مشارکت مردمی و مسئولیت اجتماعی، مکمل استانداردسازی است

مدیرکل دفتر هماهنگی مقررات فنی و تدوین استاندارد های ملی سازمان استاندارد گفت:توسعه استاندارد های متناسب با نیاز های جامعه، مشارکت آگاهانه مردم و تعهد عملی سازمان ها به اجرای استانداردها، زمینه ارتقای کیفیت زندگی، حفاظت از محیط زیست و تحقق توسعه پایدار را فراهم می کند.

آزیتا خضرایی در مصاحبه اختصاصی با خبرنگار تحریریه صنعت و معدن خبرگزاری صدا و سیما، با اشاره به اهمیت مشارکت مردمی و مسئولیت اجتماعی در فرایند استانداردسازی، گفت: استاندارد ها در بخش های مختلف زندگی روزمره، از تضمین کیفیت و ایمنی محصولات و خدمات تا حفاظت از محیط زیست، استفاده بهینه از منابع، افزایش بهره وری و تقویت اعتماد در مبادلات اقتصادی نقش دارند.

او افزود: استانداردسازی با ایجاد معیار های مشترک و قابل ارزیابی، به بهبود کیفیت، کاهش مخاطرات و تصمیم گیری آگاهانه تر تولیدکنندگان، ارائه دهندگان خدمات، نهاد های مسئول و مصرف کنندگان کمک می کند. اثربخشی استاندارد ها نیز علاوه بر الزامات فنی و معیار های کیفی، به برخورداری از پشتوانه علمی و شواهد معتبر، توجه به نیاز های واقعی جامعه، مشارکت مؤثر ذی نفعان و نظارت مناسب بر اجرا وابسته است.

به گفته خضرایی؛ تدوین استاندارد های ملی فرایندی تخصصی و مشارکتی است که کیفیت نتایج آن به بهره گیری از دانش، تجربه و دیدگاه های متنوع بستگی دارد. متخصصان و پژوهشگران، تولیدکنندگان، تشکل های حرفه ای، دستگاه های اجرایی، دانشگاه ها و مراکز علمی، مصرف کنندگان و دیگر گروه های ذی نفع می توانند با مشارکت در این فرایند، به شناسایی دقیق تر مسائل و تدوین راهکار های مناسب تر کمک کنند.

او با تأکید بر ضرورت فراهم کردن فرصت ارائه دیدگاه ها و مطالبات جامعه در تدوین و بازنگری استانداردها، تصریح کرد: توجه به نیاز های مصرف کنندگان و استفاده از تجربه های واقعی بهره برداران، شناسایی چالش های اجرایی را تسهیل می کند و قابلیت اجرا و اثربخشی استاندارد ها را افزایش می دهد.

مدیرکل دفتر هماهنگی مقررات فنی و تدوین استاندارد های ملی سازمان ملی استاندارد ایران، افزایش آگاهی عمومی درباره آثار استاندارد ها بر کیفیت، ایمنی، سلامت، محیط زیست و اقتصاد را زمینه ساز مطالبه گری آگاهانه دانست و افزود: آشنایی بیشتر جامعه با کارکرد استانداردها، نقش مصرف کنندگان و بهره برداران را در حمایت از کیفیت، مطالبه حقوق قانونی و ترویج رفتار های مسئولانه تقویت می کند.

خضرایی ادامه داد: دفتر هماهنگی مقررات فنی و تدوین استاندارد های ملی سازمان ملی استاندارد ایران، با تقویت تعامل میان ظرفیت های علمی و تخصصی کشور، نیاز های بخش تولید و انتظارات جامعه، زمینه مشارکت مؤثر ذی نفعان را در تدوین و بازنگری استاندارد های ملی گسترش می دهد تا استاندارد ها ضمن برخورداری از پشتوانه علمی و فنی، با نیاز های واقعی کشور و شرایط اجرایی آن نیز تناسب داشته باشند.

او گفت: مسئولیت اجتماعی به آثار تصمیم ها و فعالیت های سازمان ها، بنگاه ها و افراد بر جامعه و محیط زیست مربوط می شود و در حوزه هایی مانند تولید محصولات ایمن و باکیفیت، رعایت حقوق مصرف کنندگان، کاهش اتلاف منابع، پیشگیری از آلودگی، شفافیت و استفاده مسئولانه از امکانات و منابع عمومی نمود پیدا می کند.

