برگزاری سوگواره عاشورایی «نذر شعر»

به گزارش خبرنگار خبرگزاری صدا وسیما، سرپرست اداره کل کتابخانه های عمومی استان تهران، در آیین اختتامیه جشنواره «نذر شعر» با اشاره به برگزاری این برنامه در ایام سوگواری حضرت سیدالشهدا (ع)، گفت: برگزاری «نذر شعر» برای اداره کل کتابخانه های عمومی استان تهران و همکاران این مجموعه، توفیقی ارزشمند بود و امیدواریم خداوند این اقدام را از همه دست اندرکاران، شرکت کنندگان و خانواده هایی که در طول برگزاری جشنواره همراه ما بودند، بپذیرد.
یاسر تقوی، با اشاره به یاد شهدای انقلاب اسلامی و شهدای جنگ های اخیر و به خصوص رهبر شهید انقلاب افزود: یاد شهدای عزیز انقلاب اسلامی و همچنین شهدای جنگ اخیر، جنگ 12روزه و اتفاقات پس از آن را گرامی می داریم و امیدواریم در مسیر پاسداشت یاد و نام این شهدا نیز ثابت قدم باشیم.
وی ادامه داد: در حدیثی از پیامبر اکرم (ص) آمده است که انسان باید در طول زندگی خود را در معرض نسیم های رحمت الهی قرار دهد. برای بنده و مجموعه همکاران اداره کل کتابخانه های عمومی استان تهران، برگزاری سوگواری عاشورایی «نذر شعر» و همراهی با دوستانمان در سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران، مصداقی از همین نسیم رحمت الهی بود.
سرپرست اداره کل کتابخانه های عمومی استان تهران «نذر شعر» را برنامه ای کم نظیر از نظر قالب و محتوا دانست و بیان کرد: قالب شعر، قالبی کم نظیر و اثرگذار است و محتوای این برنامه نیز با ذکر اباعبدالله الحسین (ع)، فرهنگ عاشورا و یاد شهدای عزیز پیوند خورده است؛ بنابراین امیدواریم همه عزیزان در این مسیر ثابت قدم باشند.
اکبر بختیاری، دبیر نخستین سوگواره عاشورایی «نذر شعر»، در آیین اختتامیه این سوگواره با بیان اینکه هدف اصلی این رویداد به خدمت گرفتن هنر شعر برای بیان حقیقت بوده است، گفت: تمام تلاش ما این بود که هنر شعر به خدمت حقیقت بیاید؛ چراکه حقیقت در بسیاری از مقاطع تاریخی اتفاق افتاده، اما ممکن است هنر در خدمت بازنمایی آن قرار نگرفته باشد.
وی با اشاره به اینکه حماسه عاشورا بیش از هزار و 400 سال پیش رخ داده است، افزود: این واقعه صرفاً یک رویداد تاریخی نیست که در همان زمان باقی مانده باشد، بلکه امتداد و تداوم آن را می توان در روز های امروز نیز مشاهده کرد. زمانی که رهبر ما به شهادت می رسد، بلافاصله ذهن انسان به شهادت حضرت سیدالشهدا (ع) و شرایطی بازمی گردد که ایشان با وجود ویژگی های برجسته و جایگاه دینی و اجتماعی خود به شهادت رسید.
بختیاری ادامه داد: وقتی کودکان شهید میناب را می بینیم، در شعر برخی از همین نوجوانان و جوانان برگزیده، پیوندی میان این کودکان و کودکان حضرت سیدالشهدا (ع) در کربلا برقرار شده است؛ کودکانی که قربانی عوام فریبی و توطئه شدند. همچنین وقتی یاران وفادار امام حسین (ع) را به یاد می آوریم، نمونه های آن را در پاسداران و نیرو های نظامی امروز می بینیم که در شرایط کنونی، به عنوان عناصری وفادار به اسلام و ملت، جان خود را فدا کردند.
وی گفت: در بسیاری از اشعار، این تناسب تاریخی و معنایی دیده می شود و به خوبی نشان می دهد که تولید عشق به امام حسین (ع) زمان نمی شناسد. ما در تداوم یک عصر تاریخی قرار داریم و باید همچون یاران وفادار سیدالشهدا (ع)، انتخاب خود را انجام دهیم. این مفهوم باید در شعر جاری شود تا هنر بتواند تداوم تاریخی داشته باشد.
دبیر نخستین سوگواره عاشورایی «نذر شعر» با تأکید بر نقش شعر در حفظ حافظه تاریخی ملت ها گفت: تاریخ، حافظه ملت هاست و اگر این حافظه از میان برود، درک درستی از گذشته و آینده نخواهیم داشت. شعر به عنوان یک رسانه و هنری متعالی باید بیانگر حقیقت باشد و هنرمند نیز باید بتواند حقیقت را در آثار خود منعکس کند تا انسان مسیر زندگی و انتخاب های خود را بهتر بشناسد.
بختیاری در ادامه گفت: فراخوان «نذر شعر» در ماه محرم منتشر شد و پس از آن شاهد مشارکت گسترده، پراکنده و پرشور شاعران از شهرستان ها و استان های مختلف بودیم. در ابتدا تصور نمی کردیم با چنین میزان گسترده ای از مشارکت مواجه شویم.
