نسل آلفا و مواجهه با فرهنگ های متنوع؛ فرصت یا تهدید؟

تربیت دینی نسل آلفا دیگر نمی تواند صرفا بر پایه الگوهای سنتی و انتقال مستقیم آموزه ها تعریف شود. این نسل از نخستین سال های زندگی در معرض رسانه های متنوع، شبکه های اجتماعی، بازی های رایانه ای و انبوهی از روایت ها و سبک های زندگی قرار دارد. در چنین شرایطی، خانواده و نهادهای تربیتی با نسلی روبه رو هستند که پرسش های دینی خود را در فضایی متفاوت از نسل های پیشین شکل می دهد و پاسخ های خود را نیز از منابع متنوعی جست وجو می کند.

تربیت دینی نسل آلفا دیگر نمی تواند صرفا بر پایه الگوهای سنتی و انتقال مستقیم آموزه ها تعریف شود. این نسل از نخستین سال های زندگی در معرض رسانه های متنوع، شبکه های اجتماعی، بازی های رایانه ای و انبوهی از روایت ها و سبک های زندگی قرار دارد. در چنین شرایطی، خانواده و نهادهای تربیتی با نسلی روبه رو هستند که پرسش های دینی خود را در فضایی متفاوت از نسل های پیشین شکل می دهد و پاسخ های خود را نیز از منابع متنوعی جست وجو می کند. 

در این میان، تربیت دینی بیش از آنکه به معنای انتقال مجموعه ای از گزاره ها و باید و نبایدها باشد، به معنای ایجاد زمینه ای برای شکل گیری هویت، معنا، اخلاق و قدرت تشخیص در کودک و نوجوان است. نسل آلفا نیاز دارد مفاهیم دینی را نه فقط بشنود، بلکه بتواند نسبت آن ها را با زندگی روزمره، روابط اجتماعی، پرسش های ذهنی و تجربه های شخصی خود درک کند. از همین رو، کیفیت رابطه والدین با فرزندان، شیوه مواجهه با پرسش ها و شبهات و میزان فرصت دادن به نوجوان برای فکر کردن و انتخاب کردن اهمیت ویژه ای پیدا می کند. 

از سوی دیگر، تربیت دینی نسل آلفا در خلأ اتفاق نمی افتد، بلکه این فرایند در کنار خانواده، مدرسه، دوستان و یک زیست رسانه ای گسترده شکل می گیرد. بنابراین، مواجهه مؤثر با این نسل نه با حذف پرسش ها و محدود کردن صرف، بلکه با شناخت جهان ذهنی و رسانه ای او، گفت وگوی صمیمانه و تولید روایت های جذاب و قابل فهم امکان پذیر است. مسئله اصلی این است که چگونه می توان نسلی را تربیت کرد که در میان انبوه پیام ها و روایت های متنوع، هویت و باورهای خود را آگاهانه و مسئولانه شکل دهد.

ایکنا در راستای بررسی زوایای مختلف زیست و تمایلات نسل آلفا، تفاوت آن با نسل های پیشین و نیز چگونگی تربیت دینی این نسل به گفت و گو با حجت الاسلام احمدرضا اعلایی، کارشناس حوزه تربیت دینی پرداخته است که بخش اول این گفت و گو با عنوان جهان زیسته نسل آلفا را پیش از تولید ادبیات تربیتی بشناسیم منتشر شد. در ادامه، مشروح بخش دوم این مصاحبه را با هم می خوانیم.