به گفته خضرایی، تحقق مسئولیت اجتماعی تنها با تدوین یا رعایت یک استاندارد امکان پذیر نیست، بلکه به تعهد مدیران، مشارکت کارکنان، توجه به حقوق ذی نفعان، پاسخ گویی در برابر پیامد های فعالیت ها و تلاش مستمر برای بهبود عملکرد نیاز دارد. همچنین مشارکت اجتماعی باید فراتر از حضور در جلسات و ارائه دیدگاه ها باشد و امکان اثرگذاری نظرات، تعامل سازنده و پیگیری نتایج را فراهم کند.

اوگفت: انتخاب آگاهانه محصولات و خدمات، استفاده صحیح از تجهیزات، پرهیز از مصرف غیرضروری منابع و توجه به پیامد های زیست محیطی رفتار های روزمره از جلوه های مسئولیت پذیری شهروندان است و در سطح سازمانی نیز مسئولیت اجتماعی زمانی اثربخش خواهد بود که در سیاست ها، برنامه ها، تصمیم گیری ها و عملکرد روزانه سازمان جایگاه مشخصی داشته باشد.

خضرایی با تأکید بر ارتباط متقابل مشارکت مردمی و مسئولیت اجتماعی ادامه داد: مشارکت، زمینه انتقال نیاز ها و دیدگاه های جامعه را فراهم می کند و مسئولیت اجتماعی، افراد و سازمان ها را به توجه عملی به پیامد های تصمیم ها و رفتارهایشان متعهد می سازد. استانداردسازی نیز می تواند بستر تبدیل این دو رویکرد به اقدامات مشخص و قابل ارزیابی باشد.

استاندارد ایزو 50001؛ ابزاری برای مدیریت مسئولانه انرژی

مدیرکل دفتر هماهنگی مقررات فنی و تدوین استاندارد های ملی سازمان ملی استاندارد ایران، با اشاره به محور انرژی پاک و مقرون به صرفه در شعار روز جهانی استاندارد امسال، استاندارد ملی ایران/ایزو 50001 را نمونه ای از نقش استانداردسازی در مدیریت مسئولانه منابع انرژی معرفی کرد.

او گفت: این استاندارد با عنوان «سیستم های مدیریت انرژی ـ الزامات همراه با راهنمای استفاده»، چارچوبی برای استقرار، اجرا، نگهداری و بهبود مستمر سیستم مدیریت انرژی در سازمان ها ارائه می کند. شناخت و ارزیابی عملکرد انرژی، تعیین اهداف، برنامه ریزی برای بهبود، پایش نتایج و پیگیری اقدامات لازم از محور های اصلی این استاندارد است که مدیریت انرژی را از مجموعه ای از اقدامات مقطعی به فرایندی سازمان یافته، مستمر و قابل ارزیابی تبدیل می کند.

به گفته خضرایی تحقق اهداف مدیریت انرژی به برنامه ریزی، تخصیص منابع و پیگیری مستمر اهداف از سوی مدیران، شناسایی مصارف و فرصت های بهبود از سوی کارشناسان و واحد های تخصصی و مشارکت کارکنان در استفاده صحیح از تجهیزات و گزارش موارد اتلاف وابسته است. همکاری این بخش ها می تواند اثربخشی سیستم مدیریت انرژی را افزایش دهد.

او، هفته استاندارد را فرصتی برای یادآوری مسئولیت مشترک نهاد های مسئول، بخش تولید، جامعه علمی، مصرف کنندگان و دیگر ذی نفعان در حوزه استانداردسازی دانست و گفت: دستیابی به کیفیت مطلوب، ایمنی بیشتر، استفاده کارآمد از منابع و حفاظت از محیط زیست، به تدوین استاندارد های متناسب با نیاز های جامعه، مشارکت اثربخش در فرایند استانداردسازی و تعهد عملی به اجرای آنها نیاز دارد.

خضرایی تقویت فرهنگ استاندارد، افزایش آگاهی عمومی، گسترش مشارکت سازنده و نهادینه سازی مسئولیت اجتماعی را از عوامل ارتقای اثربخشی استاندارد های ملی برشمرد و تأکید کرد: کیفیت و ایمنی، منافع عمومی، بهره وری انرژی، حفاظت از محیط زیست و حقوق نسل های آینده، اجزای به هم پیوسته یک مسئولیت مشترک اند و حرکت به سوی جهانی بهتر، با مشارکت آگاهانه همه بخش های جامعه در تدوین و اجرای استاندارد ها و تبدیل تعهد به اقدام مسئولانه و مستمر محقق می شود.

نظرات

captcha