تولید 300 گونه از صنایع دستی شناخته شده جهان در ایران

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما، سید رضا صالحی امیری با حضور در برنامه گفت وگوی ویژه خبری با موضوع اقدام ها و فرصت های وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی، به پرسش ها در این باره پاسخ گفت. متن کامل گفت وگو به این شرح است:

سؤال: چون هفته گردشگری است، برای اینکه گله مندی هم پیش نیاید که چرا میراث فرهنگی یا صنایع دستی نه، چون معمولاً صنایع دستی ها خیلی گله مند هستند که مظلوم واقع شده و آخر به آن می رسیم، توجیه می کنیم که چرا از گردشگری آغاز می کنیم، چون هفته گردشگری است و دو جنگ را پشت سر گذاشتیم شاید انتظار این باشد که گردشگری ما ناشی از جنگ آسیب جدی دیده باشد، آیا واقعاً این طور است؟ گردشگری ما از جنگ آسیب دید؟

صالحی امیری: بله، ما وقتی از گردشگری صحبت می کنیم، بلافاصله آنالیز می کنیم؛ ما گردشگری را با عنوان گردشگر تعریف می کنیم، ما قطعاً دچار چالش شدیم، طبیعی است، اما جریان گردشگری در ایران زنده است و زیرساخت های گردشگری در حال ساخت است. آمار ها و ارقام نشان می دهد که سرعت توسعه زیرساخت ها در گردشگری متوقف نشد بلکه همچنان فعالیت خود را ادامه می دهد. در همین چند روز اخیر که هفته گردشگری بود، از هفته دولت تا الان؛ با فاصله تقریباً یک ماه، ما 128 پروژه زیرساخت های گردشگری را در هفته دولت افتتاح کردیم.

در هفته قبل با حضور رئیس جمهور، 246 پروژه را در سراسر کشور به صورت آنلاین افتتاح داشتیم، استاندار های سراسر کشور حاضر شدند و از نزدیک گزارش عملکرد دادند و ملت ما هم از قاب تلویزیون دیدند که 246 پروژه افتتاح شد. در دهه فجر؛ بهمن ماه صد پروژه افتتاح خواهیم کرد. این نشان می دهد که سرمایه گذاران در کشور نه تنها ایران را ترک نکردند، بلکه به ایران ماندند به دلیل دلبستگی و وابستگی به این سرزمین. سرمایه خود را هم خارج نکردند و در این جا خرج و هزینه کردند و الان سه هزار و 17 پروژه در 31 استان کشور با سرمایه گذاری هزار و 300 هزار میلیارد تومان در حال ساخت است.

این به این معناست که ما اگر امروز از این پیچ تند عبور کنیم و ملت ما بر حاکمان بی خرد کاخ سفید پیروز و سربلند بیرون بیاید، بلافاصله جریان گردشگری حرکت می کند، آن وقت باید زیرساخت های ما آماده باشد. الان در دو سال اخیر، تأکید کنم روزی که ما در مجلس آغاز کردیم تحلیف رئیس جمهور؛ آقای پزشکیان بود، همان شب شاهد شهادت شهید هنیه بودیم، این جریان تداوم پیدا کرد، رسیدیم به جنگ 12 روزه؛ 23 خرداد، آمدیم رسیدیم به شورش ها، آمدیم به 9 اسفند؛ جنگ رمضان، بنابراین دو ساله ای است که دولت تماماً در بحران، مدیریت کرد، ولی روند توسعه در کشور متوقف نشد، حالا این حوزه تخصصی ماست که گزارش می دهم، بقیه حوزه ها هم مشابه همین است.

چه اتفاقی افتاد؟ سه میلیون مترمربع بر فضای گردشگری و زیرساخت های گردشگری در این دو سال اضافه شد. الان تعداد تخت های قطعی کشور بالای یک میلیون است. 23 هزار مرکز اقامتی ما فعال هستند، ما یک افول جدی داشتیم در فروردین و اردیبهشت امسال؛ دلیل آن هم مشخص بود، که جنگ تمام عیار بود، اما آمار ما یک پیام جدیدی را می دهد؛ ما در این مدت که در فروردین منفی 70 درصد شده بودیم، یعنی 70 درصد گردشگر ما کاهش پیدا کرد، اما این وضعیت در مرداد ماه به منفی سه رسید؛ یعنی وضعیت کاملاً تغییر کرد.

همین الان قبل از همین جریان تحریم پرواز ها و ایرلاین های ایرانی؛ یک هفته قبل، هفتگی 42 پرواز فقط در رشت از گردشگر خارجی زمین می نشستند؛ برابر گزارش استاندار گیلان، که همین جا از همه استانداران، فرمانداران و شهردارانی که در این شرایط در میدان حضور دارند و تلاش می کنند، قدرشناسی می کنم. همین وضعیت را در خراسان رضوی داریم، حجم 44 پرواز روزانه در آن جا داشتیم، همین الان آماری که از خوزستان گرفتم؛ همین امروز حدود 15 هزار نفر از مرز بصره وارد آبادان و خرمشهر شدند؛ این جریان دائمی ما از ارمنستان، آذربایجان، افغانستان و حوزه عمومی خلیج فارس، همسایگان؛ از ترکیه و تا آسیای میانه و قفقاز ورودی داریم، اما روند آن نسبت به شرایط قبل از جنگ قطعاً متفاوت است. چه اتفاقی دارد می افتد؟ اتفاق این است که دارند به تدریج مخاطبان ما خودشان را با فضای جنگ انطباق می دهند، یعنی ما از منفی 70 در فروردین، رسیدیم به منفی سه؛ یعنی یک رشد کاملاً مشهود.