ایکنا ـ خانواده در تربیت و آموزش دینی نسل آلفا چه نقشی دارد و والدین برای مواجهه با پرسش ها و شبهات دینی فرزندانشان تا چه اندازه آمادگی دارند؟

نقش خانواده در تربیت دینی نسل آلفا را می توان در سه مرحله اساسی مورد توجه قرار داد. مرحله نخست، مرحله تمهیدی و زمینه ساز است. کودکی که در خانواده با او بازی نشده، ارتباط و گفت وگوی مناسبی شکل نگرفته و به شخصیت و کرامت او توجه نشده است، هنگام ورود به جامعه و فضای مجازی آسیب پذیری بیشتری خواهد داشت و ممکن است بسیار سریع تحت تأثیر محیط پیرامون قرار گیرد. خانواده به ویژه در دوره کودکی نقش مهمی در ایجاد پیوندهای عاطفی و تربیتی با فرزند دارد. این پیوند الزاما در مرحله نخست از طریق انتقال مستقیم ارزش ها و مفاهیم دینی ایجاد نمی شود، بلکه محبت، عاطفه و شکل دهی به گرایش های کودک اهمیت اساسی دارد. کودک باید نسبت به آنچه برای خانواده دوست داشتنی و ارزشمند است، احساس تعلق و علاقه پیدا کند، نسبت به خانواده، خانه و ارزش های حاکم بر آن ارتباط مثبت داشته باشد. هنگامی که رابطه کودک با خانواده رابطه ای مناسب و عاطفی نباشد، نمی توان انتظار داشت که رابطه مطلوبی با مفاهیمی مانند خداوند و نماز نیز برقرار کند. بنابراین، اصلاح و تقویت رابطه میان والدین و فرزند، یکی از نخستین و مقدماتی ترین مراحل تربیت دینی است.

مرحله دوم، تدبیر محیط، محیط اجتماعی و محیط رسانه ای است. والدین باید توجه داشته باشند که فرزندشان در چه سنی و به چه میزان در معرض ابزارها، افراد و محیط های مختلف قرار می گیرد. برای مثال، به نظر می رسد در اختیار قرار دادن تلفن هوشمند شخصی به یک کودک دبستانی تصمیم مناسبی نیست و حتی درباره نوجوانان دوره اول متوسطه نیز باید با احتیاط و تدبیر بیشتری عمل کرد. استفاده از این ابزار ممکن است در شرایطی ضروری باشد، اما میان «امکان استفاده» و «مالکیت و دسترسی شخصی و بدون نظارت» تفاوت وجود دارد. گاهی خانواده ها در پاسخ به این نگرانی می گویند که «سایر کودکان چنین امکاناتی دارند». اما صرف اینکه دیگران به یک ابزار دسترسی دارند، لزوما به معنای مناسب بودن آن برای فرزند ما نیست. می توان این وضعیت را به در اختیار قرار دادن یک ابزار خطرناک برای کودکی کم سن تشبیه کرد، کودکی که هنوز شناخت و مهارت لازم برای تشخیص خطرات آن ابزار را ندارد.

بنابراین، همان طور که درباره محیط فیزیکی کودک دقت می کنیم، باید درباره محیط رسانه ای او نیز تدبیر داشته باشیم. این تدبیر صرفا به تلفن همراه محدود نمی شود. محیط دوستانه، مدرسه، محیط تفریحی و حتی مناسبات خانوادگی نیز بخشی از محیط تربیتی کودک و نوجوان هستند. باید توجه داشت که کودک و نوجوان در چه فضاهایی قرار می گیرد و چه نوع روابطی برای او شکل می گیرد. برای مثال، اگر نوجوان به طور مستمر در محیط هایی قرار داشته باشد که در آنها روابط بسیار نزدیک میان دختران و پسران هم سن شکل می گیرد و سپس همین ارتباط ها از طریق فضای مجازی نیز ادامه پیدا کند، این وضعیت می تواند بر فرایند تربیتی او تأثیر بگذارد. تدبیر محیط از همان دوران کودکی باید آغاز شود، اما اهمیت آن در دوره نوجوانی بیشتر می شود. اگر خانواده از سال های ابتدایی زندگی فرزند، محیط مناسب و ارتباطات صحیح را برای او فراهم کرده باشد، در دوره جوانی نیز مسیر تربیتی هموارتر خواهد بود.

