تاب آوری بازنشستگان تنها با پرداخت مستمری محقق نمی شود

به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از روابط عمومی صندوق بازنشستگی کشوری، علاءالدین ازوجی، در پنل تخصصی «تاب آوری بازنشستگان؛ از صندوق های حمایتی تا سرمایه گذاری مولد» در بیست ویکمین کنفرانس بین المللی توسعه منابع انسانی، با تشریح برخی چالش های دوران بازنشستگی، بر ضرورت تغییر نگاه به این دوره از زندگی تأکید کرد.

وی با بیان اینکه بخش قابل توجهی از نظام های آموزشی، اشتغال و مهارت آموزی کشور برای دوره پیش از بازنشستگی طراحی شده اند، اظهار داشت: از دوران کودکی تا ورود به بازار کار، برای آموزش، مهارت آموزی، اشتغال و کسب سرمایه برنامه ها و نهادهای متعددی وجود دارد، اما هنگامی که فرد به صورت ناگهانی وارد دوره بازنشستگی می شود، نظام منسجم و مشخصی برای تداوم فعالیت اجتماعی، اقتصادی و هدفمند او وجود ندارد.

ازوجی افزود: در بسیاری از موارد، بازنشستگی به صورت ناگهانی به معنای خروج فرد از چرخه فعالیت تلقی می شود و فرد به تدریج از محیط های کاری و اجتماعی فاصله می گیرد؛ در حالی که حتی دوره فراغت بازنشستگان نیز می تواند به شکل هدفمند و تدریجی و متناسب با توانمندی ها، تجربه و علایق آنان تعریف شود.

مدیرعامل صندوق بازنشستگی کشوری با اشاره به خلأهای موجود در این زمینه اظهار کرد: در اقتصاد ایران، هنوز نظام مندی، قانونمندی و قاعده مندی مشخصی برای دوران بازنشستگی به طور کامل شکل نگرفته است و یکی از ریشه های این مسئله آن است که در سبک زندگی و ساختار اقتصادی و اجتماعی کشور، از ابتدا برای دوران بازنشستگی به شکل مناسب برنامه ریزی نشده است.

وی ادامه داد: ساختار صندوق های بازنشستگی نیز باید متناسب با تحولات اقتصادی، اجتماعی و جمعیتی مورد بازنگری قرار گیرد. فردی که سال ها در دستگاه های مختلف از جمله آموزش وپرورش، دستگاه های اجرایی یا وزارت امور خارجه فعالیت کرده، پس از بازنشستگی نباید صرفاً با خروج از ساختار اداری مواجه شود، بلکه باید امکان بهره گیری از تجربه، دانش و ظرفیت های او در چارچوبی جدید فراهم شود.

ازوجی با اشاره به ابعاد اجتماعی دوران بازنشستگی گفت: با افزایش سن، فرد ممکن است بخشی از شبکه های اجتماعی، دوستان و حتی اعضای خانواده خود را از دست بدهد و اگر برای این دوره سازوکار مناسبی طراحی نشده باشد، زمینه انزوای اجتماعی و کاهش تاب آوری فرد فراهم می شود. بنابراین، توجه به نسل بازنشسته باید به یکی از مباحث اصلی حکمرانی اقتصادی و اجتماعی کشور تبدیل شود.

وی با تأکید بر اهمیت نسل بازنشسته در ارزیابی عملکرد دولت ها افزود: در گذشته، موفقیت دولت ها عمدتاً با شاخص هایی مانند تورم، بیکاری و رشد اقتصادی سنجیده می شد، اما امروز در بسیاری از نظام های موفق، کیفیت زندگی و میزان حمایت مؤثر از انسان ها نیز اهمیت ویژه ای پیدا کرده است. نظام بازنشستگی موفق یکی از مؤلفه های مهم حکمرانی برای دولت های موفق است؛ زیرا آثار وضعیت اقتصادی بازنشستگان فقط متوجه خود آنان نیست و خانواده، فرزندان و حتی جریان اشتغال و اقتصاد جامعه را تحت تأثیر قرار می دهد.

مدیرعامل صندوق بازنشستگی کشوری همچنین سرمایه گذاری و عملکرد صندوق های بازنشستگی را از مؤلفه های مهم تأمین مالی دوران بازنشستگی دانست و گفت: یکی از موضوعات مهم این است که ظرفیت مالی مورد نیاز بازنشستگان از چه مسیری باید تأمین شود و نقش منابع صندوق ها، شرکت های تابعه و سرمایه گذاری های مولد در این میان چیست.

ازوجی تأکید کرد: برای افزایش تاب آوری نظام بازنشستگی، نمی توان تنها به یک راهکار متکی بود، بلکه باید همزمان مشکلات ساختاری و بنیادی، مسائل مرتبط با سرمایه گذاری، محاسبات بیمه ای و به ویژه چالش های جمعیتی مورد توجه قرار گیرد.

وی با اشاره به اهمیت تحولات جمعیتی در آینده نظام بازنشستگی اظهار کرد: در همه چارچوب های تحلیلی، مسئله جمعیت و نسبت های جمعیتی از عوامل تعیین کننده پایداری نظام های بازنشستگی است و بدون توجه به این متغیر، نمی توان برای آینده صندوق ها و افزایش تاب آوری بازنشستگان برنامه ریزی دقیق و پایدار داشت و صرف تمرکز بر سرمایه گذاری مولد کفایت لازم را ندارد؛ هرچند بسیار حیاتی است.

مدیرعامل صندوق بازنشستگی کشوری در پایان ابراز امیدواری کرد که در برنامه های آتی و میان مدت به خصوص برنامه هشتم، موضوع نظام بازنشستگی با جدیت و عمق بیشتری مورد توجه قرار گیرد و گفت: انتظار می رود دولت و مجلس در برنامه هشتم، ردپای پررنگ و مؤثری از اصلاح نظام بازنشستگی ایجاد کنند و در این مسیر، نگاه بین نسلی به مسائل بازنشستگی و آینده صندوق ها مورد توجه جدی قرار گیرد.