سؤال: شاید هم آن تصویر واقعی تری را از یک کشور مورد هجوم الان می بینند که خیلی متفاوت است با آن تصویری که دنیا معرفی می کرد؟

صالحی امیری: دقیق است نکته شما، اگر بخواهیم وارد آن تحلیل شویم؛ این است که دنیا پذیرفته ایران شکست ناپذیر است. دنیا پذیرفته یک ملت تصمیم گرفتند مقاومت کنند. دنیا پذیرفته که هم نیرو های نظامی ما در میدان، هم ملت ما و هم دولت ما؛ این سه گانه مهم است، مقاومت در میدان، ملتی است که تاب آوری دارد و از جنگ پشتیبانی می کند، دولتی که پشتیبان هم ملت است برای تاب آوری و هم پشتیبان نیرو های مسلح است برای ادامه مقاومت، این ظرفیت، تصویری را در ذهن جهان ایجاد کرده که نمی شود با ایران از منظر نظامی تقابل کرد، بنابراین باورم این است که رفتار حاکمان بی خرد کاخ سفید نسبت به جامعه ایران تغییر خواهد کرد؛ ولی استراتژی تحریم، محاصره و فشار به اقتصاد جامعه را هدف گذاری کردند؛ دلیل آن این است که در شش ماه اول در حوزه نظامی امکان شکست نداشتند؛ این واقعیت غیرانکار است، دنیا هم این را پذیرفته است.

برای من که سفر های خارجی به مأموریت می روم کاملاً محسوس است. نوع ادبیات، رفتار و مواجهه با ما قبل از این اتفاقات؛ یعنی قبل از جنگ و بعد از جنگ کاملاً تغییر کرده است. دنیا پذیرفته با یک ملتی مواجه است که تصمیم گرفته در مقابل دشمنان تسلیم نشود، این در ذهن گردشگر خارجی هم شکل می گیرد. البته این را هم باید تأکید کنم؛ حجم زیادی از گردشگران ما؛ آماری که الان می گویم؛ از صد نفر گردشگر؛ حدود 70 درصد عراقی هستند و دلیل آن؛ تعلق به مردم ایران، اهل بیت، جغرافیا، طبیعت و زیباشناختی ایران است و دیدید پرواز های عراق هم قطع شد، ولی مجدداً با فشار افکار عمومی پرواز از مقصد نجف برقرار شد که ما آمدیم یک استراتژی جدیدی را مطالعه می کنیم که تمرکزمان را روی مرز های زمینی قرار دهیم؛ یعنی ما از خوزستان، ایلام، کرمانشاه و آذربایجان غربی این ظرفیت را بتوانیم احیا کنیم که با خودرو خانواده ها بیایند، چون خوشبختانه لغو روادید هم هستیم، مشکلی نداریم و این می تواند کمک کند. با ارمنستان هم همین وضعیت را داریم، با آذربایجان هم رئیس جمهور ما با رئیس جمهور آذربایجان صحبت کرد که مرز های زمینی ما فعال شود؛ یعنی ما بلافاصله بعد از تحریم هوایی، ساز و کار های جایگزین را برنامه ریزی می کنیم، الان تمرکز جدی خود را روی مرز های عراق گذاشتیم، برای این که ظرفیت گردشگری عراق را همچنان حفظ کنیم؛ این خیلی نکته مهمی است و روی آن توجه داریم.

سؤال: اشاره کردید همچنان سرمایه گذار علاقه مند به سرمایه گذاری در حوزه زیرساخت گردشگری است، طبیعی است که سرمایه گذار شامه قوی درباره آینده سرمایه گذاری که انجام می دهد و یکی از مؤلفه های خیلی مهم؛ امنیت است و این سؤال است که چرا کشوری که درگیر جنگ است سرمایه گذار به آینده این سرمایه گذاری و امنیت همچنان امیدوار است؟ یعنی او از الان تشخیص می دهد که بعد از جنگ شرایط کشور چه خواهد بود که سرمایه گذاری می کند؟

صالحی امیری: دقیقاً، یک مثال زنده بزنم؛ جمعه هفته ماقبل، نه این جمعه؛ همایش بزرگی بود از حدود هزار نفر از انبوه سازان کشور، من در آن همایش حاضر شدم برای این که آن سرمایه گذاران را دعوت کنم برای حضور در توسعه زیرساخت های گردشگری ایران، با مشوق هایی که دولت تصویب کرد که امروز خیلی برای سرمایه گذاران جذاب است که اشاره خواهم کرد، دیدم موج عجیبی از نشاط، گفت و گو، پیگیری و پروژه های سنگین، من بعد از صحبت عمومی که داشتم با این مجموعه سرمایه گذاران به صورت جمعی و انفرادی گفت و گو داشتم، با شهرداران ساحلی و سرمایه گذاران استان مازندران گفت و گو کردم؛ هم چهارشنبه و هم پنجشنبه، چیز عجیبی بود؛ هیچ احساس بر این در ذهنیت کسی نبود که در متن جنگ صحبت می کنند، شرایط عادی داشت.

سرمایه گذاران بین پنج تا 50 همت سرمایه گذاری روی زمین دارند؛ یعنی پنج هزار میلیارد تا پنجاه هزار میلیارد تومان. حجم سرمایه ای که در مجموعه کشور این سرمایه گذاران آورده بودند، روی زمین عجیب بود، حتی یک نفر گفتگوی دوجانبه ای نداشت که حالا ما در شرایط فعلی باید کار کنیم یا نکنیم؛ یعنی اراده ای بود. من از همین تریبون می خواهم از همه سرمایه گذاران سراسر کشور، از آن جا پرواز کردم آمدم تهران، رفتم اصفهان و در همین فضا؛ چهارشنبه قبل ما چند مجموعه را افتتاح کردیم؛ ازجمله در اصفهان؛ یک هتل پنج ستاره که یکی از بهترین هتل های کشور است. سازنده آن؛ یک سرمایه گذار خیری است که بر اساس گزارش وزیر آموزش و پرورش که به احترام این خیر همراه ما به اصفهان آمده بود، می گفتند ایشان فقط این هتل را نساخت، یک هتل دیگر هم می خواهد بسازد، صد مدرسه هم ساخته و تحویل آموزش و پرورش داده است.

