گفتمان قرآن باید به یک گفتمان فراگیر تبدیل شود

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما، حجت الاسلام والمسلمین علی تقی زاده امروز شنبه، چهارم مهرماه، در نشست هم اندیشی گام جدید طرح «نهضت ملی زندگی با آیه ها»، اظهار کرد: در راهبرد هایی که درباره فعالیت های قرآنی مطرح شده، یکی از اقدامات ابتدایی و ضروری، فهم معانی کلام خداوند است و در کنار آن، حفظ قرآن نیز اهمیت بسیار زیادی دارد.

تقی زاده افزود: در مباحثی که با دوستان و مجموعه های مختلف داشتیم، آرمان خود را از فرمایشات رهبر شهیدمان گرفتیم؛ آرمانی که براساس آن باید به نقطه ای برسیم که در جامعه، در موضوعات مختلف، قرآن معیار تحلیل، تصمیم و رفتار روزمره مردم باشد.

رئیس سازمان دارالقرآن الکریم ادامه داد: مأموریت ما این است که گفتمان «قرآن، کتاب زندگی» را در ابعاد مختلف فردی، اجتماعی و تمدنی و در مواجهه با مسائل اساسی جامعه، از جمله جنگ شناختی و جنگ ادراکی که امروز با آن مواجه هستیم، به صورت فراگیر توسعه دهیم.

وی گفت: نظرسنجی ها و آمار های موجود نشان می دهد بیش از 95 درصد مردم، قرآن را به عنوان یک کتاب مقدس قبول دارند، اما وقتی از پذیرش قرآن به عنوان کتاب زندگی و مرجع حل مسائل و تحقق اهداف آن عبور می کنیم، وضعیت و آمار ها به اندازه این میزان پذیرش، قابل قبول نیست.

تقی زاده تصریح کرد: مأموریت «زندگی با آیه ها» این است که این فاصله را کاهش دهد و قرآن را از سطح پذیرش و احترام عمومی، به عرصه زندگی، تصمیم گیری و حل مسائل مردم وارد کند.

وی افزود: نام این حرکت نیز از همین نگاه به قرآن به عنوان «کتاب زندگی» گرفته شده است و تلاش می کنیم این مسیر را در سال های آینده با جدیت بیشتری دنبال کنیم.

رئیس سازمان دارالقرآن الکریم با اشاره به اهداف کمی طرح، اظهار کرد: برای یک دوره سه ساله، چهار هدف کمی را در نظر گرفته ایم که گام سوم آن با ماه رمضان پیش رو آغاز می شود و تا پایان سال 1406 ادامه خواهد داشت.

وی گفت: هدف نخست این است که پیام قرآن و آیات منتخب به 50 میلیون نفر برسد. در مرحله دوم، تلاش می کنیم 20 میلیون نفر در فرآیند های ارتباطی و تعاملی طرح به شکل مشخص شناسایی شوند و ارتباط آنها با این حرکت استمرار پیدا کند.

تقی زاده ادامه داد: هدف سوم، کاربردی سازی آموزه های قرآن برای 10 میلیون نفر است؛ یعنی مخاطب از دریافت پیام و آیه عبور کند و بتواند آن را در زندگی خود به کار بگیرد.

وی چهارمین هدف را ایجاد میدان کنشگری مردمی دانست و افزود: در این بخش، هدف گذاری ما شکل گیری شبکه ای یک میلیون نفری از «سفیران قرآن کریم» است تا مردم خودشان در ترویج و جاری کردن مفاهیم قرآن در جامعه نقش آفرینی کنند.

تقی زاده درباره منطق این هدف گذاری ها گفت: در این مسیر تلاش می کنیم مخاطب عمومی را به تدریج به مخاطب وفادار تبدیل کنیم؛ یعنی افراد از مواجهه اولیه با پیام قرآن، وارد فرآیند ارتباطی شوند، سپس به کاربردی سازی آیات در زندگی برسند و در نهایت خودشان به کنشگر و سفیر قرآن تبدیل شوند.

وی افزود: این فرآیند در قالب یک قیف ارتباطی و با توجه به ظرفیت های مختلف دستگاه ها و مجموعه های مردمی طراحی شده است.

رئیس سازمان دارالقرآن الکریم با اشاره به نظرسنجی انجام شده درباره محور محتوایی ماه های پیش رو گفت: برای دوره سه ماهه رجب، شعبان و رمضان که از 20 آذر آغاز می شود، در نظرسنجی انجام شده دو گفتمان کلان بیشتر مورد توجه قرار گرفت.

وی اظهار کرد: گفتمان نخست، خود مسئله «قرآن در زندگی» و جدی شدن قرآن به عنوان «کتاب زندگی» است. گفتمان دوم نیز با توجه به اقتضائات و مسائل دو سه سال اخیر و شرایطی که کشور با آن مواجه بوده، بر موضوع «جهاد و مبارزه» و مواجهه با شرایط جدید متمرکز شده است.

تقی زاده ادامه داد: در ذیل این دو گفتمان، محور های محتوایی متعددی انتخاب شده و تلاش کرده ایم در تدوین آنها از بیانات و تأکیدات قرآنی رهبر معظم انقلاب نیز استفاده کنیم.

