت همه حقایق بی درنگ آشکار شوند.

مجموع این مباحث، از آیات قرآن درباره زنده شدن مردگان تا حکایت های نقل شده از اولیای الهی، در این گفتار برای تبیین امکان رجعت مطرح می شود؛ یعنی بازگشت گروهی از مردگان به دنیا پس از ظهور امام مهدی(عج)، به اعتقادات شیعه برمی گردد که فواید و آثار زیادی هم بر آن مترتب است.

بنابراین، بر خواندن دعای معروف عهد که در مفاتیح هم آمده است، تأکید می کنیم. در روایتی از امام صادق(ع)، خواندن این دعا به مدت 4۰ صبح با برخورداری از جایگاه یاری امام مهدی(عج) و درک ظهور مرتبط و مؤثر دانسته شده است. امید است در همین زندگی عادی نیز شاهد پدیده موفورالسرور ظهور باشیم.

ظهور می تواند با فراهم شدن ناگهانی شرایط تحقق یابد؛ در تعبیر دینی از آن با واژه «بَغْتَةً» یاد شده است. بنابراین، نباید زمینه سازی ظهور را لزوماً نیازمند زمانی طولانی دانست؛ همه چیز به اراده و حکمت خداوند وابسته است.

ایکنا ـ به آثار و فوایدی از اعتقاد به موضوع مهم رجعت اشاره کردید . بخشی از این آثار و فواید را فهرست وار برشمرید.

بخشی از فواید و آثاری که بر اعتقاد به رجعت و تحقق آن مترتب است و هم اکنون می توانم فی البداهه، فهرست وار و البته مختصر و بدون شرح خدمتتان عرض کنم، عبارتند از:

برقراری عملی عدالت نسبی در دوران رجعت تا رسیدن به عدالت کامل در قیامت کبری و رستاخیز عام و برخورداری از اثرات وضعی این عدالت نسبی

شادشدن و تشفی دل اهالی جبهه حق با گرفتن انتقام و قصاص ستمگران و غاصبان حق

افزایش امید در جبهه حق با اعتقاد به افق های روشن و پمپاژ انرژی مثبت برای ادامه راه و افزایش تاب آوری و ایجاد احساس قدرت در مستضعفین، مظلومان و محرومان عالَم

تحقق وعده ها و وعیدهای قرآن، روایات معصومین(ع) و علمای بزرگ شیعه در خصوص عاقبت بد ظالمین و حاکمیت صالحان و وارثان زمین و اثبات و تثبیت اعتقادات حقه شیعه

تقویت مبانی اعتقادی در دیگر ویژگی ها و مؤلفه های مکتب اسلام و مذهب تشیع و اثرگذاری بر آن ها

شوق دیدار خوبان عالم و دولتیان آل محمد(ص) و همراهان، هم رزمان و هم فکران در همین دنیا

ایجاد وحدت، انسجام، همدلی و همراهی اهالی حق حول یک موضوع واحد اعتقادی، فارغ از قومیت، ملیت، جنسیت و هر عامل تفرق دیگر

تشجیع و نترسیدن از مرگ و حتی به استقبال شهادت و مرگ هدف دار رفتن

رفع حزن، غم، نگرانی و افسوس در میان وابستگان و نزدیکان به شهدا و امید به دوباره زندگی کردن و هم زیستی و هم نفسی مجدد

انتظار فراهم شدن فرصت انتقام و اتمام کارهای ناتمام در همین دنیا و در نتیجه، ایجاد انگیزه برای پایداری و مقاومت و تحمل سختی ها و مصائب

تأثیرات منفی گسترش این باور بر جبهه باطل و افزایش خوف و هراس و تضعیف روحیه آنان از اهالی جبهه حق از نظر روانی و برنامه ریزی، سازماندهی و عملیات.

انتهای پیام

نظرات

captcha