100 درصد شبکه آبیاری پایاب سدهای دارای آب پایدار در سراب نوسازی می شود

به گزارش خبرنگار مهر، جعفر گوهرگانی صبح سه شنبه در جلسه بررسی پروژه های آب و خاک شهرستان سراب که با حضور مجید نصیرپور نماینده مردم سراب در مجلس شورای اسلامی و شهرام شفیعی رئیس سازمان جهاد کشاورزی آذربایجان شرقی برگزار شد، اظهار کرد: در شهرستان هایی مانند سراب که بخش مهمی از معیشت مردم به کشاورزی وابسته است، توسعه زیرساخت های آب و خاک باید در اولویت برنامه های حمایتی وزارت جهاد کشاورزی قرار گیرد.

وی با اشاره به برنامه نوسازی شبکه های آبیاری پایاب سدهای دارای آب پایدار افزود: برای سدهایی مانند ملایعقوب که از منابع آب دائمی برخوردارند، برنامه داریم تمام کانال های سنتی انتقال آب تا مزارع را به سامانه های نوین آبیاری و کانال های استاندارد تبدیل کنیم تا ضمن کاهش هدررفت آب، بهره وری تولید نیز افزایش یابد.

معاون آب و خاک وزارت جهاد کشاورزی درباره وضعیت قنوات سراب نیز گفت: این شهرستان 18 رشته قنات دارد که نیازمند لایروبی و احیاست و در برنامه امسال، عملیات لایروبی و احیای پنج رشته قنات پیش بینی شده است. سایر قنوات نیز در مراحل بعدی مورد توجه قرار می گیرند.

گوهرگانی درباره سد بافتان اظهار کرد: مطالعات این سد به تازگی از سوی وزارت نیرو انجام شده است و در صورت تأمین آب و تأیید نتایج آزمایش های فنی نفوذپذیری و پایداری، وزارت جهاد کشاورزی آمادگی دارد با مشارکت بهره برداران، تمام شبکه پایاب، کانال ها و جداول انتقال آب آن را اجرا کند.

وی توضیح داد: برای اطمینان از پایداری سد، باید در یک دوره یک ماهه کاهش سطح آب ناشی از نفوذ یا هدررفت مشاهده نشود تا امکان اجرای شبکه آبیاری فراهم شود.

معاون آب و خاک وزارت جهاد کشاورزی با اشاره به نیاز 270 کیلومتری سراب به کانال های آبیاری خاطرنشان کرد: برای اجرای بخشی از این زیرساخت ها، با قرارگاه امام حسن مجتبی(ع) قرارداد منعقد خواهیم کرد تا با مشارکت بهره برداران، دست کم 10 کانال آبیاری در شهرستان احداث شود.

وی افزود: در این طرح، کانال های سنتی با استفاده از فناوری بتن پارچه ای و روش های مناسب دیگر اصلاح و بهسازی می شوند تا تلفات آب در مسیر انتقال به حداقل برسد.

گوهرگانی با اشاره به استقبال کشاورزان سراب از سامانه های نوین آبیاری گفت: در این شهرستان مشارکت مناسبی برای اجرای آبیاری قطره ای در باغ ها و استفاده از نوار تیپ در اراضی زراعی وجود دارد و از نظر تأمین سهم دولتی برای توسعه این سامانه ها محدودیتی نداریم.

وی ادامه داد: هر جا منابع آب تأمین شده باشد و کشاورزان نیز آمادگی اجرای طرح را داشته باشند، سهم 50 درصدی دولت در هزینه های اجرای سامانه های نوین آبیاری پرداخت خواهد شد.

نیاز سالانه 35 هزار میلیارد تومان برای توسعه آبیاری نوین

معاون آب و خاک وزارت جهاد کشاورزی با تشریح برنامه های این معاونت در حوزه مدیریت منابع آب و خاک گفت: مأموریت اصلی این بخش، توزیع و مصرف بهینه آب تأمین شده از سوی وزارت نیرو در سطح مزارع است تا با افزایش بهره وری، میزان تولید در واحد سطح نیز افزایش یابد.

گوهرگانی، جایگزینی روش های سنتی آبیاری با سامانه های نوین و مکانیزه را از برنامه های اصلی این معاونت دانست و افزود: بر اساس تکالیف برنامه هفتم پیشرفت، تحویل حجمی آب به کشاورزان و رعایت الگوی کشت باید دنبال شود تا با مصرف حداکثر 65 میلیارد مترمکعب آب و افزایش 50 درصدی بهره وری، زمینه تولید 150 میلیون تن محصولات کشاورزی مورد نیاز جمعیت 95 میلیون نفری کشور فراهم شود.

وی با اشاره به اهداف توسعه سامانه های نوین آبیاری در کشور اظهار کرد: اجرای 150 هزار هکتار سامانه آبیاری زیرسطحی و هوشمند و 200 هزار هکتار سامانه آبیاری قطره ای و بارانی در برنامه قرار دارد که در مجموع باید سالانه 350 هزار هکتار از اراضی کشاورزی به این سامانه ها مجهز شوند.

معاون آب و خاک وزارت جهاد کشاورزی با اشاره به محدودیت منابع مالی این بخش تصریح کرد: برای تحقق این برنامه ها به طور متوسط سالانه 35 هزار میلیارد تومان اعتبار نیاز است، اما در عمل کمتر از 2 هزار میلیارد تومان به این بخش اختصاص می یابد. با وجود این محدودیت، سال گذشته حدود 80 هزار هکتار سامانه نوین آبیاری در کشور اجرا شد.

فرسایش 16 تنی خاک در هر هکتار

گوهرگانی حفاظت از خاک را یکی از الزامات پایداری تولید محصولات کشاورزی دانست و گفت: خاک از مهم ترین سرمایه های کشور برای تولید محصولات کشاورزی، استمرار حیات و ذخیره آب است، اما متناسب با اهمیت این منبع حیاتی، اقدامات حفاظتی کافی انجام نشده است.

وی هشدار داد: کاهش کربن آلی خاک موجب فشردگی، افت حاصلخیزی و افزایش شوری می شود و در صورت تداوم این روند، ساختار خاک حالت سیمانی پیدا می کند و توان تولید و نگهداری آب در آن کاهش می یابد.

معاون آب و خاک وزارت جهاد کشاورزی با اشاره به میزان فرسایش خاک در کشور افزود: بر اساس آمارهای مطرح شده، میزان فرسایش خاک به حدود 16 تن در هکتار می رسد که این وضعیت ضرورت اجرای برنامه های حفاظتی و اصلاح شیوه بهره برداری از اراضی را نشان می دهد.

گوهرگانی در پایان با تأکید بر ضرورت تأمین منابع مالی برای اجرای طرح های زیربنایی آب و خاک اظهار کرد: برای اجرای تکالیف و برنامه های این حوزه در کشور به 245 هزار میلیارد تومان اعتبار نیاز داریم که تاکنون تنها 12 درصد آن تخصیص یافته است.

وی صیانت از منابع آب و خاک و استفاده از روش های پربازده برای انتقال و توزیع آب در مزارع را از مسئولیت های اصلی این معاونت عنوان کرد و تأمین اعتبارات متناسب با نیازهای این بخش را برای افزایش بهره وری آب، تولید محصولات کشاورزی و تقویت امنیت غذایی ضروری دانست.