علم بدون تواضع، اثرگذاری بر ایمان مردم را تضمین نمی کند

به گزارش ایکنا، مراسم یادبود ارتحال فقیه و مرجع عالی قدر جهان تشیع،  آیت الله العظمی شبیری زنجانی (قدس سره)، امروز چهارشنبه 8 مهرماه با حضور رئیس جمهور، معاونین، وزار و جمع گسترده ای از علما و شخصیت های لشکری و کشوری، به همت بیت معظم له، مدیریت و شورای حوزه های علمیه استان تهران، تولیت و اساتید مدرسه عالی و دانشگاه شهید مطهری و جمعی از نهادهای حوزوی تهران برگزار شد.

این مراسم با مدیحه سرایی مداحان اهل ببت(ع) و شعرخوانی شاعران همراه بود.  در ادامه حجت الاسلام حسینی قمی به ایراد سخن پرداخت.

حسینی قمی در آغاز سخنان خود با استناد به روایاتی از کتاب شریف «کافی»، به تبیین جایگاه سلوک اخلاقی پرداختند و اظهار کرد: انسان در مسیر زندگی نباید دچار فراموشی شود و باید همواره در مسیر تکامل و قناعت واقعی گام بردارد.

وی با اشاره به احادیث نبوی در باب معیارهای انسانیت، گفت: بهترین انسان کسی است که نگاهش یادآور خداوند باشد و رفتارهایش، دیگران را به آخرت ترغیب کند.

حسینی قمی همچنین با استناد به روایتی از شیخ طوسی، تأکید کرد: کسی که یادگیری و عمل خود را صرف رضای الهی نموده و علمش را به دیگران منتقل کند، در ملکوت آسمان ها «عظیم» شمرده می شود.

وی در ادامه سخنان خود با تأکید بر پیوند میان علم و تواضع، اشاره کرد: براساس آموزه های پیامبر اکرم(ص) و امیرالمؤمنین(ع)، والاترین درجه فضیلت برای یک عالم، در تواضع و نزدیکی به مردم است. علمای برجسته شیعه در طول تاریخ، کسانی بوده اند که توانستند با رفتار و منش خود، ایمان مردم را حفظ کنند.

حسینی قمی در ادامه با یادآوری سیره شاگردان مرحوم آیت الله حاج آقا مرتضی (رضوان الله علیه)، تأکید کرد: دین اسلام، دینِ «شخصیت های عملی» است و ایمان مردم بیش از آنکه متأثر از متون کتابی باشد، از طریق مشاهده الگوهای عملی و رفتاری متدینانه در بزرگان دین تقویت می شود.

استاد حوزه در ادامه سخنان خود به بررسی نقش عملی علمای دین در حفظ ایمان مردم پرداختند و اظهار کرد: تأثیرگذاری برخی از بزرگان، فراتر از تخصص علمی آن ها بوده و ریشه در پیوند عمیقشان با توده های مردم داشته است. وی با اشاره به نمونه های تاریخی علمای برجسته شیعه، به ذکر خاطره ای از دوران حضور علما در نجف اشرف و رابطه آن ها با امام خمینی (ره) پرداختند.

وی در شرح این خاطره اشاره کرد: در دورانی که ارتباط مردم با امام خمینی(ره) تحت فشار دستگاه های اطلاعاتی رژیم [پهلوی] بود، برخی از ارادتمندان و شاگردان ایشان تلاش می کردند تا این ارتباط قطع نشود و مردم همچنان بتوانند به ایشان مراجعه کنند. در همین راستا، شخصی که از نظر سنی حدود 20 سال از امام بزرگتر بود و بیش از 60 اثر علمی در کارنامه داشت، از امام خمینی(ره) درخواست کرد تا برای تسهیل در امور مردم و حفظ ارتباطات، وکالتی برای وی صادر کنند تا بتواند به عنوان نماینده ایشان عمل کند.

حسینی قمی با اشاره به پاسخ متواضعانه و بصیرانه امام خمینی(ره) در نامه ای که در آن بر عدم نیاز به وکالت های صوری و لزوم تکیه بر حق و حقیقت تأکید شده بود، گفت: این پاسخ نشان دهنده این است که در مسیر خدمت به مردم و دین، جایگاهی برای تکبر یا دنبال کردن عناوین نیست و آنچه اهمیت دارد، حفظ اصل دین و ارتباط صادقانه با مردم است.

وی در ادامه سخنان خود با اشاره به جایگاه امروز حوزه های علمیه و پیشینه 100 ساله بازتأسیس آن ها، تأکید کرد: بقا و اثرگذاری حوزه علمیه مدیون تواضع، ایثار و اخلاص علما بوده است. وی در این راستا به شخصیت های برجسته ای همچون آیت الله محمد ارباب و حضرت امام خمینی(ره) اشاره و اظهار کرد: ترکیب «علم» و «تواضع»، همان کلیدی است که باعث شده است دین اسلام در قلب های مردم جاری بماند.

