قصه گویان راوی شجاعانه مظلومیت کودکان

آقای حامد علامتی در مصاحبه اختصاصی با خبرنگار خبرگزاری صدا و سیما افزود: کودکان شهید، کودکانی که دوست داشتند قصه بشنوند و رؤیا های خود را در جهان قصه ها دنبال کنند، اما دشمنان ما، آمریکا و اسرائیل، رؤیا های آنان را در همان آغاز زندگی از بین بردند.

وی افزود: ما در حوزه قصه گویی و این هنر ارزشمند و ابزار تربیتی، نباید فقط به مظلومیت کودکان میناب بپردازیم؛ هرچند این مظلومیت خود موضوع قصه های بسیاری است. در کنار روایت رنج و مظلومیت این کودکان عزیز، باید به جنایتی هم که آمریکا و اسرائیل مرتکب شده اند، بپردازیم.

علامتی گفت: شجاعت و حریت قلم قصه گو و نویسنده اقتضا می کند که هم مظلومیت کودکان را به نمایش بگذارد و هم عاملان این جنایت را معرفی کند. قصه گویی و نویسندگی زمانی ارزشمند است که بتواند در روزگار ما، عاملان این جنایت را نیز به تصویر بکشد. به همین دلیل، در روایت این وقایع باید دقت لازم را داشته باشیم.

وی افزود: هر یک از این کودکان، قصه ای برای خود دارند. نام این کودکان و شهدای عزیز باید برای همیشه در حافظه این سرزمین باقی بماند. ما در قبال پاسداری از کودکان و آینده فرزندان ایران مسئولیم.

مدیرعامل کانون پرورش فکری افزود: ما از گذشته نیز آموخته ایم که می توان با زبان قصه و به شکلی هنرمندانه، مفاهیم را برای نسل جدید بازگو کرد. قصه ای که رئیس جمهور محترم پس از پایان مراسم روایت کردند، نشان داد که یک مفهوم اجتماعی، هنگامی که در قالب قصه بیان می شود، می تواند از زمان و مکان عبور کند و مرز ها را بشکند.

وی گفت: امروز گرد هم آمده ایم تا درباره همین ظرفیت قصه گویی گفت و گو کنیم؛ اینکه قصه چگونه در ذهن کودک و مخاطب شکل می گیرد و چگونه به او کمک می کند درباره رفتار انسان ها بیندیشد. از کجا می توانیم تشخیص دهیم که یک قصه به درستی به رشد کودک کمک می کند؟ هر کاری که انجام می دهیم، باید در نهایت به رشد کودک و مخاطب یاری برساند.

علامتی افزود: آنان این هنر را در پرورش نسل جدید مهم می دانستند. در آثار و سخنان آنان نیز می توان اهمیت قصه را در تربیت و رشد فکری کودکان مشاهده کرد. این نگاه، مسئولیت بزرگی بر دوش ما می گذارد. قصه گویی تربیتی، مانند کاشتن بذر است؛ کاری که باید با شناخت زمین، صبوری و مراقبت انجام شود. کودک باید در شخصیت ها و رخداد های قصه، فرصتی برای فهم حقیقت پیدا کند. انتخاب ها و تجربه های شخصیت ها باید امکان اندیشیدن را برای او فراهم کنند و حاصل این فرایند بتواند امید را در دلش زنده نگه دارد.

مدیرعامل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان، گفت: هدف قصه تنها رسیدن به یک نتیجه از پیش تعیین شده نیست. گاهی ارزشمندترین اتفاق در جریان روایت، پرسشی است که در ذهن مخاطب شکل می گیرد. چه بسا نقطه اوج کار ما نه در پاسخ نهایی، بلکه در همان پرسشی باشد که کودک با آن روبه رو می شود. در مبانی دینی نیز به این نسبت میان روایت و تفکر توجه شده است و در قرآن کریم تعبیر «لَعَلَّهُمْ یَتَفَکَّرُونَ» بر اندیشیدن تأکید دارد. این تعبیر، ما را به تأمل درباره پیوند روایت و تفکر فرامی خواند.

وی افزود: نام کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان نیز بر همین مأموریت تأکید دارد: پرورش فکر. قصه ابزاری هنری و تربیتی است که باید به تحقق این مأموریت کمک کند. وقتی کودک قصه ای را می شنود یا فیلمی را می بیند، گاهی خود را جای یکی از شخصیت ها می گذارد و از منظر او به رویداد ها نگاه می کند. ممکن است از خود بپرسد چرا یک شخصیت رفتاری بهتر از دیگری دارد یا چرا اتفاقی به شیوه ای خاص رخ داده است. همین پرسش هایی که در ذهن کودک شکل می گیرند، بخشی از فرایند تفکر و یادگیری او هستند.

علامتی گفت: راهبری مربی در قصه گویی بسیار مهم است و پژوهش های دانشگاهی این رویداد نیز باید به همین موضوع بپردازند. پیام اخلاقی قصه باید در رفتار کودک نمود پیدا کند؛ زیرا پرورش فکر در نهایت خود را در رفتار نشان می دهد.

مدیرعامل کانون پرورش فکری گفت: این پژوهش نشان می داد قصه می تواند به بهبود استدلال و توانایی در نظر گرفتن دیدگاه های مختلف کمک کند. این یافته ها پیام عملی مهمی برای ما دارند: کار قصه گو با گفتن آخرین جمله قصه تمام نمی شود؛ گاهی مهم ترین بخش کار از پرسشی آغاز می شود که کودک پس از شنیدن قصه مطرح می کند. ما باید مربیانی تربیت کنیم که به این پرسش ها توجه داشته باشند.

وی افزود: بخش علمی جشنواره قصه گویی باید پژوهشگر را در کنار مربی قرار دهد تا این دو بتوانند به درک بهتری

از دنیای کودک برسند؛ تردید های او را هنگام مواجهه با واقعیت ببینند، سکوتش را بشنوند و دریابند چه روایتی در ذهن او شکل می گیرد. پژوهشگران با تکیه بر دانش، تجربه، پرسش های دقیق، روش های معتبر و بررسی شواهد می توانند به این هدف کمک کنند. دانشگاه، همان طور که با صنعت ارتباط برقرار می کند تا آموخته های علمی در میدان تجربه به کار گرفته شوند، باید ارتباط خود را با فرهنگ و عرصه قصه گویی نیز گسترش دهد.

علامتی گفت: باید یافته های آنها به کارگاه های مرکز تربیت مربی راه پیدا کند. پژوهش باید به ما کمک کند قصه های مناسب تری انتخاب کنیم و بدانیم چه پرسش ها و شیوه های روایی ای برای کودکان مؤثرتر هستند.

وی افزود: یکی از دلایل تصمیم ما برای دوره های آینده جشنواره، اختصاص فرصت و تمرکز بیشتر به بخش علمی و بخش اجراست. جشنواره از این پس به صورت دوسالانه برگزار می شود؛ به این معنا که یک سال به فعالیت های علمی و پژوهشی اختصاص می یابد و سال دیگر بر بخش اجرایی تمرکز خواهد داشت. هدف این است که بخش علمی بتواند با تکیه بر دانش روز، ارزش افزوده ای دقیق و مستند به بخش اصلی جشنواره اضافه کند. بخش علمی باید یکی از ارکان اصلی جشنواره باشد، نه بخشی حاشیه ای، به همین دلیل لازم است یافته های پژوهشی به ارتقای کیفیت اجرا ها و انتخاب آثار کمک کنند.

جشنواره قصه گویی هفته گذشته برگزیدگان خود را شناخت.

این برگزیدگان در بخش های علمی معرفی شدند.