روایتی از سرگذشت ساخت پهپاد در ایران، منتشر شد

به گزارش مشرق، کتاب «کابوس بیست هزار دلاری» روایتی از چهار دهه شکل گیری و توسعه برنامه پهپادی ایران است که با نگاهی تاریخی، فنی و نظامی، مسیر تحول این فناوری را از نخستین تجربه های ساخت پهپاد در دهه 1360 تا حضور پهپادهای ایرانی در مناقشات نظامی سال های اخیر بررسی می کند.

اکرم خریف در این کتاب تلاش کرده است روند شکل گیری توانمندی های پهپادی ایران را در بستر جنگ ایران و عراق، تحریم های غرب و محدودیت دسترسی به فناوری های پیشرفته دنبال کند و نشان دهد چگونه نیازهای نظامی و شرایط موجود به توسعه راهکارهای بومی در این حوزه منجر شد.

«کابوس بیست هزار دلاری» صرفاً به معرفی فناوری ها و تجهیزات پهپادی محدود نمی شود، بلکه بخشی از روایت خود را به افراد و مجموعه هایی اختصاص می دهد که در شکل گیری و توسعه این برنامه نقش داشته اند. بازخوانی تجربه ها و روایت های کمترشناخته شده، از دیگر محورهای این کتاب است که به آن ابعاد تاریخی و انسانی می بخشد.

بخش قابل توجهی از کتاب به پهپاد شاهد-136 اختصاص دارد؛ یکی از شناخته شده ترین نمونه های پهپادی ایران که در سال های اخیر در تحلیل های نظامی و رسانه ای جهان مورد توجه قرار گرفته است. نویسنده در این بخش، جایگاه این پهپاد را در تحولات نظامی معاصر و تغییر الگوهای به کارگیری فناوری های بدون سرنشین بررسی می کند.

نویسنده همچنین در بخش هایی از کتاب به عملیات «وعده صادق» و حمله مستقیم ایران به اسرائیل می پردازد و نقش پهپادها را در چارچوب مفاهیمی همچون بازدارندگی، راهبردهای نظامی و تحولات امنیتی منطقه مورد بررسی قرار می دهد.

این اثر با پیوند دادن تاریخ، فناوری و تحلیل نظامی، تصویری از روند شکل گیری و گسترش صنعت پهپادی ایران ارائه می کند و به بررسی پیامدهای این تحول بر معادلات امنیتی و نظامی منطقه می پردازد.

در بخشی از کتاب «کابوس بیست هزار دلاری» می خوانیم:

من بیش از بیست سال است که مسائل دفاعی و امنیتی منطقه خاورمیانه و شمال آفریقا را بررسی می کنم. ظهور برنامه پهپادی ایران را از همان اولین حضورش در صحنه عمومی دنبال کرده ام؛ از رونمایی هایی که توسط سردار حاجی زاده ترتیب داده می شد تا گزارش های اولیه درباره تحویل این پرنده ها به حزب الله و تحلیل های فنی قطعات باقی مانده از آن ها در یمن. اما در سپتامبر 2022 بود که پس از دیدن اولین تصاویر پهپادهای «گرانیوم2» (گران2) بر فراز اوکراین در شبکه های اجتماعی، دریافتم که هنوز روایت کاملی از این ماجرا وجود ندارد.

آنچه جای خالی اش حس می شد، تحلیل فنی نبود. تحلیل های فنی فراوان و بسیار باکیفیتی وجود داشت. چیزی که خلأش حس می شد، «روایت» ماجرا بود: داستان انسانی این برنامه، مردانی که آن را ساختند، تصمیماتی که به آن شکل دادند و محدودیت هایی که از قضا، پیش ران حرکت آن به جلو شدند. این داستان آن است که چگونه یک کشور ضرورتی را که از بیرون بر او تحمیل شده بود، به مزیتی راهبردی تبدیل کرد که از درون ساخته و پرداخته شده بود. این کتاب از دل چنین باوری متولد شد.

«کابوس بیست هزار دلاری» در 189 صفحه قطع رقعی با شمارگان هزار نسخه و با قیمت 450 هزار تومان هم زمان با هفته هوا فضا توسط نشر شهید کاظمی به بازار نشر عرضه شده است.