ما در این فضا صحبت می کنیم؛ فضایی که جامعه زنده است، حرکت اقتصادی وجود دارد، البته این به این معنا نیست که ما گرانی، تورم، کمبود و مشکل معیشت نداریم؟ نمی خواهم تصویر غیرواقعی به جامعه بدهم؛ مشکلات هم جدی داریم، کاملاً در فضای جنگ قابل درک و فهم است، اما جریان توسعه تعطیل نشد.

سؤال: اخیراً مطرح کرده بودید، گفته بودید که اولویت اول ما؛ روایت ایران زیباست و باید از تصویرسازی درون مرزی یک روایت جهانی ایران برسیم، این روایت متفاوت از چیزی است که قبلاً بوده و الان چه اقدامی برای آن انجام دادید؟

صالحی امیری: همچنان باورم این است که ما نتوانستیم تصویر واقعی ایران را به جهانیان معرفی کنیم؛ نه تنها به جهانیان، باورم این است که تصویر واقعی ایران را حتی به فرزندان ما در مدرسه و دانشگاه نتوانستیم منتقل کنیم. اگر ما می توانستیم این تصویر و روایت زیبا را منعکس می کردیم، امروز قطعاً وضعیت ما به گونه دیگری رقم می خورد. در همه خیابان ها، کوچه ها و شهرها، انبوه گردشگر را می دیدید، چرا این سخن را می گویم؟ ما تنها کشوری هستیم که میلیون اثر تاریخی شناخته شده داریم، واقعاً در دنیا بی نظیر است.

ما کشوری هستیم که 43 اثر ثبت ملی داریم و هر کدام از این 43 هزار، یک ارزش ملی است و یک نمادی از تمدن ایرانی است. ما 30 اثر را در یونسکو ثبت کردیم؛ آخرین آن الموت بود که اخیراً ثبت کردیم. 58 اثر را ثبت موقت در یونسکو داریم، اگر یک سال یونسکو زمان را بردارد، ما 58 اثر را ثبت کنیم، می شویم قدرت اول تمدنی جهان؛ بنابراین می توانیم در این تریبون ادعا کنیم ما بالقوه قدرت تمدنی جهان هستیم. در این وضعیت، ایران مقاومت می کند، چرا ایران و ایرانیان مقاومت می کنند؛ ایران با ایرانیان تعریف می شود، اینها غیرقابل انفکاک هستند، چرا؟ چون یک ریشه، تاریخ، شناسنامه و تباری دارد که این ملت در تاریخ خود تسلیم ناپذیر است و اگر امروز می بینیم دیگرانی وارد جنگ شدند و به ملت ایران تجاوز کردند، باور نداشتند که این ملت شکست ناپذیر است، امروز فهم کردند که این ملت شکست پذیر نیست. رفرِنس این حرف من؛ مقامات آمریکایی و مقامات اروپایی هستند و به ترامپ توصیه می کنند با ایران نجنگید؛ با ایران از منظر فشار اقتصادی، تحریم و محاصره وارد شوید و من باور قلبی ام این است که وقتی دشمنان ملت از تهاجم نظامی مایوس بشوند حتماً از محاصره و تحریم مایوس خواهند شد. این باور من است، اما نکته مهم تری وجود دارد که ما هر نقطه از این جغرافیا را می خواهم الان تحلیل کنیم. خوب من 95 سفر استانی داشتم.

سوال: شما هر هفته سفر استانی را می روید؟

صالحی امیری: بله تا حالا ترک نکردیم همین ما همین پنجشنبه و جمعه بوشهر بودیم از هم اینجا به مردم عزیز استان بوشهر عرض سلام و ادب دارم چه انسان های نجیب خونگرم و مقاوم اصلاً جامعه بوشهر زنده است این همه خسارت این همه تهاجم این همه مقاومت، اما جامعه زنده است حرکت می کند من به چند شهر بوشهر را و هم شهر های دیگر رفتم باور کنید اصلا تصویر جنگ را نمی بینید انگار جامعه عادی شده برایش صدای انفجار و ... این ها خوب چه اتفاقی دارد می افتد این جامعه، جامعه زنده ای است که فشار نظامی مقاومت می کند فکر سیاسی مقاومت می کند ببینید ما از امریکا صحبت می کنیم و نباید تقلیل گرایی کنیم و ادبیاتی به کار ببریم که واقعی نیست خوب امریکا قدرت اول جهان هست، قدرت اول اقتصادی جهان هست، قدرت اول نظامی جهان هست، قدرت اول رسانه جهان هست، قدرت اول اطلاعاتی جهان هست این غیرقابل انکار هست همه شاخص های جهانی که وقتی شما توی جداول شاخص های جهان می بینید خوب این ویژگی ها را ایالات متحده امریکا دارد، اما در مقابل ملت ایران در تنگه هرمز در باتلاقی گیر کرد این کوچک نمایی و بزرگ نمایی غلط است کجایش این بزرگ نمایی اش به چشم می آید همه فکر می کردند که این حاکمان کاخ سفید گفتند ما ظرف یک هفته تمام می کنیم الان دیگه رفتیم ماه هفتم و هشتم از نهم اسفند خب در چنین فضایی چه باید کرد.

ما باید ایران را قوی تر در ذهن فرزندان ما تصویر سازی کنیم و در بیرون روایت ایران در بیرون ناشناخته است همین امروز که من قبل از ظهر با بیش از یکصد تن از تولیدکنندگان محتوای دیجیتال جلسه داشتم از همه اینها خواستم که انبوه تولید محتوا را به زبان های مختلف، ما در فضای جهانی منتشر کنیم چرا باید اینکارو کنیم، چون من معتقدم اگر جهانیان با ظرفیت تمدنی ایران آشنا بشوند نوع تصویر ایران تغییر خواهد کرد و این رسالت دستگاه ما است اصلاً ما دستگاه اقتصادی وظیفه اقتصادی دارد، دستگاه رسانه ملی وظیفه اطلاع رسانی و اقناع سازی دارد. ما وظیفه صیانت از ایران را در کشور داریم چگونه باید تصویرسازی کنید.

