امکان حضور در صنعت برای همه اعضای هیئت علمی فراهم شود

به گزارش  خبرگزاری صدا و سیما ؛ محمدحسین امید، رئیس دانشگاه تهران در جلسه شورای این دانشگاه گفت: نحوه همکاری استادان، تمام وقت یا نیمه وقت است و اگر استادی خارج از ایران است، امکان همکاری به صورت استاد وابسته وجود دارد، اما مسئله این است که این همکاران نمی توانند عضو پیوسته در دانشگاه محسوب شوند. طبق آئین نامه، حضور استادان یا به صورت تمام وقت است یا نیمه وقت که باید نیمی از هفته را در دانشگاه باشند.

امید همچنین با تأکید بر برنامه های مرکز ارزیابی کیفیت که زیر نظر شورای ارزیابی کیفیت دانشگاه فعالیت می کند، گفت: خوشبختانه این مرکز با دانشکده ها، همکاری خود را آغاز کرده است، اما برخی دانشکده ها هنوز همکاری لازم را انجام نداده اند. این مرکز وظیفه دارد تمام حوزه ها از جمله آموزشی، اداری، مالی، پژوهشی، دانشجویی و فرهنگی را ارزیابی کند. کار این مرکز ارزیابی است، یعنی بر اساس گزارش های ارائه شده، رئیس دانشگاه تصمیم می گیرد که کجا نقص وجود دارد تا اصلاح شود و کجا عملکرد خوب بوده تا تشویق شود. اکنون کار ارزیابی پردیس ها شروع شده است. این مرکز که اولین مرکز ارزیابی کیفیت در کشور بود، با وجود تعطیلی های چندساله، مجدداً با مصوبه قانونی با قدرت فعالیت خود را از سر گرفته است. هدف این مرکز، ارزیابی جامع تمام ابعاد دانشگاه است.

فرصت مطالعاتی صنعت و آئین نامه دانشگاه تهران

امید هم چنین در خصوص آئین نامه ابلاغی وزارت علوم در مورد ارتباط دانشگاه با صنعت گفت: «باید فرصتی را برای اعضای هیأت علمی در نظر بگیریم که بتوانند به صنعت بروند، مشکلات صنعت را ببینند، نیاز های صنعت را بشناسند و برای آنها کاری انجام دهند. یک پیشنهاد قبلاً از وزارت علوم در قالب آئین نامه آمده است که ما اصراری بر آن نداریم. آئین نامه ای را خودمان برای دانشگاه تهران تهیه می کنیم که آن هدف برآورده شود. هدف این است که امکان حضور در صنعت برای همه اعضای دانشگاه فراهم شود. وقتی می گوئیم حضور در صنعت، منظور همه جامعه علمی است. ما باید آئین نامه دانشگاه تهران را طوری تدوین کنیم که فرصت مشارکت در فعالیت های جامعه و مسئولیت اجتماعی را فراهم کند».

وی افزود: «این آئین نامه احتمالاً جایگزین شیوه نامه ابلاغ شده از سوی وزارتخانه در دانشگاه تهران خواهد شد و ما این را از وزیر محترم خواهیم خواست که به صورت آزمایشی اجازه دهند که ما در دانشگاه تهران برای یک، دو یا سه سال اجرا کنیم و سپس گزارش بدهیم».

مدیرکل حوزه وزارتی وزارت عتف: در حساس ترین دوران پس از انقلاب / نه جنگ، نه صلح

در ادامه این جلسه، سیداحمدرضا خضری، مدیرکل حوزه وزارتی و روابط عمومی وزارت علوم که به عنوان میهمان در جلسه حضور یافته بود، با تبریک سال تحصیلی و آرزوی سالی پربار و کم حاشیه برای دانشگاه ها، به ویژه دانشگاه تهران، گفت: «واقع بینی یعنی اینکه شرایط را به درستی تحلیل کنیم و بر اساس آن برنامه ریزی کنیم؛ در غیر این صورت با سرعت تغییرات امروزی، ممکن است دچار غافلگیری شویم و با رویداد هایی مواجه شویم که دیگر از پس کنترل آنها برنیاییم».

مشاور وزیر علوم با اشاره به شرایط حساس کشور تأکید کرد: «آنچه امروز تجربه می کنیم، شاید حساس ترین و پیچیده ترین دوران تاریخ پس از انقلاب باشد. کشور در وضعیتی قرار گرفته که اگر بتواند از این مرحله عبور کند، می تواند برای سال های آینده خود را بیمه کند».