حسینی قمی در ادامه سخنان خود، با اشاره به سیره اخلاقی مراجع عظام، به نمونه هایی از تواضع بی مثال علمای بزرگ اشاره کرد. در تاریخ تشیع، شاهد بودیم که برخی از مراجع تقلید با وجود جایگاه علمی رفیع و مقلدین بی شمار، چنان در سادگی و تواضع زیستند که گویی تمام موقعیت های خود را در مسیر خدمت به دین و تکریم دیگران تقدیم کردند.

وی با نقل خاطره ای از محافل علمی، به تواضع آیت الله محمدتقی بهبهانی و دیگر بزرگان اشاره کرد و گفت: برخی از بزرگان، در حضور دیگر علما چنان فروتنی می کردند که گویی شاگردی کوچک هستند. حتی زمانی که دیگران آن ها را استاد می نامیدند، با متانت پاسخ می دادند که من تنها یکی از شاگردان بی شمار مسیر حق هستم و امثال من بسیارند.

حسینی قمی افزود: برخی از مراجع تقلید در دوران مرجعیت خود، چنان ساده و بی تکلف زندگی می کردند که گویی کسی که تازه به شهر آمده است و هیچ کس در نگاه اول متوجه نمی شد که ایشان شخصیت اول اسلام و مرجع تقلید توده های مردم است.

وی در ادامه با بیان نمونه ای از اخلاق عملی مراجع، اشاره کرد: حتی در مواجهه با هدایا و مبالغی که مقلدین برای ایشان می فرستادند، با نهایت سادگی و تواضع، آن را به نیازمندان یا بزرگان دیگر تقدیم می کردند و با جملاتی نظیر «ایشان آقا هستند و ما نوکر» هرگونه برتری جویی را از خود دور می ساختند.

وی در پایان این بخش از سخنان خود، با استناد به گفته های بزرگان درباره آیت الله بهبهانی، تأکید کرد: اگرچه ایشان از نظر علمی در سطحی بسیار بالا بودند، اما آنچه ایشان را متمایز می کرد، «تقوای بالاتر از علم» و «اخلاقی فراتر از عقل» بود. ایشان با خطاب قرار دادن مقامات حاضر در جلسه، از جمله رئیس جمهور، بر لزوم قدرشناسی از جایگاه مراجع عظام و الگوبرداری از این جامعیتِ علم و تقوا تأکید کردند.

حسینی قمی در بخش از سخنان خود، با تأکید بر این نکته که «اخلاق و تقوا باید برتر از علم و عقل باشند»، به تبیین ویژگی های برجسته شخصیتی حضرت آیت الله العظمی شبیری زنجانی (قدس سره) پرداخت.

وی با اشاره به سیره علمی و اخلاقی مرحوم، اظهار کرد: ایشان یکی از فلسفی ترین و عادل ترین شخصیت های عصر حاضر بودند و مبانی احکام شریعت را با نگاهی عمیق و عدالت محور پیاده می کردند.

وی افزود: یکی از ویژگی های ستودنی ایشان، تواضع بی حد در برابر اساتید و بزرگان بود؛ به گونه ای که حتی پس از سال ها تحصیل و رسیدن به مراتب عالی علمی، همچنان خود را شاگردی کوچک و نیازمند راهنمایی می دانستند.

حسینی قمی با اشاره به گشاده رویی مرحوم در مواجهه با مردم، فرمود: ایشان ساعت ها و حتی تا نیمه شب در حلقه های بزرگ پرسش و پاسخ، صبورا و با روی خوش در خدمت مردم بودند تا اطمینان یابند پاسخ هر سؤالی به درستی داده شده است. این سبک زندگی، مصداق واقعیِ علما بودن است که ارزش زندگی یک روحانی را به رخ می کشد.

وی همچنین به یکی از اقدامات بی بدیل مرحوم اشاره و بیان کرد: ایشان چند سال پیش، مجموعه ای از ارزشمندترین کتاب های خطی خود را که از نظر مادی و معنوی ارزش بسیار بالایی داشتند، بدون هیچ چشم داشتی به آستان قدس رضوی (ع) هدیه کردند.

حسینی قمی در پایان سخنان خود، با اشاره به تشییع باشکوه پیکر این مرجع عالی قدر توسط هزاران نفر در شهر قم، از حضور مقامات کشوری و به ویژه رئیس جمهور در این مراسم قدردانی کرد و این حضور را نشانه ای از درک عمیق شخصیت و جایگاه این مرجع بزرگ جهان تشیع دانست.

انتهای پیام