جدی ترین هشدار قرآن در مورد آب

صرفه جویی، برخلاف تصور برخی افراد، به معنای عقب نشینی از رفاه یا تحمل مشقت نیست؛ بلکه هنر بهره برداری خردمندانه از موهبت هایی است که اگر امروز قدرشان را ندانیم، فردا در تاریکی خاموشی ها و در سرمای نبودن ها، افسوس بیهوده ای برایمان باقی می گذارد. این مسئله، فراتر از یک توصیه اخلاقی، به مثابه پیمانی نانوشته با نسلی است که هنوز پا به عرصه وجود نگذاشته و حق حیات کریمانه بر گردن ما دارد.

از منظر باورهای دینی، اسراف نه تنها یک عادت ناپسند، که گناهی آشکار و نکوهیده در متون آسمانی است. در کنار این وظیفه شرعی، مسئولیت اجتماعی ما نیز ایجاب می کند که بدانیم هر واحدی که بیهوده مصرف می کنیم، سهم دیگری را که شاید به آن نیاز مبرم دارد، کاهش می دهیم و به زیرساخت های کشور فشار مضاعفی وارد می آوریم.
 
با درک دو رکن اساسی تکلیف شرعی و مسئولیت اجتماعی ، در سلسله یادداشت هایی، قصد داریم سفری موضوعی به سوی اصلاح الگوی مصرف داشته باشیم. در هر شماره، با زبانی ساده و راهکارهایی عملی، به سراغ یکی از ارکان زندگی روزمره خواهیم رفت؛ با ما همراه باشید تا بیاموزیم چگونه با تغییراتی کوچک، تأثیری بزرگ بر آینده خود و فرزندان این سرزمین بگذاریم.

«قُلْ أَرَأَیْتُمْ إِنْ أَصْبَحَ مَاؤُکُمْ غَوْرًا فَمَنْ یَأْتِیکُمْ بمَاءٍ مَعِینٍ؛ بگو به من خبر دهید اگر آب [آشامیدنی] شما [به زمین] فرو رود چه کسی آب روان برایتان خواهد آورد»(سوره ملک آیه 30). در خصوص این آیه تفاسیر مختلفی وجود دارد اما نگاه زیست محیطی به آن و تأکید بر ناتوانی همه موجودات از پدید آوردن آب در صورت خشکیدن آب ها از مهم ترین تفاسیر این آیه است.

خداوند برای بشر به اندازه کافی آب خلق کرده است اما به دلیل مصرف نادرست، آب ها به شدت آلوده شده و بخش زیادی از آب های روی زمین و حتی زیرزمین به دلیل همین آلودگی ها قابلیت استفاده به عنوان آب آشامیدنی و قابل مصرف حتی برای کشاورزی را ندارد.

در کنار این آلودگی، رشد جمعیت، افزایش مصرف خانگی، کاهش بارندگی و تغییرات اقلیمی موجب کاهش ذخایر آب زیرزمینی و آب های روان در جهان شده است و همه این موارد در کنار هم خطر از دست رفتن آب را ملموس تر کرده است.

موضوع مهم دیگر در خصوص آب این است که آب آشامیدنی و قابل مصرف برای انسان با هزینه زیادی تولید و به منازل منتقل می شود و همین مسئله محدودیت استفاده از آب را بیشتر کرده است. آبی که وارد منازل می شود نیز عملاً به دلیل استفاده از شوینده های مختلف در آشپزخانه و حمام به شدت آلوده شده و برای بازگرداندن این آب به چرخه مصرف دوباره باید هزینه زیادی برای تصفیه آن صورت گیرد.

همه این موارد از نظر علمی هشدار جدی قرآن را قابل فهم تر کرده است؛ اما در میان همه این خبرهای نگران کننده تنها یک خبر امیدبخش وجود دارد و آن اینکه اگر آب را درست مصرف کرده و از آلوده کردن آن دست برداریم، می توان از بروز جهانی بحران آب پیشگیری کرد.

توجه به مسئله کمبود آب در ایران از بسیاری دیگر از کشورهای جهان مهم تر است چراکه ایران در منطقه کم آب و نیمه خشک جهان قرار دارد بر همین اساس باید دغدغه آب، دغدغه زندگی همه مردم ایران باشد.

نحوه مصرف صحیح آب را همه ما می دانیم، اما عمل نکردن به آنچه می دانیم شاید به این دلیل باشد که عمق فاجعه کم آبی و دلایل آن را نمی دانیم. اگر بدانیم، آب با ارزش ترین میراثی است که آیندگان هم در آن حق دارند و اگر به این باور عمیق دینی برسیم که آب نعمت بزرگ الهی است که نباید هرگز و هرگز با اسراف، کفران این نعمت را بکنیم، قدر مسلم هنگام دوش گرفتن، هنگام ظرف شدن، هنگام مسواک زدن، همگام تمیز کردن خانه و ... درست از آب استفاده می کنیم. هر فردی در هر شغلی که دارد می تواند نحوه درست مصرف آب در آن شغل را بفهمد به ویژه اگر شغل او کشاورزی، باغ داری، پرورش گل و شغل هایی از این دست است که در آنها با چند اقدام ساده می توان جلوی هدر رفت آب را گرفت.

