زیست بوم جدید برنامه درسی؛ گذار از کتاب محوری به برنامه محوری

به گزارش ایکنا از قم به نقل از روابط عمومی آموزش و پرورش استان قم، اسماعیل ملایی، معاون آموزش ابتدایی آموزش و پرورش استان قم در جلسه توجیهی و تبیینی زیست بوم جدید در برنامه درسی دوره ابتدایی با اشاره به ضرورت تغییر نگاه در نظام آموزشی اظهار کرد: زیست بوم جدید برنامه درسی به معنای تغییر صرف کتاب های درسی نیست، بلکه هدف اصلی، تغییر رویکرد و نگاه معلم به فرایند یاددهی و یادگیری است.

وی افزود: در برنامه های گذشته، نگاه عمدتاً کتاب محور و مبتنی بر حوزه های دانشی بود و برای پیشروی در کتاب های درسی، بودجه بندی زمانی مشخصی تعیین می شد؛ اما در برنامه درسی جدید، با توجه به تفاوت های فردی دانش آموزان و تفاوت شرایط اقلیمی، محیطی و آموزشی مدارس و کلاس ها، زمان بندی از پیش تعیین شده محور برنامه نیست و مدارس باید متناسب با نیاز های واقعی خود، برنامه درسی را انتخاب و اجرا کنند.

معاون آموزش ابتدایی آموزش و پرورش استان قم با تأکید بر ضرورت گذار از کتاب محوری به برنامه محوری تصریح کرد: در زیست بوم جدید، کتاب درسی تنها یکی از منابع آموزشی است و معلمان باید بتوانند از منابع و ظرفیت های متنوع آموزشی برای تحقق انتظارات عملکردی دانش آموزان استفاده کنند.

معاون آموزش ابتدایی آموزش و پرورش قم ادامه داد: در برنامه جدید، حوزه های مختلف تربیتی و آموزشی، انتظارات خود را از دانش آموز در هر پایه مشخص کرده اند و این انتظارات باید در طراحی و اجرای برنامه درسی مورد توجه قرار گیرد؛ بنابراین لازم است طرح ها و برنامه های پراکنده ای که خارج از برنامه درسی به مدارس تحمیل می شود، به تدریج کاهش یابد.

وی همچنین توانمندسازی معلمان را یکی از الزامات اجرای موفق این برنامه دانست و گفت: معلمان باید با اهداف برنامه درسی، روش های متنوع آموزشی، طراحی طرح درس، فناوری های نوین و ظرفیت های هوش مصنوعی آشنا شوند. به همین دلیل، کارگاه های آموزشی باید از حالت صرفاً نظری خارج شده و به صورت کاربردی و متناسب با نیاز مدارس برگزار شوند.

ملایی با اشاره به موضوع «محیط مثبت یادگیری» ادامه داد: محیط مثبت یادگیری صرفاً به چیدمان کلاس محدود نمی شود و باید ابعاد مختلف آن برای مدیران و معلمان تبیین شود. ایجاد چنین محیطی از موضوعات مهم برنامه درسی جدید است و نواحی آموزشی به ویژه مدارس مجری طرح، باید برای آن برنامه ریزی جدی داشته باشند.

وی با بیان اینکه اجرای این برنامه نیازمند همکاری و نظارت مستمر است، افزود: راهبران برنامه درسی به عنوان مشاور و ناظر در کنار مدارس مجری حضور خواهند داشت و وظیفه آن ها حمایت از اجرای برنامه، شناسایی مسائل و ارائه راهکار است و نباید به عنوان نیروی جایگزین معلم در کلاس درس به کار گرفته شوند.

معاون آموزش ابتدایی آموزش و پرورش قم تأکید کرد: با توجه به اینکه بخشی از مدارس استان در سال آینده تحت پوشش زیست بوم جدید قرار خواهند گرفت، فرصت محدودی برای آماده سازی و توانمندسازی نیروها وجود دارد و باید از ظرفیت تابستان برای برگزاری دوره ها و کارگاه های کاربردی استفاده کنیم.

ملایی همچنین بر ضرورت توجه به تراکم کلاس های درس تأکید کرد و گفت: در اجرای زیست بوم جدید، تراکم بالای کلاس می تواند یکی از چالش های جدی باشد؛ بنابراین لازم است مدیران و معاونان آموزشی نواحی از هم اکنون برای جلوگیری از تشکیل کلاس های پرتراکم به ویژه در پایه اول ابتدایی، برنامه ریزی کنند.

وی با بیان اینکه مدارس مجری، «پایلوت» به معنای آزمون و خطا نیستند، اظهار کرد: اجرای زیست بوم جدید یک مسیر قطعی است و مدارس مجری باید با جدیت و دقت آن را اجرا کنند. در این مسیر ممکن است محتوا یا شیوه اجرا نیازمند اصلاح باشد، اما اصل اجرای برنامه مورد تأکید است.

ملایی همچنین بر نقش گروه های آموزشی و راهبران برنامه درسی در این فرایند تأکید کرد و گفت: لازم است برای سرگروه های آموزشی، به ویژه سرگروه های پایه اول، کارگاه های تخصصی برگزار شود تا آنان بتوانند در اجتماعات یادگیری و فرایند توانمندسازی معلمان نقش مؤثری ایفا کنند.

وی نظارت مستمر بر مدارس مجری را ضروری دانست و افزود: انتظار می رود جلسات منظم برای بررسی روند اجرای برنامه، شناسایی چالش ها و ارائه خروجی فعالیت ها برگزار شود و بازدیدهای میدانی و جلسات کارگاهی با حضور مدیر، معاونان و معلمان مدارس نیز استمرار داشته باشد.

معاون آموزش ابتدایی آموزش و پرورش قم در ادامه از تلاش و همراهی راهبران برنامه درسی استان و حضور آنان در دوره های آموزشی کشوری تقدیر کرد و گفت: انتخاب راهبران برنامه درسی بر اساس تجربه، توانمندی و پیشرو بودن آنان در اجرای برنامه انجام شده و خوشبختانه استان قم در فعالیت های مرتبط با برنامه درسی جدید عملکرد قابل قبولی داشته است.

ملایی در بخش دیگری از سخنان خود با تأکید بر اهمیت توجه به دغدغه های دانش آموزان و اولیا اظهار کرد: برنامه درسی جدید باید بتواند به نیازهای واقعی دانش آموزان، خانواده ها و مدارس پاسخ دهد و برای این منظور، شناخت دقیق مسائل و دغدغه های آنان و توجه به شرایط هر مدرسه ضروری است.

وی در پایان با تأکید بر اینکه تحول واقعی در آموزش و پرورش با تغییر نگاه و رویکرد معلمان محقق می شود، گفت: تغییر کتاب درسی به تنهایی نمی تواند تحول ایجاد کند؛ آنچه اهمیت دارد، تغییر رویکرد معلم، تنوع بخشی به منابع و مواد آموزشی، توجه به مهارت ها و ایجاد شرایطی است که یادگیری دانش آموزان را عمیق، اثربخش و متناسب با نیازهای آنان کند.

انتهای پیام