پایش مستمر آنفلوانزا و کووید-19 با پنج روش در کشور

به گزارش خبرگزاری صداوسیما، قباد مرادی، رئیس مرکز مدیریت بیماری های واگیر وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، اظهار داشت که دیده بانی مستمر عفونت های تنفسی با شناسایی تغییرات الگوی بیماری ها و تشخیص وضعیت های غیرعادی، به نظام سلامت کمک می کند تا بتواند مداخلات خود را به موقع و مؤثر اعمال نماید. وی تأکید کرد که مرکز مدیریت بیماری های واگیر نیز با به کارگیری پنج روش مکمل، وضعیت عفونت های تنفسی، به ویژه آنفلوانزا و کووید-19 را به صورت مستمر پایش می کند.

شرح پنج روش اصلی دیده بانی 

رئیس مرکز مدیریت بیماری های واگیر، جزئیات این پنج روش را به شرح زیر تشریح کرد:
1. دیده بانی هفتگی در مراکز سرپایی و بستری: در این روش، هر هفته از بیماران مراجعه کننده به یک مرکز سرپایی و یک مرکز بستری در هر یک از 15 دانشگاه علوم پزشکی منتخب نمونه گیری می شود تا روند تغییرات و میزان مثبت شدن آزمایش های کووید-19 و آنفلوانزا بررسی گردد.
2. پایش آزمایشگاهی 21 عامل عفونی: این روش در چهار مرکز منتخب با هدف شناسایی عوامل بیماری زای تنفسی در گردش و بررسی تغییرات الگوی آنها انجام می شود.
3. ارزیابی وضعیت بیمارستان ها: در این متد، نتایج آزمایش های بیماران بستری از نظر میزان مثبت شدن کووید-19 و آنفلوانزا بررسی می گردد.
4. پایش ژنتیکی سویه های در گردش: با استفاده از فناوری توالی یابی ژنتیکی، سویه های ویروسی شناسایی و تغییرات ژنتیکی احتمالی آنها که از نظر سلامت عمومی حائز اهمیت است، بررسی می شود.
5. رصد وضعیت بین المللی: پایش عفونت های تنفسی و سویه های در گردش در سایر کشور ها جهت ارزیابی خطرات احتمالی و تقویت آمادگی نظام سلامت کشور انجام می گیرد.

مرادی با تأکید بر اهمیت ترکیب این پنج روش، افزود که استفاده هم زمان از آنها، تصویری جامع از وضعیت عفونت ها ارائه داده و امکان شناسایی افزایش گردش عوامل عفونی و ارزیابی تغییرات ژنتیکی را فراهم می کند.

اهداف اطلاع رسانی و کاربرد های بالینی و مدیریتی

وی با اشاره به اینکه از حدود دو سال پیش، یافته های این نظام به صورت هفتگی منتشر می شود، سه هدف اصلی این اطلاع رسانی را آگاهی بخشی به مردم، اطلاع رسانی به پزشکان و کادر درمان، و پشتیبانی از تصمیم گیری مدیران نظام سلامت عنوان کرد.

مرادی با تبیین مزایای این شفافیت گفت: آگاهی از وضعیت عفونت ها به مردم کمک می کند تا توصیه های پیشگیرانه را متناسب با شرایط رعایت کرده و از گروه های پرخطر مانند سالمندان، افراد دارای بیماری های زمینه ای و افراد با سیستم ایمنی ضعیف محافظت نمایند. همچنین پزشکان می توانند از این داده ها در ارزیابی و مدیریت بیماران خود استفاده کنند و مدیران نظام سلامت نیز بر اساس روند های مشاهده شده، برنامه ریزی و مداخلات خود را به صورت به هنگام اجرا کنند.

چشم انداز توسعه زیرساخت ها

رئیس مرکز مدیریت بیماری های واگیر در پایان، دریافت به موقع سیگنال های هشداردهنده و شناسایی وضعیت های غیرعادی را هدف نهایی این نظام دانست و تأکید کرد که گسترش پوشش جغرافیایی و ظرفیت آزمایشگاهی، مستقیماً با سرعت شناسایی تغییرات و کیفیت تصمیم گیری های مبتنی بر شواهد رابطه دارد. وی با ابراز امیدواری کرد که با عبور از محدودیت های ناشی از جنگ و تحریم، زمینه توسعه این نظام در استان ها، تقویت ظرفیت های آزمایشگاهی و گسترش دامنه عوامل عفونی تحت پایش فراهم شود تا زیرساخت های لازم برای ارتقای آمادگی نظام سلامت و حفاظت مؤثر از مردم تقویت گردد.