مرحله سوم، تربیت فرزندانی صاحب فکر، اندیشه و استقلال است. یکی از مسائل مهمی که از کودکی آغاز می شود و در دوره نوجوانی اهمیت بیشتری پیدا می کند، نوع نگاه والدین به فرزند است. آیا کودک را صرفا موجودی می دانیم که باید او را کنترل کنیم، برای او تصمیم بگیریم و همه امور زندگی اش را مدیریت کنیم یا اینکه تلاش می کنیم شرایط و محیط مناسبی فراهم کنیم، گزینه های مختلف را در اختیار او قرار دهیم و اجازه دهیم خودش انتخاب و تصمیم گیری کند؟ اگر الگوی دوم در تربیت مورد توجه قرار گیرد، نوجوان به تدریج به فردی انتخاب گر، مستقل، اهل فکر و مسئول در برابر تصمیم های خود تبدیل می شود. در مقابل، تربیت اقتدارگرایانه که در آن انتخاب و تصمیم گیری از کودک گرفته می شود و کنترل، فرمان برداری و تبعیت محور اصلی رابطه تربیتی است، می تواند پیامدهای متفاوتی داشته باشد.

در چنین الگویی، ممکن است کودک به فردی تبدیل شود که همواره منتظر دریافت دستور از دیگران است. در دوران کودکی ممکن است والدین برای او تصمیم گیرند، در مدرسه ممکن است دوست یا فرد دیگری این نقش را بر عهده گیرد و در جامعه نیز ممکن است شخص دیگری مسیر زندگی او را تعیین کند. دلیل این مسئله آن است که فرد از ابتدا فرصت کافی برای انتخاب، تصمیم گیری و پذیرش پیامدهای انتخاب های خود نداشته است.

در نقطه مقابل، ممکن است واکنش کودک به چنین ساختاری به شکل یاغی گری و ساختارشکنی بروز کند، یعنی فرد اساسا در برابر هرگونه راهنمایی، توصیه یا پذیرش قواعد مقاومت کند. بخشی از رفتارهای هنجارشکنانه نیز می تواند در ارتباط با همین تجربه تربیتی مورد بررسی قرار گیرد.  بنابراین، مسئله فقط به خانواده محدود نیست و ساختار آموزشی نیز در این زمینه نقش دارد. اگر نظام تربیتی عمدتا بر کنترل، نمره، تنبیه و پاداش استوار باشد و یا خانواده نیز برای هر رفتار مطلوب صرفا از ابزارهایی مانند جایزه و امتیاز استفاده کند (برای مثال وعده خرید رایانه یا کنسول بازی در ازای کسب نمره بالا) در هر دو حالت، عنصر اصلی همچنان «کنترل» است.

در چنین شرایطی، کودک ممکن است فرصت کافی برای تجربه انتخاب مستقل را پیدا نکند. کودک باید بتواند در برخی موقعیت ها انتخاب کند، حتی اگر انتخاب او به خطا منجر شود؛ سپس پیامد انتخاب خود را ببیند و مسئولیت آن را بپذیرد. اگر همواره بخواهیم کودک را از هر خطا و پیامدی دور کنیم و تمام تصمیم ها را به جای او بگیریم، ممکن است در آینده با فردی مواجه شویم که توانایی تشخیص درست از نادرست و مدیریت پیامدهای تصمیم های خود را به اندازه کافی کسب نکرده است.  در مجموع، خانواده برای تربیت دینی نسل آلفا باید سه سطح را همزمان مورد توجه قرار دهد: ایجاد پیوند عاطفی و تعلق در سال های ابتدایی، تدبیر و مدیریت محیط های اجتماعی و رسانه ای، و در نهایت تربیت فرزندی صاحب فکر، انتخاب گر و مسئول در برابر تصمیم های خود. این سه مرحله از یکدیگر جدا نیستند و باید در سراسر چرخه تربیتی، متناسب با سن و مرحله رشد کودک و نوجوان مورد توجه قرار گیرند.