خضری بدترین وضع برای یک کشور را وضعیت «نه جنگ و نه صلح» دانست و توضیح داد: «در جنگ همه چیز روشن است و می دانیم باید چگونه عمل کنیم؛ در صلح نیز مسیر مشخص است. اما این وضعیت میانی، نگران کننده و ناامیدکننده است و با نگرانی های شدید اجتماعی همراه است».

وی افزود: «زخم های باز از جنگ های گذشته هنوز ترمیم نشده اند؛ دانشگاه ها، پژوهشگاه ها و مؤسسات آموزشی همواره هدف تهاجم های مستقیم و غیرمستقیم دشمن بوده اند. پرونده حوادث دی ماه همچنان باز است و باید با دقت بررسی و تصمیم گیری شود».

تغییرات فرهنگی و فشار اقتصادی / تهدید رسانه ای و شناختی

مشاور وزیر علوم با اشاره به دگرگونی فرهنگی جامعه گفت: «اوضاع فرهنگی جامعه به شدت دگرگون شده است؛ تحولات فرهنگی اخیر با آنچه در چهل سال گذشته دیده ایم، متفاوت است و سرعت تغییرات بسیار زیاد بوده است».

وی شرایط نامطلوب اقتصادی را نیز عاملی مهم دانست که تمامی اقشار جامعه، از استاد و کارمند تا کارگر و دانشجو را تحت تأثیر قرار داده و شرایط را برای دانشگاه ها بسیار حساس کرده است.

مشاور وزیر علوم با اشاره به تهدیدات روزافزون بیرونی از سوی آمریکا، صهیونیسم و متحدانشان گفت: «تهدیدات رسانه ای و جنگ شناختی بسیار جدی تر شده اند. بخش عظیمی از جنگ های اخیر، جنگ عرصه شناخت و رسانه بوده است. هجمه های رسانه ای و شکاف های اجتماعی قومی، مذهبی و ... با هدف سوءاستفاده از این وضعیت لرزان، شدت یافته اند».

دکتر خضری با انتقاد از نگاه بدبینانه به دانشگاه گفت: «در همین حال متأسفانه نگاه به دانشگاه همواره نگاهی بدبینانه بوده است؛ گاهی دانشگاه را متهم می کنند و گاهی اتفاقات عمومی را بر عهده آن می اندازند. اما اگر دقیق تر بنگریم، می بینیم که دانشگاه به نمایندگی از نهاد علم همواره پشتیبان کشور و نقطه قوت و اتکاء آن بوده است. همچنانکه رهبر شهید و رهبر معظم انقلاب بر این مهم تاکید نموده اند. از این رو می توان گفت دانشگاه دوشادوش نظامیان، بیشترین سهم را در دفاع از کشور داشته است. دانشگاه با تربیت متخصصان، در واقع سد دفاعی کشور را فراهم کرده است. به همین خاطر دشمنان کشور دانشگاه را هدف تهاجم قرار دادند».

وی با نگاهی تاریخی افزود: «جنگ ها همیشه از جبهه های زمینی و با سربازان پیاده آغاز می شد، اما پدیده جدید این است که در این جنگ، ابتدا به رهبران و هدایت کنندگان اصلی حمله شد تا سازوکار هدایت و مدیریت از کار بیفتد. دانشگاه ها با تأمین نیروی انسانی توانمند، همواره بازوی اصلی دفاع از کشور بوده اند».

تدابیر خردمندانه به جای اقدامات هیجانی

مشاور وزیر علوم تنها راه نجات کشور و رفع موانع و مشکلات گوناگون دانشگاه ها در این شرایط را تدابیر خردمندانه، حساب شده و آگاهانه دانست و تاکید کرد: «ما باید از اقدامات احساسی، ناگهانی و هیجانی که موجب تنش و تشنج در فضای دانشگاه می شود، پرهیز کنیم. متانت، آرامش و هم گرایی، ابزار های اصلی ما در این مرحله است».

وی در پایان دو توصیه مهم را مطرح کرد: «نخست، استقبال شایسته از دانشجویان به خصوص دانشجویان کارشناسی که پس از مدتی تأخیر، مشتاق ورود به فضای دانشگاه هستند و باید با بینش و رفتاری متفاوت و فراهم کردن امکانات رفاهی و فرهنگی لازم از آنها استقبال کنیم. نکته دوم، آراستگی، اخلاق و منش دانشگاهیان است که در این زمینه دستورالعمل آراستگی، اخلاق و منش دانشگاهی ابلاغ شده است».