وی با اشاره به محور های محتوایی طراحی شده برای گام جدید گفت: یکی از محور های اصلی، نقش محوری امت مبعوث در تحقق آرمان ها و حضور مستمر مردم در صحنه است. محور دیگر، مبارزه با دشمنان عهدشکن و استمرار مسیر ایستادگی است که در آیات منتخب به آن توجه شده است.

رئیس سازمان دارالقرآن الکریم، «یاد خدا، توسل به حضرات معصومین (ع) و توکل به خداوند متعال» را محور دیگر برشمرد و گفت: در این بخش تلاش شده است بر این معنا تأکید شود که توجه به خداوند و توسل به اهل بیت (ع) زمینه ساز گشایش ها و پیروزی هاست.

وی «اتحاد و انسجام» را از دیگر محور های محتوایی دانست و اظهار کرد: اتحاد و انسجام خالصانه، به عنوان یکی از شروط پیروزی و مقابله با دشمن و همچنین زمینه ساز قدرت و قوت ایران و افق روشن آینده مورد توجه قرار گرفته است.

تقی زاده ادامه داد: در نهایت نیز موضوع پیشرفت و تحول و ضرورت توجه به نقاط قوت و اتفاقات مثبت، یکی از محور های محتوایی قرار گرفته است؛ به ویژه اینکه باید نعمت ها و دستاورد هایی را که در ماه های اخیر و پس از حوادث سنگین و پرالتهاب کشور داشته ایم، مرور و برای جامعه روایت کنیم.

وی گفت: مجموع این موضوعات، هفت محور محتوایی را شکل داده که مبنای طراحی برنامه ماه مبارک رمضان قرار گرفته است.

رئیس سازمان دارالقرآن الکریم درباره فرآیند انتخاب آیات گفت: انتخاب آیات برای ماه مبارک رمضان کار پیچیده ای است؛ زیرا باید هم تقویم شمسی و قمری و هم ترتیب اجزای قرآن را به عنوان محدودیت های موجود در نظر بگیریم و در نهایت به یک ماتریس محتوایی مناسب برسیم.

وی افزود: در این فرآیند از نظرات استادان و صاحب نظران ملی نیز استفاده شده و تلاش کرده ایم آیات به گونه ای انتخاب شوند که تنها مخاطبان مذهبی و حزب اللهی را دربر نگیرند، بلکه اقشار مختلف و به ویژه مخاطبان عمومی و خاکستری جامعه نیز بتوانند با آنها ارتباط برقرار کنند.

تقی زاده گفت: در آیات انتخاب شده برای امسال، حدود 15 آیه دارای این ویژگی هستند که می توانند برای اقشار مختلف جامعه قابل استفاده و ارتباط باشند؛ از جمله آیاتی درباره رحمت الهی، مهربانی، توجه به فقرا و محرومان و حقوق مردم.

وی تصریح کرد: تلاش شده است این آیات، قابلیت ارتباط با ابعاد مختلف زندگی فردی و اجتماعی مردم را داشته باشند و از ظرفیت آنها برای نزدیک تر کردن قرآن به زندگی روزمره استفاده شود.

تقی زاده درباره زمان بندی اجرای برنامه های گام جدید گفت: بر اساس تجربه سال های گذشته، تأکید ما این است که این حرکت از ماه رجب آغاز شود و به تدریج توسعه پیدا کند.

وی افزود: در آذرماه، مرحله توجیه و هماهنگی ملی دستگاه ها و حلقه های میانی دنبال خواهد شد. از ماه رجب نیز ارتباطات استانی و فرآیند های اجرایی با جزئیات بیشتری دنبال می شود و در بهمن ماه، فعالیت های شهرستانی توسعه پیدا خواهد کرد.

رئیس سازمان دارالقرآن الکریم ادامه داد: از حدود 20 بهمن نیز که تقریباً با آغاز مناسبت های مرتبط با ایام ماه رمضان همزمان خواهد بود، برنامه های آموزشی و فرهنگی با محوریت دانش آموزان و با همکاری آموزش و پرورش و سایر دستگاه ها دنبال می شود.

وی یکی دیگر از برنامه های مهم این طرح را گردهمایی پیشران های فرهنگی دانست و گفت: هر سال تلاش می کنیم در مقطعی، مجموعه هایی که در حوزه های مختلف تبلیغ، هنر، رسانه و سایر عرصه های فرهنگی نقش پیشران دارند، گردهم جمع شوند و یک عهد جمعی برای ادامه این حرکت شکل بگیرد.

تقی زاده افزود: این برنامه در سال گذشته نیز مورد توجه قرار گرفت و امسال نیز باید از فرصت های پیش رو، از جمله ایام ماه مبارک رمضان و مناسبت های ملی، برای تقویت این جریان استفاده کنیم.

وی گفت: گزارش عملکرد و ظرفیت دستگاه های مختلف نیز در این مرحله با رویکردی تنظیم شده است که قابلیت استفاده برای سایر دستگاه ها را داشته باشد. تلاش ما این است که علاوه بر ارائه گزارش، زمینه ای برای تبادل تجربه و استفاده از ظرفیت های مشترک دستگاه ها در گام جدید «نهضت ملی زندگی با آیه ها» فراهم شود.