ایکنا ـ مدرسه و نظام رسمی آموزش دینی تا چه اندازه توانسته اند خود را با سبک یادگیری، زبان ارتباطی و نیازهای نسل آلفا هماهنگ کنند؟ مهمترین خلأ موجود چیست؟

در میان نهادهای تربیتی، نظام رسمی آموزش و پرورش یکی از بخش هایی است که فاصله بیشتری با اقتضائات نسل آلفا و شرایط روز پیدا کرده است. خانواده ها تا حدی تلاش کرده اند خود را با شرایط جدید هماهنگ کنند و به همین دلیل، بخشی از خانواده ها نسبت به شیوه های موجود در نظام رسمی آموزشی انتقاد دارند و برخی نیز به الگوهایی مانند آموزش در خانه، مدارس و مجموعه های آموزشی غیردولتی و مسجد محور روی آورده اند. افزایش استقبال از مدارس خاص و خصوصی را نیز می توان در چارچوب همین بی اعتمادی یا نارضایتی نسبت به برخی جنبه های نظام آموزشی دولتی بررسی کرد. مسئله اصلی، عدم همراهی کافی نظام آموزشی با تحولات زمانه است. بخشی از بدنه آموزش و پرورش همچنان تحت تأثیر انگاره ها و الگوهای آموزشی متعلق به چند دهه گذشته قرار دارد و به نظر می رسد هنوز با ادبیات جدید تعلیم و تربیت، متناسب با ویژگی های نسل امروز ارتباط کافی برقرار نکرده است.

برای مثال، وقتی درباره تحول در آموزش صحبت می شود، در بسیاری از موارد نخستین مسئله ای که مطرح می شود، همچنان کنکور است و یا در سطح مدرسه پرسش هایی مانند اینکه «اگر دانش آموز را تنبیه نکنیم، چگونه او را وادار به درس خواندن کنیم؟» یا «اگر تکلیف زیادی به او ندهیم، چگونه خواندن و نوشتن او را تقویت کنیم؟» نشان می دهد که بخشی از نظام آموزشی همچنان در چارچوب الگوهای سنتی کنترل، تکلیف و سنجش حرکت می کند. این قالب ها گاهی چنان تثبیت شده اند که امکان اندیشیدن خارج از آن ها نیز دشوار می شود.  این مسئله در مدارس مذهبی نیز قابل مشاهده است. برای مثال، ممکن است یک مدرسه مذهبی دخترانه در ظاهر به شاخص هایی مانند نوع پوشش دانش آموزان توجه ویژه ای داشته باشد، اما باید پرسید فارغ التحصیل این مدرسه پس از خروج از آن محیط چه وضعیتی پیدا می کند. اگر بخشی قابل توجه از فارغ التحصیلان پس از پایان مدرسه پوشش یا برخی ارزش هایی را که در مدرسه بر آن ها تأکید شده کنار بگذارند، باید این مسئله را بررسی کرد که آیا صرفا یک «ویترین» تربیتی ایجاد کرده ایم یا توانسته ایم باور و انتخاب درونی و پایدار در دانش آموز ایجاد کنیم.