به گفته مشاور وزیر علوم دانشگاه باید محیطی متفاوت از فضای عمومی جامعه باشد؛ محیطی قابل احترام و دارای حریم. همان طور که در دانشگاه های برتر جهان برای حفظ هویت دانشگاهی، مرز های محیط دانشگاهی را مشخص می کنند، ما نیز باید بر رعایت آداب، پوشش مناسب و رفتار های شایسته در محیط دانشگاه تأکید کنیم تا هویت علمی و اخلاقی آن حفظ شود.

مدیرکل حوزه وزارتی بر نیاز بیش از پیش به هم فکری، اندیشه ورزی و مشورت تأکید کرد و گفت: «به جای مقابله، به یکدیگر کمک و از هم پشتیبانی کنیم. اگر اشتباهی رخ داد یا اگر فکر می کنید کاری نادرست، اشتباه یا آسیب زا است، حتماً آن را به به همدیگر منتقل کنیم. زیرا ممکن است در کار خودمان دچار خطا شویم و می توانیم در تصمیماتمان تجدیدنظر کنیم».

مشاور وزیر علوم در پایان بر اجرای برنامه اقدام برای آغاز سال تحصیلی تأکید کرد و گفت: «مسئله اصلی، فاصله میان دانستن و عمل کردن است، لذا از رؤسای دانشگاه ها می خواهم مواردی را که با ساختار و شرایط دانشگاه خود متناسب و قابل اجراست، مورد عمل قرار دهند تا از آنها برای مدیریت بهتر شرایط استفاده شود».

هشدار درباره طرح 33 ماده ای «مقابله با نفوذ بیگانگان»

در بخش دیگری از جلسه، دکتر سیدحسین حسینی، رئیس سابق دانشگاه تهران و عضو فعلی شورای دانشگاه، با اشاره به طرح «مقابله با نفوذ بیگانگان» که کلیات و برخی مواد آن در مجلس تصویب شده است، گفت: «مجلس اخیراً طرحی را تحت عنوان مقابله با نفوذ بیگانگان در دستور بررسی خود قرار داده که کلیات و برخی از مواد آن تصویب شده است. بر اساس اخبار، وزارت کشور نیز مکلف به راه اندازی سامانه ای برای نظارت بر این ارتباطات شده است. این طرح در 33 ماده به تفصیل آمده است».

حسینی ضمن تاکید بر اهمیت جلوگیری از «امنیتی شدن فعالیت علمی در تعامل با دانشگاه ها و مؤسسات خارج از کشور» گفت: «طبق ماده 2 بند 7 این قانون، هرگونه قرارداد یا فعالیت حقوقی، اقتصادی، فرهنگی، اجتماعی، آموزشی، علمی و پژوهشی در شش قالب مختلف، باید تحت نظارت این قانون انجام شود. برخی از این قالب ها شامل تدوین یا نشر کتاب، مجله و مقاله؛ ارائه گزارش، اطلاعات یا آمار های علمی؛ استفاده از فرصت های مطالعاتی؛ تبادل نمونه های آزمایشگاهی پزشکی، ژنتیکی، دامپزشکی، کشاورزی، میکروبی و غیره؛ فعالیت های فرهنگی و اجتماعی مانند برگزاری کارگاه ها، دوره های آموزشی حضوری یا مجازی، اقامت هنری، شرکت در همایش ها، جشنواره ها و نمایش فیلم ها است. این تقریباً تمام فعالیت های بین المللی دانشگاهی را در این چهارچوب و احتمالاً از طریق ثبت در سامانه های نظارتی قرار می دهد. این امر، ممکن است فعالیت های بین المللی دانشگاه را به شدت با ملاحظات امنیتی گره بزند که به صلاح پیشرفت علمی کشور نیست».

تغذیه دانشجویان؛ تغییر سازوکار پرداخت و ضرورت توجه به مشکلات ثبت نام دانشجویان

سیدحسین گلدانساز، معاون دانشجویی و فرهنگی دانشگاه تهران، در ادامه جلسه، ضمن ارائه گزارشی از فعالیت های این حوزه، از تغییر سازوکار مدیریت و پرداخت تغذیه خبر داد و با اشاره به یکپارچه بودن سیستم آموزشی، خواستار رسیدگی فوق العاده دانشکده ها به وضعیت دانشجویان بدون ثبت نام شد تا آغاز سال تحصیلی با نگرانی و تجمع دانشجویان مواجه نشود.

دکتر گلدانساز با تأکید بر بازتر شدن معقول آزادی بیان و افتتاح تالار گفت ‎وگو در این معاونت برای گفت و گو ها و تبادلات دانشجویی با آغاز سال تحصیلی گفت: «هدف اصلی این است که به شکلی عالمانه و به تدریج، پنجره آزادی بیان را به قول دانشجو ها به شکلی معقول بازتر کنیم».