برای یادآوری، بخشی از اقداماتی که می توان برای مصرف صحیح آب انجام داد را مرور می کنیم.

مدت زمان دوش گرفتن را کاهش دهید

حمام یکی از بخش هایی است که بیشترین میزان مصرف آب خانگی را به خود اختصاص می دهد. طولانی شدن زمان دوش گرفتن، بدون اینکه متوجه باشیم، حجم زیادی آب را مصرف می کند.برای کاهش مصرف: زمان دوش گرفتن را مدیریت کنید. هنگام استفاده از شامپو و صابون شیر آب را ببندید.از باز گذاشتن طولانی شیر آب جلوگیری کنید.

کاهش چند دقیقه از زمان دوش گرفتن در طول روز می تواند در مصرف ماهانه خانواده تأثیر قابل توجهی داشته باشد.

هنگام مسواک زدن شیر آب را ببندید

باز گذاشتن شیر آب هنگام مسواک زدن یکی از رایج ترین دلایل هدر رفت آب است.پس ابتدا مقدار مورد نیاز آب را استفاده کنید، سپس شیر را ببندید و تنها در زمان لازم دوباره آن را باز کنید. این تغییر کوچک، یکی از ساده ترین روش های صرفه جویی در مصرف آب است.

از فلاش تانک یا سیفون دو حالته استفاده کنید

بخش قابل توجهی از مصرف آب در ساختمان ها مربوط به سرویس بهداشتی است. استفاده از فلاش تانک باعث می شود برای هر بار استفاده، آب بیشتری از مقدار مورد نیاز مصرف نشود.

از سردوش های کم مصرف استفاده کنید

سردوش های کم مصرف با کاهش میزان جریان آب، بدون کاهش محسوس کیفیت استفاده، می توانند مصرف آب هنگام حمام را کاهش دهند. این تجهیزات به خصوص برای ساختمان هایی که مصرف آب بالایی دارند، گزینه مناسبی محسوب می شوند.

روش های جلوگیری از هدر رفت آب در آشپزخانه

هنگام شستن ظروف شیر آب را بی دلیل باز نگذارید

یکی از اشتباهات رایج، باز بودن مداوم شیر آب هنگام شست وشوی ظروف است. بهتر است ابتدا ظروف را آماده کنید.از آب به مقدار مورد نیاز استفاده کنید و در صورت امکان از ماشین ظرفشویی با ظرفیت کامل استفاده کنید.

میوه و سبزی را در ظرف آب بشویید

شستن مستقیم میوه و سبزی زیر جریان آب، باعث مصرف بیشتر می شود. استفاده از یک ظرف آب، علاوه بر کاهش مصرف، کنترل بیشتری روی مقدار آب استفاده شده ایجاد می کند.

ماشین لباسشویی را با ظرفیت مناسب روشن کنید

روشن کردن ماشین لباسشویی برای مقدار کمی لباس، باعث افزایش تعداد دفعات شست وشو و مصرف بیشتر آب و انرژی می شود. پس توصیه می شود: دستگاه را زمانی روشن کنید که ظرفیت مناسبی تکمیل شده باشد، از برنامه های اقتصادی دستگاه استفاده کنید و تجهیزات کم مصرف انتخاب کنید.

از ماشین ظرفشویی به شکل صحیح استفاده کنید

ماشین ظرفشویی در صورت استفاده صحیح می تواند مصرف آب را کاهش دهد. پس دستگاه را نیمه خالی روشن نکنید، از برنامه مناسب استفاده کنید و فیلتر دستگاه را تمیز نگه دارید.

همچنین نشتی شیرآلات و لوله ها را سریع برطرف کنید، سلامت شناور مخزن آب را بررسی کنید، هنگام سفر فلکه اصلی آب را بررسی کنید، از شیلنگ برای شست و شوی غیر ضروری استفاده نکنید، از تجهیزات کاهش مصرف آب استفاده کنید، مصرف آب را با کنتور هوشمند کنترل کنید، لوله های آب را عایق بندی کنید، از روش های مناسب آبیاری استفاده کنید، آب باران را برای مصارف غیر آشامیدنی مدیریت کنید، از آب مصرف شده برای کاربردهای مناسب دوباره استفاده کنید، تجهیزات قدیمی و پرمصرف را اصلاح کنید.

برای صرفه جویی در مصرف آب دولت نیز باید با نوسازی لوله های فرسوده و سیستم انتقال آب و راه اندازی مراکز تصفه آب نقش خود را در این مسئله مهم ایفا کند.

انتهای پیام