بنابراین، مسئله آموزش دینی تنها انتقال ظاهری برخی رفتارها نیست، بلکه باید دید دانش آموز پس از خروج از محیط کنترل شده مدرسه تا چه اندازه توانایی انتخاب و پایبندی آگاهانه به ارزش ها را پیدا کرده است. از سوی دیگر، به نظر می رسد نظام آموزشی ما همچنان بیش از آنکه بر تفکر تأکید کند، بر حافظه تکیه دارد و بیش از آنکه رشد همه جانبه دانش آموز و شکل گیری شخصیت او را هدف قرار دهد، بر نمره و مدرک تمرکز می کند. این رویکرد طبیعتا بر خانواده ها نیز تأثیر می گذارد. در نتیجه، گاهی خانواده ها به جای تمرکز بر رشد واقعی فرزند، به دنبال ساختن یک «ویترین آموزشی» هستند، ویترینی که ممکن است شامل آموزش دوزبانه، هوش مصنوعی، کدنویسی، کارآفرینی یا مهارت آموزی باشد، اما اگر ساختار اصلی تربیت و نگاه به کودک تغییر نکرده باشد، در نهایت همان الگوی قدیمی با مجموعه ای از داده ها و مهارت های جدید ادامه پیدا می کند.  در چنین شرایطی، ممکن است دانش آموز از نظر تحصیلی تا مقاطع بسیار بالا پیش برود، اما همچنان برای تصمیم گیری، حل مسئله، ورود به بازار کار یا اداره مستقل زندگی خود آمادگی کافی نداشته باشد. بنابراین، صرف افزودن مهارت های جدید به برنامه آموزشی، بدون تغییر در الگوی اصلی تربیت، الزاما به معنای تحول نیست.

به نظر می رسد یکی از مهمترین خلأهای نظام آموزشی، کمبود نیروهای تحول گرا و صاحب ابتکار در سطوح مختلف تصمیم گیری و اجرا است، افرادی که بتوانند تصمیم بگیرند، مسئولیت تصمیم خود را بپذیرند و برای ایجاد تغییرات اساسی در ساختار موجود تلاش کنند. تحول آموزشی صرفا با تغییر کتاب درسی یا افزودن یک درس و مهارت جدید اتفاق نمی افتد، بلکه نیازمند انسان هایی است که بتوانند ساختارهای موجود را بازاندیشی کنند و برای تغییر آن ها اقدام کنند.  در کنار این موضوع، مسئله شکاف میان سطوح مختلف نظام آموزشی نیز اهمیت دارد. برای مثال، مدیر مدرسه در بسیاری از موارد اختیار محدودی برای تصمیم گیری دارد و بخش قابل توجهی از برنامه ها و اقدامات او تحت تأثیر بخشنامه ها و تصمیم هایی است که در سطوح بالاتر گرفته می شود. در نتیجه، فاصله ای میان مدیر مدرسه و ساختار تصمیم سازی و تصمیم گیری ایجاد می شود. این شکاف در سطوح مختلف قابل مشاهده است، شورای عالی در یک سطح تصمیم گیری می کند، وزارتخانه در سطح دیگر، معاونت ها و مناطق نیز هرکدام تصمیم های خود را اتخاذ می کنند و مدیر مدرسه نیز در نهایت در چارچوب محدودی قرار می گیرد. وقتی اختیار و مسئولیت به صورت متناسب توزیع نشده باشد، امکان ابتکار عمل در مدرسه کاهش پیدا می کند و نظام آموزشی نمی تواند به اندازه کافی متناسب با شرایط واقعی دانش آموزان و اقتضائات نسل جدید واکنش نشان دهد.

در مجموع، مهمترین مسئله را نمی توان صرفا کمبود محتوای جدید یا فناوری در مدارس دانست. مسئله اساسی تر نیاز به تغییر در نگاه تربیتی، حرکت از حافظه محوری و مدرک محوری به سمت تفکر و رشد شخصیت، افزایش اختیار و مسئولیت در سطوح اجرایی و تربیت نیروهای تحول گراست. بدون چنین تغییراتی، اضافه کردن ابزارها و مهارت های جدید ممکن است تنها ظاهر نظام آموزشی را تغییر دهد، بدون آنکه ساختار و خروجی اصلی آن دستخوش تحول شود.

