داروی شگفت انگیز که خطر زوال عقل را کاهش می دهد

به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از یاهو هلث، بر اساس پژوهش های اخیر، مصرف استاتین حتی می تواند خطر ابتلا به زوال عقل را کاهش دهد.

در این مطالعه، پژوهشگران وضعیت بیش از 130 هزار شرکت کننده را که بین سال های 2006 تا 2019 ابتلای آن ها به دیابت نوع 2 تشخیص داده شده بود، پیگیری کردند و خطر ابتلای آن ها به زوال عقل را پس از 10 سال برآورد نمودند. آن ها سه گروه را با هم مقایسه کردند: کسانی که استاتین مصرف نمی کردند، کسانی که بلافاصله پس از تشخیص بیماری برایشان استاتین تجویز شده بود، و کسانی که تجویز استاتین برایشان در مراحل بعدی انجام شده بود.

پژوهشگران دریافتند افرادی که درمان با استاتین برای آن ها در مراحل اولیه آغاز شده بود، در مقایسه با گروهی که اصلاً استاتین مصرف نمی کردند، 15 درصد کمتر در معرض خطر ابتلا به زوال عقل قرار داشتند.

چرا این یافته ها حائز اهمیت هستند؟

زوال عقل اغلب به عنوان مسئله ای مرتبط با سلامت مغز شناخته می شود، اما نتایج این مطالعه بر جنبه عروقی زوال عقل تأکید دارد و نشان می دهد که نادیده گرفتن این جنبه ممکن است به معنای از دست دادن راهکارهای پیشگیرانه بالقوه باشد.

دکتر «چنگ-هان چن»، متخصص قلب و عروق در مرکز پزشکی مموریال کر سدل بک در لاگونا هیلز کالیفرنیا، می گوید: «زوال عقل به یکی از نگرانی های فزاینده و مهم در حوزه بهداشت عمومی تبدیل شده است. شناسایی روش هایی برای کاهش خطر ابتلا به زوال عقل از جمله استفاده از داروهایی که هم اکنون برای حفظ سلامت قلب به کار می بریم، می تواند فواید قابل توجهی برای بیماران و خانواده هایشان داشته باشد.»

کلسترول بالا که اغلب برای درمان آن داروهای استاتین تجویز می شود، ممکن است بیش از آنچه تصور می کنید با سلامت مغز مرتبط باشد.

دکتر چن توضیح می دهد: «این عارضه یک عامل خطر شناخته شده برای بیماری های قلبی-عروقی است و همچنین ممکن است در بروز زوال عقل عروقی نقش داشته باشد؛ نوعی از زوال عقل که ناشی از اختلال در جریان خون رسانی به مغز است.»

دکتر «دیوید پرلماتر»، متخصص مغز و اعصاب، می افزاید که این موضوع ارتباط مهم میان سلامت متابولیک، سلامت قلبی-عروقی و سلامت مغز را تقویت می کند.»

دکتر پرلماتر می گوید: «نکته قابل توجه برای من این است که این ارتباط در مورد زوال عقل عروقی، آشکارتر از بیماری آلزایمر بود. با این حال، این احتمال که دارویی با چنین کاربرد گسترده ای بتواند در پیشگیری از هر نوع زوال عقلی نقش داشته باشد، امیدوارکننده است.»

وی می گوید: «این ارتباط فوق العاده قوی است. مغز برای دریافت اکسیژن و مواد مغذی به سیستم قلبی-عروقی سالم وابسته است، اما این رابطه بسیار عمیق تر از صرفاً جریان خون است.»

او توضیح می دهد که دلیل این امر آن است که بسیاری از عوامل آسیب رسان به قلب و عروق مانند مقاومت به انسولین، التهاب مزمن، فشار خون بالا و اختلال در عملکرد متابولیک می توانند به مغز نیز آسیب برسانند.

خبر خوب این است که بسیاری از عادت های سبک زندگی که به حفظ سلامت قلب کمک می کنند، می توانند از مغز ما نیز محافظت کنند.

دکتر چن می گوید: «من پیروی از یک رژیم غذایی متعادل و سرشار از مواد غذایی کامل (فرآوری نشده) و کم چرب (با چربی های اشباع کم)، ورزش منظم، حفظ فشار خون، کلسترول و قند خون در سطوح سالم، پرهیز از دخانیات، عدم مصرف الکل، حفظ وزن مناسب و اولویت دادن به خواب باکیفیت را توصیه می کنم. این عادت ها از سلامت قلب و عروق پشتیبانی می کنند و ممکن است به کاهش خطر افت عملکرد شناختی با افزایش سن نیز کمک نمایند.»

آیا همه این ها به این معناست که باید مصرف داروهای استاتین را آغاز کنید؟ لزوماً خیر. دکتر پرلماتر می گوید: «نمی خواهم کسانی که این مطالعه را می خوانند، به این نتیجه برسند که باید صرفاً برای محافظت از مغز خود، مصرف استاتین را شروع کنند؛ چرا که چنین نتیجه گیری ای فراتر از یافته های این پژوهش است.»

اما اگر به عارضه ای مبتلا هستید که در آن مصرف استاتین ممکن است مناسب باشد، مانند دیابت نوع 2 یا کلسترول بالا، ارزش آن را دارد که با پزشک خود مشورت کنید.

دکتر چن توضیح می دهد: «هم دیابت و هم کلسترول بالا می توانند خطر مشکلات قلبی-عروقی را افزایش دهند؛ مشکلاتی که ممکن است بر سلامت مغز تأثیر بگذارند. مدیریت قند خون و سطح کلسترول، بخش مهمی از حفظ سلامت درازمدت است و همچنین می تواند به کاهش خطر ابتلا به زوال عقل کمک کند.»

اگرچه نتایج این مطالعه دریچه ای به سوی روش های احتمالی جدید برای پیشگیری از زوال عقل می گشاید، اما نکات دیگری نیز وجود دارد که باید در نظر گرفت. نخست اینکه، از آنجا که این یک مطالعه مشاهده ای است، نتایج تنها می توانند ارتباطی میان مصرف استاتین و شروع زوال عقل نشان دهند، نه یک رابطه علت و معلولی.

همچنین شایان ذکر است که تمام شرکت کنندگان در این مطالعه خاص، مبتلا به دیابت نوع 2 بودند؛ بدین معنا که نتایج لزوماً برای افرادی که به دلایل دیگر استاتین مصرف می کنند، صدق نمی کند.