اولین نکته آن اقناع سازی است یعنی دیگران را باورمند کنیم که ایران بزرگ است و ریشه های عمیق تمدنی دارد، دوم چی کار کنیم اجماع سازی کنیم آن ها را در کنار خودمان قرار بدهیم بعد همراه سازی کنیم بعد آن ها را دعوت کنیم به این تصویر زیبای ایران این آمار این همه اطلاعات من دیتا است ما در سنجش های میدانی مستند داریم گردشگرانی که وارد کشور می شوند بالای 90 درصد تصویر ذهنی مثبت ندارند یک دغدغه ای از ورود به ایران دارند به خاطر اینکه شبکه های بزرگ رسانه ای تصویر ایران را غیرواقعی معرفی کردند 94 درصد در بازگشت از ایران تصویر بسیار زیبایی از ایران دارند. این تحلیل آماری نشان می دهد که ما در معرفی ایران دچار ضعفیم.

سوال: اینکه شما فرموده بودید که باید از ظرفیتی که داریم بهره برداری و بهره مندی هوشمند داشته باشیم، نکته شما همین است؟

صالحی امیری: شعار امسال سازمان جهانی گردشگری که نوآوری هست و دیجتیال سازی و اصلاح ساختار هوشمند است. الان گزارشی که امروز یک پژوهشگر در جلسه اعلام کرد 56 درصد اطلاعات برای دسترسی به اماکن گردشگری جهان از سیستم های هوشمند است که در گوشی های خودشان استخراج می کنند یعنی نیمی از اطلاعات جهانیان برای ورود به یک کشوری از طریق شبکه ها و هوشمند است. ما باید با سرعت به این سمت برویم. ظرفیت های خود را در شبکه های هوشمند جهانی به اشتراک بگذاریم که دیگرانی که وارد این شبکه می شوند، ایران را بهتر بشناسند.

سوال: شما اشاره کردید در حوزه میراث فرهنگی در سطح جهانی که اتفاق می افتد که آخرین آن هم الموت بود، الان نوبت ثبت جهانی دیگری که داریم، کدام ها هستند؟

صالحی امیری: ما الان سه اثر را گذاشتیم برای 20، 27 که می شود دی، نوبت ما می شود. اولی آن سیراف است بندر سیراف، سیراف را ما همین جمعه رفتیم با مقامات استان، استاندار و بقیه مقامات استان دیدیم یک خلاقیتی یک بنایی یک آثاری این سیراف در دل خودش دارد که بسیار تعجب بر انگیز است هم در دوره ساسانی هم این مجموعه بنادری که ما داریم از سیراف، چون هشدار هفتصد بیش از هفتصد کیلومتر ساحل دارد و این بنادر در دوره تاریخی ساسانی و قبل از ساسانی، الان آثارش کاملاً روی زمین است و مشهود است و کاوشگران ما آن ها را شناسایی کردند چرا ما این انتخاب کردیم، چون ما خواستیم یک پاسخی بدهیم به مردم جنوب به خاطر مقاومت آنان.

دوم، طوس است با اون عظمت تاریخی که دارد با فردوسی بزرگ که دارد با امام غزالی که دارد طوس با تاریخی که در دل خودش دارد آن یک مجموعه بسیار ارزشمندی است برای ثبت جهانی و سومی آن هم مساجد جامع جهانند. ما الان حدود چهل مسجد جامع را کاندید کرده ایم که اینها هم زمان ثبت بشود چرا؟ دنیا تک بنا را برای ثبت ارائه می کند ما به دلیل کثرت این بنا ها مجموعه ای داریم ثبت می کنیم کاروان سرا ها را یکجا با هم ثبت می کنیم یعنی شماره ثبت به ما می دهند، مساجد جامع را یک جا ثبت می کنیم که سرعتمان را افزایش بده و نکته جالبی است که من در اجلاس اخیر یونسکو در بوسان کره که حضور داشتم برای ثبت الموت، صد و هفتاد و شش هیئت بودند سی و سه کشور اثر داشته اند برای کشور هایی که کشور همسایه بودند. یک مورد من دیدم بیش از دو ساعت یک مورد یک ساعت چهل و پنج دقیقه بحث و جدل شد رسید به ایران و مدیر همایش مدیر این سالن اعلام کرد که ثبت الموت و هرکسی که کامنت دارد یا بحثی دارد یک نفر دست بلند نکرد و ایشان سه بار چکش را زد اعلام کرد ثبت الموت شد این نکته مهم است که ما الان تا پنجاه و هشت سال دیگر دغدغه ثبت نداریم.

سوال: بارگاه شمس تبریزی در خوی هم شما در دست افتتاح و گشایش دارید؟

صالحی امیری: بینندگان عزیز من مخاطب هستند ما به این جمع بندی رسیدیم منهای این سفر های انفرادی که می آیند با تور های مختلف یک راه گردشگری را مسیر گردشگری تعریف کنیم عنوان این طرح این است که ایران آغاز هر داستان ایران آغاز هر راه یکی از راه ها گرشگری عرفانی شیخ ابوالحسن خرقانی را داریم بایزید بسطامی داریم در سمنان و بعد بیاییم سهرورد داریم شیخ اشراق را می رویم می رسیم به مولانا به بارگاه شمس در خوی از اونجا به قونیه مولانا این را به عنوان نوار گردشگری تعریف کردیم. همین چهارشنبه عصر مراسم افتتاحیه هست دویست و پنجاه میلیارد تومان هزینه شده مجموعه در تراز قونیه است شاید بالاتر از قونیه ساخته شده به همت معماران بنام ایرانی این کار انجام شد و چهار صد نفر از نخبگان، و فرهیختگان، ادبا و شعرا در این مراسم حاضر خواهند شد.