وی با تاکید بر اینکه تغذیه دانشجویان حذف نشده، بلکه شکل اجرا و پرداخت آن تغییر کرده است، خواستار رسیدگی فوق العاده دانشکده ها به وضعیت دانشجویان بدون ثبت نام پیش از بازگشایی دانشگاه شد.

معاون دانشجویی دانشگاه گفت: «بحث تغذیه دانشجویان همیشه مهم بوده و الان هم حساس تر شده است. تغییراتی اتفاق افتاده و تغییرات تعدیل شده اند و به شکل خاص دیگری اجرا می شوند».

وی در ادامه افزود: «کارشناسان آموزشی و رفاهی این موارد را بررسی کرده اند و کار های حقوقی و مالی آنها انجام شده است. قبلاً نهایتاً ما هزینه ها را تأیید می کردیم و دانشگاه، پرداخت را انجام می داد؛ اما هزینه ها را به طور متمرکز به صندوق رفاه دانشجویان می دهیم و با توجه به اینکه ساختار مرکزی است، پرداخت ها به حساب پیمانکار انجام می شود».

معاون دانشگاه تهران گفت: «مشکل تکمیل ثبت نام دانشجویان بسیار مهم است؛ به این معنی که سرترم باز شده باشد و دانشجو ثبت نام خود را کامل کرده باشد. اگر کسی در سیستم ثبت نام نشده باشد، ما نمی توانیم به او غذا بدهیم، چون در سیستم دانشجو شناخته نمی شود. در حال حاضر سیستم یکپارچه است و هر کسی که در سیستم دانشجویی نباشد، نمی تواند غذا بگیرد، در حالی که دانشجوست؛ خیلی از افراد دوباره در این مورد به دانشکده ها یا مدیران دانشکده مراجعه خواهند نمود».

گلدانساز از دانشکده ها درخواست کرد برای اینکه واقعاً از اول مهر یا بازگشایی در چهارم مهر با مشکل مواجه نشویم، بلافاصله در همین دو یا سه روز باقی مانده و هفته آینده، با جلسات فوق العاده، مشکل دانشجویانی که در ثبت نام یا وضعیت آموزشی مشکل دارند را حل کنیم.

آئین نامه فرصت مطالعاتی و گزارش معاون پژوهشی دانشگاه

در ادامه جلسه منوچهر مرادی، معاون پژوهشی دانشگاه تهران، گزارشی از اصلاح آئین نامه فرصت مطالعاتی داخل (جامعه و صنعت) ارائه داد.

وی با تأکید بر اهمیت فرصت مطالعاتی گفت: «در همه دانشگاه ها از طریق اعتبار علمی و مقدار پولی که اعضای هیأت علمی به دانشگاه ها می آورند سنجیده می شود و 98 درصد رشته های دانشگاهی ما جا برای فرصت مطالعاتی دارند.» وی تأکید کرد: «صنعت نیاز به فرصت مطالعاتی دارد و این فرصتی است که ما تعامل خود را با صنعت بهتر کنیم، به خصوص در رشته هایی که تعامل بین المللی ندارند».

چابک سازی ساختار سازمانی نیازمند بازنگری است / حفظ ارتباط با اساتید خارج از کشور سرمایه علمی دانشگاه است

یاسر عبدی، رئیس دانشکدگان علوم دانشگاه تهران، با اشاره به اجرای طرح چابک سازی و ادغام معاونت های آموزشی و پژوهشی در دانشکده ها گفت: «پس از پنج-شش ماه اجرا، متأسفانه در بسیاری از موارد دچار پریشانی و مشکل شده ایم و احتمالاً این مشکلات بیشتر هم خواهد شد».

وی با تأکید بر اینکه این طرح در کل مفید است، خواستار بازنگری در تصمیم گیری با توجه به حجم کاری و تنوع رشته های دانشکده ها شد.

رئیس دانشکدگان علوم در ادامه به موضوع ارتباط با اساتید اشاره کرد و گفت: «ما از یک طرف تلاش می کنیم اساتیدی را که خارج از کشور هستند از طریق عضویت وابسته، کارمندی یا همکاری های مشابه با دانشگاه در ارتباط نگه داریم. اما از طرف دیگر، در این چند سال اخیر تعداد زیادی از همکاران ما دانشگاه را ترک کرده اند. برخی از این پرونده ها در حال حاضر در جریان هستند و ما در حال بررسی اقدامات قانونی در مورد آنها هستیم».