ایکنا ـ با توجه به چندفرهنگی شدن و دسترسی نسل آلفا به دیدگاه ها و سبک های مختلف زندگی، آموزش دین چگونه می تواند هم هویت دینی را تقویت کند و هم روحیه گفت وگو و پذیرش تفاوت ها را پرورش دهد؟

تنوع فرهنگی و دسترسی گسترده نسل آلفا به فرهنگ ها و سبک های مختلف زندگی در عین حال که می تواند چالش هایی برای هویت دینی ایجاد کند، ظرفیت مهمی برای تفکر و بلوغ فکری نیز به وجود می آورد، البته به شرط آنکه کودکان و نوجوانان از ابتدا به عنوان افرادی متفکر تربیت شده باشند و محیط مناسبی برای گفت وگو، تفکر و تعامل در اختیار آن ها قرار گیرد. اگر نوجوان صرفا در معرض یک فرهنگ یا سبک زندگی قرار بگیرد و بدون تحلیل و تفکر آن را بپذیرد، در واقع فرصت اندیشیدن و انتخاب آگاهانه را از دست داده است. برای مثال، ممکن است نوجوان تحت تأثیر یک سریال یا تولید رسانه ای با فرهنگ و سبک زندگی یک کشور دیگر آشنا شود و بدون آنکه آن را با فرهنگ، ارزش ها و باورهای دینی خود مقایسه و تحلیل کند، همان سبک زندگی را به عنوان یک الگوی مطلوب بپذیرد. در این حالت، مسئله صرفا آشنایی با یک فرهنگ دیگر نیست، بلکه فقدان قدرت تحلیل و انتخاب است.

بنابراین، برای مواجهه صحیح با این تنوع فرهنگی باید ظرفیت تفکر و تحلیل را از سال های قبل در کودکان و نوجوانان ایجاد کرده باشیم. نوجوان باید بتواند فرهنگ ها و سبک های مختلف زندگی را مشاهده کند، نقاط قوت و ضعف آن ها را بشناسد، آن ها را با مبانی فکری و ارزشی خود مقایسه کند و در نهایت خود انتخاب کند. در کنار تفکر، گفت وگو با نوجوانان نیز اهمیت بسیار زیادی دارد. یکی از خلأهای جدی در جامعه، خانواده، مدرسه و رسانه کمبود فرصت گفت وگو با نوجوان است. باید فضایی فراهم شود که نوجوان بتواند افکار، پرسش ها، نگرانی ها و دیدگاه های خود را بیان کند و احساس کند صدای او شنیده می شود.  البته این گفت وگو نباید یک طرفه باشد. همان طور که لازم است بزرگسالان و مربیان به افکار نوجوانان گوش دهند، نوجوانان نیز باید فرصت داشته باشند دیدگاه ها، اندیشه ها و تحلیل های دیگران را بشنوند و درباره آن ها فکر کنند.

در چنین فرایندی، نوجوان به تدریج یاد می گیرد که میان دیدگاه های مختلف تمایز قائل شود و براساس شناخت و تحلیل، موضع خود را انتخاب کند. از این منظر، تقویت هویت دینی در نسل آلفا نباید به معنای محدود کردن او از مواجهه با فرهنگ ها و دیدگاه های دیگر باشد، بلکه باید به گونه ای باشد که نوجوان در معرض تفاوت ها قرار بگیرد، اما توانایی فهم، تحلیل و انتخاب داشته باشد. هویت دینی زمانی می تواند عمیق تر و پایدارتر شود که فرد آن را آگاهانه انتخاب کرده باشد، نه اینکه صرفاً به دلیل محدود بودن محیط اطراف خود، با یک سبک زندگی یا باور خاص مواجه شده باشد.

بنابراین، یکی از اهداف مهم آموزش دین در شرایط امروز باید تربیت نوجوانانی باشد که هم هویت دینی خود را می شناسند و هم توانایی گفت وگو با دیدگاه های متفاوت را دارند، هم می توانند سخن دیگران را بشنوند و هم قدرت تحلیل و انتخاب مستقل داشته باشند. در نهایت، هدف این است که نوجوان «انتخابگر» باشد، نه اینکه صرفا دیگران برای او انتخاب کرده باشند.