سی تن از سفرا می آیند از قونیه و ترکیه هم جمعیت جدی خواهند آمد به عنوان مهمان ویژه چرا این مجمع برای ما اهمیت دارد باور داریم که ظرفیت گردشگری عرفانی در منطقه قطعاً ما بی نظیریم، چون یک نوار گردشگری عرفانی داریم که آن را باید احیا کنیم خوشبختانه هم شیخ ابوالحسن خراقانی سرمایه گذاری شد درحال مرمت و باز سازی است مجموعه بایزید بسطامی اونجا دقیقاً المان یادبود برای بارگاه ایشان مدتی قبل رفتیم اونجا افتتاح کرده ایم این مسیر را در سهرورد داریم و سهروردی شیخ بزرگ اشراق تا می رسیم به خوی و شمس اینجا باید باید تشکری بکنم همه ظرفیت همکاران من در میراث فرهنگی استان آذربایجان غربی یا استاندار با تیم مدیریتی استان همه تلاش کردند که این رویداد برای چهارشنبه آماده بشود این بارگاه شمس افراموش نکنیم مولانا افتخارش به شمس بود و مرید شمس بود و شمس مراد مولانا بود بنابراین ما از این به بعد می توانیم جذب گردشگر را داشته باشیم از اقصی نقاط دنیای اسلام که علاقه مندند به گردشگری عرفانی.

سوال: حالا اگر موافق هستید به صنایع دستی بپردازیم؟

صالحی امیری: ما در ایران ششصد و هفتاد هزار نفر هنرمند صنایع دستی الان فعالند که هشتاد درصد شان را خانم ها تشکیل می دهند این منهای یک ظرفیت بزرگ یک میلیونی خانم های خانه دار هستند که در کنار اداره خانواده و فرزندان در داخل خانه تولید می کنند این منهای آنهاست خوب این ششصد و هفتاد هزار نفر به سه مسئله نیاز دارند یک، مواد اولیه که تولید کنند.

این منهای ظرفیت یک میلیونی خانم های خانه دار هستند که در کنار اداره خانواده و فرزندان در داخل خانه تولید می کنند. این 670 هزار نفر به سه مسأله نیاز دارند؛ 1- مواد اولیه که تولید کنند، 2- بازاریابی داخلی 3- بازاریابی خارجی. کاری که الان شروع کردیم این است که برای مواد اولیه، با همت دولت پارسال شش همت و امسال بالای 12 همت تسهیلات قرض الحسنه خواهیم داد. در همین شرایط جنگ دولت تصویب کرد 12 و سه دهم همت؛ یعنی 12 هزار و سیصد میلیارد تومان؛ به هر نفر 400 میلیون تومان قرض الحسنه داده شود که بتوانند مواد اولیه و تجهیزات کارگاه تهیه کنند، بعد چه کار کنیم؟

ما برای بازاریابی داخلی به یک جمع بندی رسیدیم که راه آن این است که دست دلال ها را کوتاه کنیم، چون بخش زیادی از این سود در دست واسطه ها قرار می گیرد، بازارچه های صنایع دستی را در کشور فعال کنیم، الان شعار ما این است که هر شهرستان؛ یک بازارچه صنایع دستی. الان در بسیاری از شهرستان ها یا افتتاح شده یا در حال ساخت است. تولیدکننده مستقیم در غرفه های این بازارچه، کالای خود را عرضه می کند و به فروش می رساند. سطح بعدی این است که بتوانیم این را صادر کنیم، اگر ما برای صادرات به بازار های جهانی راه پیدا کنیم، نه به صورت چمدانی که الان داریم؛ به صورت سازمان یافته می توانیم این نوید را بدهیم که همه هنرمندان صنایع دستی ما از امنیت شغلی و اقتصادی برخوردار باشند.

شاید تعجب کنید، همین امروز من زاهدان را دنبال می کردم؛ در حاشیه این شهر یک شیرزنی 600 نفر را در کارگاه صنایع دستی خود مشغول کرده است، فکر می کنید چه تولید می کنند؟ اینها با سوزن کراوات هایی را تولید می کنند که مستقیم به اروپا؛ ایتالیا و فرانسه می فرستند و مدیر فروش آن به من می گفت قیمت اینها هر کدام سه هزار یورو است؛ یعنی تغییر ذائقه در صنایع دستی، یکی از اهداف ماست. صنایع دستی نباید در گذشته حبس باشد، باید خلاقیت و نوآوری داشته باشد برای نسل و ذائقه امروز، خصوصاً جوان ها سازگار باشد که این در حال شکل گیری است.

صادرات هم ما از طریق شبکه های بزرگ توزیع جهان در حال پیگیری است، همین سکو های اینترنتی این کار را می کنند؛ با بیرون مذاکره می کنند، غیردولتی هم هست؛ بخش خصوصی است، ما کالا را از مجموعه هنرمندان جمع آوری می کنیم، در نقطه ای که در خارج از کشور تعیین می شود دپو می کنیم و وارد جریان بازاریابی بین المللی می شود. این کار می تواند بقای صنایع دستی ایران را تضمین کند و آینده آن را ارتقاء بخشد و مصمم هستیم که موانع بازاریابی داخلی و خارجی را از مسیر صنایع دستی ایران برداریم، از همین جا هم باید خسته نباشید بگویم و تشکر کنم از همه هنرمندان صنایع دستی، می دانید، ولی تأکید می کنم که دولت در کنار شما است.

سؤال: بحث ویژند یا برندسازی صنایع دستی که در دنیا معروف شود، این هم مورد تمرکز شما هست؟

صالحی امیری: دنیا صنایع دستی ایران را می شناسد؛ نمونه زنده آن، فرش است. ما به دلیل تحریم دچار چالش بازار شدیم، نه به دلیل اینکه تولید زیبا یا جذاب نیست.

