لاریجانی: جمهوری اسلامی یک نظم مدنی ـ سیاسی است

به گزارش مشرق، محمد جواد لاریجانی، کارشناس و تحلیلگر مسائل بین الملل و سیاسی در صد و پنجاه و ششمین جلسه حکمت سیاسی اسلام در قرآن با موضوع الزامات دیپلماسی در حوزه هنری انقلاب اسلامی، اظهار کرد: ما باید در خصوص مسئله و ماهیت انقلاب اسلامی و جمهوری اسلامی دقت بیشتری داشته باشیم و فهم درستی از این پدیده داشته باشیم؛ اینکه جمهوری اسلامی چه حادثه ای، چه پدیده ای و چه نوع تشکلی است.

وی با بیان آنکه این کمبود درک درست از جمهوری اسلامی حتی در سطح مسئولان و گاهی در میان اهل فضل و علمای ما نیز وجود دارد، افزود: جمهوری اسلامی یک نظم مدنی ـ سیاسی است که عقلانیت پایه این نظم، عقلانیت اسلامی و مکتب اهل بیت است و ساختار عملیاتی یا به اصطلاح فانکشنال آن، نوعی دموکراسی نمایندگی است؛ این همان چیزی است که در قانون اساسی ما دقیقاً مده است.

وی افزود: جمهوری اسلامی یک نظم حکومتی نیست که اسلام به آن ملحق شده باشد، بلکه طرحی است که مبنایش اسلامی و مبتنی بر مکتب اهل بیت است. این اصطلاحات هر کدام معنای دقیقی دارند و ما باید فهم دقیق و خوبی از آنها داشته باشیم، به خصوص دانشجویان و اهل علم که باید برای فهمیدن این مسائل دقت و وقت صرف کنند؛ زیرا اصول فهمیدن خودبه خود به دست نمی آید و باید به دنبال آن رفت.

لاریجانی عنوان کرد: یکی از شئون حکومت اسلامی، مسئله دیپلماسی است. همه کشورها دیپلماسی دارند و دیپلماسی فقط مذاکره نیست، بلکه مفهوم وسیع تری دارد و به روابط کشور ما با سایر کشورها مربوط می شود؛ زیرا یک کشور جزیره ای و ایزوله نیست. بنابراین، لازم است مبانی نظری دیپلماسی نیز مورد توجه قرار گیرد.

وی بیان کرد: یکی از گیر و گورهای دیپلماسی ما، بحث چارچوب حرفه ای و علمی دیپلماسی است. دیپلماسی، علی الاصول، حوزه ای از معارف حکومتی است و چهار رکن بسیار مهم دارد. دیپلماسی این نیست که لباس های یقه دار بپوشیم و دائماً درباره تئوری صحبت کنیم؛ بلکه مسئله اصلی این است که چگونه وضعیت را بفهمیم.

این کارشناس و تحلیلگر مسائل بین الملل و سیاسی گفت: فهم وضعیت بسیار کلیدی است. ما اکنون برای فهم وضعیت خودمان عمدتاً جلسات محفلی داریم. من در تلویزیون نیز گفتم که این فهم محفلی است؛ مثلاً در دولت، هفت، هشت یا ده نفر می نشینیم و یک مطلب سه دور می چرخد و احساس می کنیم آن را فهمیده ایم، در حالی که این بزرگ ترین اشکال است. همین جا است که اشتباه محاسباتی وارد می شود.

وی افزود: اگر پدیده های اطراف خود را درست بفهمیم، بسیار مهم است که چه کسی دین دارد یا ندارد؛ مسئله این است که باید واقع بینانه بفهمیم چه خبر است. فهم درست وضعیت، بسیار کلیدی و اساسی است.

لاریجانی ادامه داد: برای مثال، در صحنه جنگ ممکن است یک سردار احساس کند باید یک کیلومتر عقب نشینی کنیم و اگر فهم او از وضعیت این باشد که مقداری عقب می آییم و سپس حمله جانانه می کنیم، در حالی که واقعیت این باشد که همه باید عقب نشینی کنیم، این نشان می دهد فهم درست از وضعیت تا چه اندازه اهمیت دارد.

وی عنوان کرد: کارشناسی یکی از مشکلاتی است که در دیپلماسی ما وجود دارد. کارشناسی به معنای کار الکی نیست که وقتی کسی را مشاور می کنیم، بگوییم برو مشاور؛ بلکه کارشناسی یکی از کلیدی ترین کارهاست و باید بر اساس معیارهای درست، وضعیت را بفهمیم.

این کارشناس و تحلیلگر مسائل بین المللی و سیاسی ،بیان کرد: برخی افراد اخیراً مرتب گزارش های خارجی را می خوانند و این کار بسیار خوب است، اما گاهی تئوری های من درآوردی بر اساس آنها درست می کنند و خود این نیز یک مسئله است. ما در دنیای امروز با بهمنی از اطلاعات یا اطلاع نما مواجه هستیم و به همین دلیل فهم وضعیت بسیار مشکل شده است.

وی گفت: ژان بودریار، فیلسوف معروف فرانسوی که دو سال پیش درگذشت، چند مقاله درباره این موضوع دارد. او درباره جنگ خلیج فارس مطرح کرد که یک آدم فرانسوی با همه دسترسی های اینترنتی و امکانات اطلاعاتی، امکان ندارد به طور قطعی بفهمد جنگ واقعاً اتفاق افتاده است یا نه. تمام گزارش جنگ نیز از روی یک کشتی جنگی آمریکا ارائه می شد و دیگران آن را پوشش می دادند.

وی افزود: بودریار فرض کرد که اصلاً جنگی نبوده است و پرسید از کجا بفهمیم واقعاً جنگی بوده است. او نشان داد که حتی با وجود دسترسی های گسترده اطلاعاتی، فهم واقعیت یک پدیده آسان نیست. بنابراین، پیچیدگی مسائل امروز ایجاب می کند برای داشتن فهم درست از وضعیت، به مقدمات و الزامات لازم توجه داشته باشیم.