ایکنا ـ اگر قرار باشد برای نسل آلفا یک الگوی جدید آموزش دین طراحی کنیم، چه تغییراتی باید در محتوا، زبان، روش تدریس و نقش خانواده، مدرسه و نهادهای دینی ایجاد شود؟

اتفاق اصلی که باید در الگوی جدید آموزش دین برای نسل آلفا رخ دهد، افزایش ظرفیت های ارتباطی در خانواده، مدرسه، رسانه و میان مربیان است. باید به این فکر کنیم که چگونه می توانیم فرصت های ارتباط و گفت وگو را میان اعضای این مجموعه ها افزایش دهیم.  برای مثال، رسانه باید بتواند صدای نوجوانان و مخاطبان خود را بشنود و این پیام را نیز به آن ها منتقل کند که «صدای شما شنیده شده است». از سوی دیگر، مخاطب باید احساس کند که رسانه صداهای متنوع را می شنود و این دیدگاه های مختلف در تصمیم گیری های آن تأثیرگذار است، یعنی تصمیم گیری صرفا یک جانبه نباشد. در مدرسه نیز باید فرصت هایی ایجاد شود تا دانش آموزان بتوانند درباره معلم، مدیر و فضای آموزشی خود نظر بدهند و خانواده ها نیز امکان بیان دیدگاه های خود را داشته باشند. هرچه این فضای ارتباطی گسترده تر شود، شکاف ها کمرنگ تر خواهد شد و به همان نسبت، بلوغ و وحدت در نظام های تربیتی افزایش پیدا می کند.

در چنین شرایطی، امکان حرکت رو به جلو بیشتر می شود و حتی اگر عوامل مختلفی در جهت ایجاد فاصله و گسست عمل کنند، همگرایی و انسجام شکل گرفته میان خانواده، مدرسه، رسانه و سایر نهادهای تربیتی می تواند اثرگذاری قابل توجهی داشته باشد.  ما در مجموعه تربیتی «خانواده بزرگ شهید چمران» نیز بر همین اساس، ایده ای داشتیم که معتقد بودیم نباید خود را صرفا یک مجموعه ارائه دهنده خدمات تربیتی بدانیم.

در این راستا تأکید داشتیم که یک خانواده هستیم، نه یک سازمان و نه یک بنگاه اقتصادی. هر خانواده ای که وارد این مجموعه می شود، هر معلمی که به آن می پیوندد و هر دانش آموزی که در آن حضور پیدا می کند، باید به عنوان عضوی از این خانواده پذیرفته شود. در یک خانواده، افراد صرفا در کنار یکدیگر زندگی نمی کنند، بلکه با یکدیگر رابطه دارند، با هم تفریح می روند، در مناسبت های مختلف در کنار یکدیگر هستند، در زمان بیماری و مشکلات به یکدیگر توجه می کنند و برای نیازهای یکدیگر هزینه و تلاش می کنند.

همچنین، در این حوزه معتقد بودیم یک مجموعه تربیتی نیز باید چنین ویژگی هایی داشته باشد و بتواند روابطی عمیق و خانوادگی میان اعضای خود ایجاد کند. بنابراین، اگر بخواهیم الگوی جدیدی برای آموزش دین نسل آلفا طراحی کنیم، یکی از مهمترین محورهای آن باید تقویت همین ارتباط، گفت وگو، شنیدن متقابل و شکل دادن به یک «خانواده بزرگ» میان خانواده، مدرسه، مربی و سایر اجزای نظام تربیتی باشد. این موضوع ایده ای بود که ما در مجموعه «خانواده بزرگ شهید چمران» دنبال می کردیم و درباره آن نیز به تفصیل صحبت شده است.

انتهای پیام

نظرات

captcha