سؤال: البته رقبای خیلی جدی هم که در دنیا پیدا کردیم؟

صالحی امیری: در گذشته بیش از دو میلیون بافنده فرش داشتیم، اما هم تحریم آمریکا که فرش را در آن مقطع مشمول تحریم کرد، با این تحریم یک دفعه 50 درصد بازار کاهش پیدا کرد، بعد هم چینی ها و هم هندی ها جزو رقبای جدی هستند که آنها هم از روی فرش ایرانی تولید می کنند و بخشی از بازار جهانی را گرفتند. یک نکته کلیدی این است که فرش ایرانی زنده است، هر روز خلاقیت دارد، همین الان در بسیاری از استان های ما از قم تا تبریز بافندگان در حال بافت هستند، همیشه فرش مشتری خاص خود را دارد، به علاوه در دنیا 400 نوع صنایع دستی شناخته شده، 300 نوع در ایران تولید می شود.

این یعنی این که ایران پتانسیل و ظرفیت بزرگی برای تولید دارد که باید ما روی بازاریابی آن فکر کنیم. الان صنایع دستی دیگر مثل قدیم نیست که این کالا تولید شده، ارزش آن یک تا دو میلیون تومان است، ارزش صنایع دستی الان در بازار؛ صد تا سیصد میلیون به طور طبیعی در بازار معامله می شود. یعنی هزار تا سه هزار دلار یک اثر معامله می شود، شرایط تغییر کرده است، صنایع دستی دیگر آن چیز سنتی که در گوشه خانه کسی می بافت و باید به بازار می آورد نیست، صنایع دستی امروز به یک صنعت و معیشت در خانواده تبدیل شده است.

سؤال: حوزه صنایع دستی ایران برای سرمایه گذار جذاب است؟

صالحی امیری: برای کسانی که با مبانی آن آشنا باشند؛ بله.

سؤال: در حوزه صنایع دستی نکته دیگری هست که بخواهید اشاره بفرمایید؟

صالحی امیری: صنایع دستی در دل گردشگری تعریف می شود؛ چرا؟ گردشگر که می آید، حتماً سوغات با خود می برد، خود ایرانی ها هم وقتی خارج می روند، با خودشان یک سوغاتی از آن کشور می آورند، لذا وقتی گردشگری تضعیف شود، صنایع دستی هم تضعیف می شود و بالعکس وقتی گردشگری تقویت می شود، صنایع دستی تقویت می شود؛ بنابراین ما باید تلاش کنیم گردشگری را در ایران فعال کنیم. گردشگری یک مزیتی دارد که کمتر به آن پرداخته شده است؛ هر درآمد ارزی، یک کالا از ایران خارج می شود، ولی گردشگر هیچ چیزی خارج نمی شود، می آید و در این جا هزینه می کند، هر گردشگر طبق آمار سازمان جهانی گردشگری، در منطقه ما هزار و 270 دلار خرج می کند و گردشگران حوزه خلیج فارس ما؛ خیلی عدد آن بالاتر است، گردشگران سلامت هم میانگین سه هزار دلار؛ یعنی می تواند اقتصاد کشور را متحول کند.

ما این قدر که روی موضوع گردشگری اصرار می کنیم، برای یک اشتغال، چرا اشتغال اهمیت دارد؟ ما الان حدود 400 تا 410 هزار اشتغال ثابت در مراکز اقامتی خود داریم، اما یک و شش دهم اشتغال غیرمستقیم داریم؛ یعنی چهار برابر. دلیل آن روشن است؛ وقتی گردشگر حرکت می کند، ایرلاین، ترانسفورت یا حمل و نقل زمینی و قطار حرکت می کند، رستوران، هتل، سوغات و مجموعه اتفاقاتی که در بستر گردشگری می افتد صد شغل را فعال می کند. به همین دلیل گردشگری موتور توسعه است.

سؤال: گردشگر داخلی چطور؟ گردشگر خارجی ایران جدا از ظرفیت هایی که برای آن دارد، جدا از گردشگری، به لحاظ اقتصادی هم خیلی برای او جذاب است؛ یعنی هزینه های آنها بسیار در ایران پایین خواهد بود، اما بالعکس برای گردشگر داخلی با وجود توسعه زیرساخت ها، همچنان گردشگری داخلی، شرایط اقتصادی کشور هم به آن اضافه شده، برای گردشگری داخلی گران تمام می شود؛ یعنی خانواده های ایرانی. شما پیش از این طرح هایی به ویژه بعد از جنگ 12 روزه دنبال می کردید که به هر دلیل عمده آن مضایق مالی است، به نتیجه نرسیدید طرح هایی را برای این که مردم یک سفر ارزان یا با کیفیت مناسب داشته باشند، آیا تمرکزی برای توسعه گردشگری داخلی هم در برنامه شما هست؟

صالحی امیری: یک اتفاقی در شهریور امسال افتاد که گزارش آن پیش من است؛ برای ما هم جذاب بود، الان آمار هایی که اینجاست و می توانند مردم ببینند؛ ما در شهریور امسال میانگین ثبت اشغال هتل و اقامتگاه ما بین 98 درصد در گیلان داشتیم، 95 درصد در مازندران، 93 درصد اردبیل و 90 درصد آذربایجان شرقی، 80 درصد؛ قم و خراسان رضوی، 85 درصد فارس و 90 درصد قزوین؛ کمترین آن که در خراسان جنوبی داشتیم؛ 26 درصد بود. این میانگین سطح اشتغال مراکز گردشگری ما به مرز 80 درصد در شهریور رسید. چون شهریور پیک سفر داخلی ما است.

پیام آن این است که علیرغم جنگ و مشکلات اقتصادی، مردم از سبد هزینه خود، سفر را خارج نکردند. البته این به معنای این نیست که همه به هتل یا اقامتگاه می روند، سفر می کنند، ولی سبک سفر متفاوت است. بعضی ها به خانه اقوام می روند، بعضی ها در مراکز عمومی مثل مدارس ساکن می شوند، بعضی ها به دهکده های گردشگری و بعضی ها هم به هتل های یک تا پنج ستاره می روند؛ این متفاوت است و آمار آن پیش ماست، اما شهریور یک تحول جدی در کسب و کار گردشگری داخلی شکل گرفت که این خیلی امیدوارکننده بود برای ما، چون ما به شدت دغدغه افول گردشگر داخلی هم داشتیم. شهریور یک تکانه جدی را ما در رونق گردشگری داخلی داشتیم که برای ما امیدوارکننده بود.