وی افزود: «در حال حاضر استادانی داریم که در خارج هستند و تمایل دارند ارتباطشان با دانشگاه حفظ شود. دانشگاه هم به مصلحت است که نیرو های خود را از دست ندهد. بنابراین، اگر این ارتباطات مانند ارسال مقاله، اپلیکیشن ها و همکاری های علمی حفظ شود، چه مشکلی دارد؟ با توجه به اینکه بار مالی برای ما ندارد و فضای اداری را هم تنگ نمی کند، اجازه دهیم این ارتباطات حفظ شود تا شاید در آینده بازگردند. فکر می کنم این رویکرد، اتفاق مثبتی باشد».

تخصیص بودجه تعمیر و تجهیز بدون توجه به متغیر های مکانی و سیاست های تشویقی / مسئله مسکن دانشگاهیان هنوز کامل حل نشده

محمدرضا جلوخانی، رئیس دانشکده جغرافیا، با انتقاد از روند کنونی تخصیص بودجه تعمیر و تجهیز گفت: «در تخصیص بودجه ها، پارامتر های محیطی و مکانی دانشکده ها در نظر گرفته نمی شود؛ نه تعداد ساختمان ها، نه تعداد اتاق ها و نه نیاز های واقعی آنها.» وی با اشاره به مدل های علمی دانشگاه های برتر جهان، خواستار بازنگری در توزیع بودجه، ایجاد سیاست های تشویقی، تقویت جذب منابع و پیگیری جدی مسئله مسکن دانشگاهیان شد.

جلوخانی در سخنانی با اشاره به مشکلات موجود در تخصیص بودجه های تعمیر و تجهیز اظهار کرد: «در حال حاضر ما در تخصیص بودجه ها، پارامتر های محیطی و مکانی دانشکده ها را در نظر نمی گیریم. یعنی بررسی نمی شود که هر دانشکده چند ساختمان دارد، چند اتاق دارد و نیاز های واقعی اش چیست. در واقع، در تخصیص بودجه های تجهیز، متغیر های مکانی دانشکده ها نادیده گرفته می شوند».

وی افزود: «من چندین دانشگاه برتر جهان را بررسی کردم؛ آنها مدل هایی دارند که متصل به سیستم GIS است و به صورت کاملاً اتوماتیک برآورد تعمیر و تجهیز را انجام می دهند. اما متأسفانه ما اینجا وقتی درخواست بودجه می کنیم، به صورت پراکنده است و این روند باعث می شود بودجه ها به صورت سهم بندی شده و غیرعلمی توزیع شوند».

رئیس دانشکده جغرافیا در ادامه به ضرورت سیاست های تشویقی در دانشگاه اشاره کرد و گفت: «ما در حال حاضر اساساً سیاست های تشویقی در دانشکده ها نداریم. برای مثال، اگر عملکرد یک دانشکده قوی باشد، باید بتوانیم این موضوع را در تخصیص منابع لحاظ کنیم».

وی هم چنین درباره جذب منابع گفت: «اگر دانشکده ای بتواند از صنعت یا مراکز دیگر جذب کند، دانشگاه باید یک سیاست تشویقی داشته باشد و در مقابل آن، مبلغی کمک کند تا آن دانشکده بتواند پروژه هایش را با موفقیت به سرانجام برساند».

هم چنین در این جلسه، دکتر عباس شیری، رئیس دانشکده حقوق و علوم سیاسی؛ علی حسین رضایان، رئیس پردیس بین المللی ارس؛ دکتر مسلم محمدی، رئیس دانشکدگان فارابی؛ دکتر محمدرضا جلوخانی نیارکی، رئیس دانشکده جغرافیا؛ دکتر رحمت ستوده قره باغ، نماینده شورای تخصصی معاونت پژوهشی در شورای دانشگاه تهران؛ دکتر غلامرضا غفاری، رئیس دانشکده علوم اجتماعی؛ دکتر عبدالرضا سیف، رئیس بسیج استادان دانشگاه تهران و دکتر رحمان سوری؛ رئیس دانشکده علوم ورزشی و تندرسی؛ دکتر یاسر عبدی، رئیس دانشکدگان علوم و جواد اصغری، رئیس دانشکده ادبیات و علوم انسانی درباره موضوعات مطرح شده به بحث و تبادل نظر پرداختند.

در پایان این جلسه طی مراسمی از زحمات دکتر الهام، امین زاده، در دوره معاونت بین الملل تقدیر و دکتر سعید حمزه، به عنوان معاون جدید این معاونت معرفی شد.