سؤال: یکی از حوزه های گردشگری داخلی که به نظر می رسد به ویژه در سال های اخیر خیلی مورد اقبال واقع شده، گردشگری کمپری است؛ یعنی استفاده از ماشین های کمپر که معمولاً هم خودساخته است؛ یعنی طراحی کارخانه ای مثل آن چه در خارج اتفاق می افتد، در داخل نیست، خودشان با سلیقه خود، برای همین هم خیلی استاندارد های یکسانی ندارد و خیلی تقاضا برای این است که کاش بشود این خودرو ها را با قیمت مناسب تر در اختیار خانواده ها قرار داد، چون هزینه کمتری دارد، تنوع خیلی بالایی دارد و خیلی هم جذاب و لذت بخش است، رویکردی به این سمت دارید؟

صالحی امیری: الان نمایشگاه طبیعت گردی و کمپر ها در شهر آفتاب برگزار است، پارسال هم برگزار شد، شرکت کردم. یک جریان با انگیزه ای در جامعه خصوصاً نسل جوان شکل گرفته که این سفر های با کمپر و ماجراجویانه را دنبال می کنند؛ خانوادگی و به صورت انفرادی و مختلف، در دنیا بحث کپسول هم خیلی جدی شد؛ یعنی پیش ساخته هایی که در ایران هم الان داریم؛ چند شرکت که تولید می کنند، بخشی هم واردات از چین است؛ اینها به اندازه های مختلف از 40، 60 تا 80 متر؛ همه ظرفیت های یک واحد مسکونی چند ستاره را دارند و فقط باید به آنها برق و آب رساند. در شمال و جا های مختلف کشور الان وجود دارد؛ هم کمپر های تحرک که با اتصال به خودرو حرکت می کنند، اما دو نکته دارد که باید حل کنیم؛ یکی بحثی است که در خصوص ثبت و پلاک اینها و چالش ها و مشکلاتی دارند این را باید حل کنیم. یک نکته دیگر هم بحث مراکز اینهاست که زیرساختی تعریف می کند آب و برق و اینترنت می رسانند و اینها آنجا متوقف می شوند. این را باید بتدریج انجام بدهیم، ولی ذائقه جامعه با سرعت دارد به این سمت می رود. ما هم از نزدیک شاهد هستیم.

سوال: یعنی نمایشگاه هم اگر کسی سر بزند، از حجم استقبال متوجه می شود؟

صالحی امیری: به خصوص نسل جدید، ظاهر آن در این حوزه خیلی فعال شد.

سوال: بسیار خوب در حوزه روستایی گردشگری چه دستاورد هایی داشتیم؟

صالحی امیری: ببینید یکی از کار های جدی که ما داریم دنبال می کنیم ثبت روستاهاست که الان این را آمارش پیش من هست من برای شما قرائت کنم ثبت روستا ها به ما کمک زیادی کرده چرا ما اصرار داریم روستا ها را ثبت کنیم برای درجه برجسته سازی ارزش روستاست ما باور داریم که روستایی باید برای زندگی در روستا احساس افتخار بکند تخلیه روستا ها کار خطرناکی است در سال سی و پنج که اولین سرشماری کشور بود هفتاد و دو درصد جمعیت کشور روستایی بودند بیست و هشت درصد شهری در سال نود و پنج این آمار کاملاً تغییر کرد بیست و هشت درصد روستاها، هفتاد دو درصد شهری دلیل آن، این است که ما ظرفیت های زیست پایدار را در روستا ایجاد نکردیم جذابیت در شهر است و جذاب در روستا ایجاد نکردیم.

یکی از کار هایی که دنبال می کنیم، این است که ما بوم گردی را به روستا ببریم الان که با شما صحبت می کنم بیش از سه هزار بوم گردی در بیش از سه هزار روستا فعال است شعار ما هر روستا یک بوم گردی است یعنی یک خانه ای که یک عزیز در روستا آن را تجهیز می کند، آماده می کند بعد بچه های خود آن خانه هم غذا آماده می کنند هم فروش غذاست هم لباس سنتی است و یک فرد که به روستا می رود با فرهنگ و آداب و رسوم به خصوص گردشگران خارجی به شدت علاقه مندند در این فضا، ما الان برای توسعه بوم گردی سیاست جدی حمایتی داریم هم تسهیلات قرض الحسنه و هم حمایت ها.

سوال: مجوز آن را هم راحت می دهید؟

صالحی امیری: به راحتی، چون سیستمی است اصلاً نیاز به مراجعه هم ندارد، اما ثبت روستا ها این تصویر ایجاد کنیم که روستا محل زیست مطمئنی است برای همه ایرانیان محیط زیست روستا طبیعت روستا مردمان باصفایی روستا، خوراک روستا، پوشاک روستا این را داریم تقویت می کنیم ما هر ساله چند روستا را ثبت می کنیم که که الان که من با شما صحبت می کنم همین امسال هم سه روستا را ثبت کردیم سال قبل هم تا چهار روستا بود که هم در اصفهک هم در سهیلی و هم کندلوس مازندران جا های مختلف این روستا ها ثبت شدند برای هر روستا هم یک جشن ملی برگزار می کنیم. سیاست ما این هست که پایداری و زیست و اشتغال را در روستا تقویت کنیم و این ممکن است. البته باید دستگاه های دیگر هم به کمک بیایند.

سوال: در حوزه گردشگری، دفاتر خدمات مسافرتی و بحث حوزه نیروی انسانی و راهنمایان گردشگری، چگونه است؟

صالحی امیری: سوال مهمی است. ببینید ما توی کشور بیش از شش هزار آژانس فعال داریم و در این مجموعه که آژانس هایی که فعال هستند که نقش حلقه واسط بین گردشگر و در حقیقت استقرارشان و بعد هم گردش اینها توسط راهنمایان در مراکزی که باید بازدید کنند هم خرید کنند یک زنجیره بشود زنجیره گردشگری نقطه آغازینش آژانس های ما هستند اینها خیلی نقش کلیدی دارند با تعاملی که با آژانس های هدف دارند آن تعامل دو جانبه تور ها را جذب می کنند در فرودگاه تحویل می گیرند راهنمایان را آنها را دنبال می کنند برای بازدید از اماکن، باید بازدید کنند برای خرید برای کار های دیگر نهایتاً به فرودگاه برمی گردند یک اتفاق جدیدی شکل گرفت که ان شاءالله آینده دچار تحول خواهیم شد و این که دولت موافقت کرده یکی از مشوق هاست که بتوانند هتل ها، اقلام مورد نیازشان را وارد کنند از هر جای دنیا با گمرک و عوارض صفر از جمله خودرو را می توانند وارد کنند از جمله با پلاک گردشگری یعنی دیگر راننده خودرو از قبل شناخته شده و با یک پلاک مشخص حرکت می کند یعنی در حقیقت تضمین راننده، راهنما از قبل شناسایی شده امنیت گردشگر با این کار یعنی خودرو های گردشگری و پلاک گردشگری تضمین شده ما خوشبختانه با کمک فراجا که تشکر می کنم پلاک گردشگری رونمایی کردیم ولی یک سازماندهی و یک نظم جدیدی را ما در صحنه گردشگری خواهیم داشت این خیلی نکته ای است که ما باید به آن توجه کنیم.

سوال: اگر موافقید، دوباره برویم در حوزه میراث فرهنگی و یکی بحث مرمت آثار تاریخی است که در این جنگ آسیب دیدند، الان به کجا رسیده و پیگیری هایی در زمینه این بازسازی ها از سازمان های بین المللی انجام شده، آیا نتیجه بخش بوده است یا خیر؟

صالحی امیری: ما در مجموع من جهت اطلاع مردم عزیز عرض می کنم که حملات حاکمان بی خرد کاخ سفید و حاکمان کودک کش تل آویو صد و چهل و نه اثر ما در بیست و یک استان خسارت دیدند که بیشترنش تهران بود بعد اصفهان بود و بقیه جا های کشور، این یک جنایت تلقی می شود جنایات علیه بشریت اصلاً در ذهنیت تجاوزگران جایی ندارد ما همه هشدار های را لازم را و همه کار هایی که باید انجام می دادیم را انجام دادیم، اما این تهاجم لطمه زد به ما در صد و چهل و اثر که آن را به همه سازمان های جهانی اعلام کردیم کاری که آنها انجام دادند یکی چند سازمان محکومیت، چند سازمان هم اظهار همدردی و تاسف این انتظار که فکر کنیم سازمان جهانی کاری برای ملت خواهند کرد این خطاست یونسکو محکوم کرده بعضی از سازمان های جهانی همدردی کردند، اما بحث غرامت که پیش می آید یونسکو مدعی است که با خروج امریکا درآمدش نصف شده و لذا امکان حمایت جدی ندارد چیزی که در نهایت ما بتوانیم کمک خارجی بگیریم شاید به صد هزار دلار هم نرسد که اصلا ارزش نسبت به خسارت واقعاً ارزش خاصی ندارد، اما دولت یک مصاحبه داشت برای جبران خسارت ناشی از جنگ ستاد بازسازی شکل گرفت به ریاست معاون اول محترم با دبیری رئیس سازمان برنامه بودجه الان کار کارشناسی بسیار جدی انجام دادند از همه دستگاه ها از جمله از ما گزارش دقیق گرفته اند ما چند جلسه از فروردین تا الان داشتیم نهایتاً در جلسه قبل جمع بندی داشته ایم و دولت متعهد شده که یک ارقامی را برای مرمت جدی بنا هایی که تخریب زیاد شدند را آغاز کنیم، چون به فصل سرما می رسیم که دچار چالش نشویم به تدریج بنا های ما مرمت شدند یک تقاضا می خواهم هم صاحبان سرمایه و هم صاحبان صنایع داشته باشم در قالب مسئولیت اجتماعی برای مرمت 149 بنا به ما کمک کنید ما آمادگی داریم هر بنایی که شما انتخاب می کنید مرمت کاران درجه یک کشور را بکار بگیریم آن بنا را مرمت کنیم در محوطه ساختمان میراثی ما تابلویی نصب خواهیم کرد که از طرف چه کسی یا چه دستگاهی مسئولیت اجتماعی پذیرفته و کمک کرده این بنا را ما مرمت کنیم. این خیلی می تواند به ما و دولت کمک کند اگر سرمایه گذاران ما و صاحبان صنایع ما خیرین ما بازاریان که صدای من را می شوند کمک کنند هر بنایی که خودشان انتخاب می کنند ما الان پلن کارمان آماده است اینها را همه را تبدیل کردیم به جزوه های مشخص 149 اثر می توانند انتخاب کنند برآورد میزان خسارت هم انجام دادیم. دقیق سراسر کشور هر کدام انتخاب کنند ما با انتخاب مرمت کار هایی درجه یک بلافاصله این کار را کاری که ما انجام دادیم تا امروز مرمت اضطراری است. مرمت اضطراری یعنی به نحوی این ساختمان را از دسترسی به در حقیقت طوفان و باد و باران حفظ کنیم که تخریب نشود، اما مرمت یک کار تخصصی پیچیده است.

سوال: جمع بندی می فرمایید؟

صالحی امیری: من صادقانه عرض کنم، مردم عزیز ما که سرمایه های ما هستند، فقط بدانند که دولت شما و شخص رئیس جمهور محترم، آقای دکتر پزشکیان، معاون اول و همه وزیران و معاونان با همه توان، همه ظرفیت را به کار گرفته اند که مردم عزیز، سختی کمتری تحمل کنند و مطمئن باشند که دولت در تلاش برای کاهش فشار بر معیشت مردم است و حتی یک دقیقه هم کوتاهی نخواهد کرد.