وی افزود: یکی از ویژگی های این دوره، حضور شاعران از نقاط مختلف کشور بود؛ به گونه ای که از میان شش برگزیده، سه نفر از شهرستان ها و استان های دیگر حضور داشتند و برای شرکت در آیین اختتامیه مسیر طولانی را طی کردند.
بختیاری یکی دیگر از ویژگی های این سوگواره را محدود نشدن آن به شاعران شناخته شده عنوان کرد و گفت: «نذر شعر» صرفاً در انحصار شاعران مطرح قرار نگرفت و این فرصت را برای نوجوانان، جوانان و شاعران کمتر شناخته شده فراهم کرد تا آثارشان دیده و داوری شود و حتی در جمع برگزیدگان قرار بگیرند.
وی با اشاره به استقبال قابل توجه نوجوانان و جوانان از بخش های مختلف سوگواره اظهار کرد: حضور این گروه از شاعران یکی از ویژگی های قابل توجه «نذر شعر» بود و در کنار گستردگی جغرافیایی آثار، نشان داد که شعر عاشورایی همچنان می تواند مخاطبان و استعداد های تازه ای را با خود همراه کند.
دبیر نخستین سوگواره عاشورایی «نذر شعر» با اشاره به آثار دریافت شده در این رویداد گفت: در مجموع 747 اثر به دبیرخانه سوگواره ارسال شد و داوری این آثار کار دشواری بود. آثار پس از کدگذاری و طی چند مرحله غربالگری، توسط هیئت داوران بررسی شدند که جا دارد از زحمات همه داوران تشکر کنم.
وی ادامه داد: در نهایت 47 اثر به مرحله نهایی داوری راه یافت و شش نفر در دو محور «حماسه حسینی» و «بعثت مردمی و رهبر شهید» به عنوان برگزیده انتخاب شدند؛ به این ترتیب در هر محور سه نفر برگزیده خواهیم داشت که در آیین اختتامیه از آنها تجلیل می شود.
بختیاری از احتمال انتشار مجموعه ای از آثار راه یافته به مرحله نهایی خبر داد و بیان کرد: 47 اثر نهایی، براساس نظر هیئت داوران، از ظرفیت چاپ برخوردار هستند و به لحاظ کیفیت و محتوا قابلیت آن را دارند که در قالب کتاب منتشر شوند.
وی افزود: اگر در آینده ظرفیت و فرصت لازم فراهم شود، تلاش خواهیم کرد این آثار را به چاپ برسانیم تا امکان استفاده گسترده تر از آنها فراهم شود. همچنین این آثار می توانند در ابعاد و قالب های هنری دیگر نیز مورد استفاده قرار گیرند.
بختیاری در پایان با اشاره به استقبال نوجوانان و جوانان از محور «بعثت مردمی و اندیشه و شهادت رهبر شهید» گفت: یکی دیگر از نکات قابل توجه این سوگواره، میزان آثاری بود که از سوی قشر جوان و نوجوان درباره این موضوع دریافت کردیم؛ موضوعی که نشان داد نسل جدید نیز نسبت به این مفاهیم دغدغه و نگاه ادبی دارد.
معاون امور هنری سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران، در آیین اختتامیه نخستین سوگواره عاشورایی «نذر شعر»، با اشاره به جایگاه تهران در تحولات تاریخی و انقلاب اسلامی، اظهار کرد: تهران فقط پایتخت جمهوری اسلامی ایران نیست، بلکه در طول تاریخ معاصر، یکی از مهم ترین کانون های تحولات اجتماعی و سیاسی کشور بوده است.
محمد خراسانی زاده، با اشاره به دیدگاه رهبر شهید انقلاب درباره تهران افزود: در جلسه ای که درباره تهران و جایگاه آن برگزار شده بود، برای من این پرسش شکل گرفت که این «تهران» که از آن سخن گفته می شود و با عنوان شهری پیشتاز و دارای شناسنامه انقلابی یاد شده، کجاست که ما گاهی آن را نمی بینیم؟ با مرور تاریخ، از مشروطه تا انقلاب اسلامی، می توان نقش مردم و علمای تهران را در بزنگاه های مهم مشاهده کرد.
خراسانی زاده ادامه داد: در حوادث و جنگ های اخیر نیز این واقعیت بیش از گذشته برای همه آشکار شد و حماسه همراهی مردم تهران با نظام و کشور را به نمایش گذاشت. تهران در این مقطع صرفاً یک شهر نبود، بلکه به نمادی برای همه کسانی تبدیل شد که می خواهند پای حق بایستند.
معاون امور هنری سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران با اشاره به تشییع و بدرقه رهبر شهید انقلاب گفت: در تاریخ شهر هایی داشته ایم که امامان خود را بدرقه کرده اند؛ مدینه پیامبر (ص) را بدرقه کرد و کوفه امیرالمؤمنین (ع) را. اما تهران رهبر شهید انقلاب را به گونه ای بدرقه کرد که سر به آسمان برافراشت و این حماسه در تاریخ ماندگار شد.
قاسم صرافان، شاعر و یکی از داوران نخستین سوگواره عاشورایی «نذر شعر»، در آیین اختتامیه این رویداد با قدردانی از برگزارکنندگان و شرکت کنندگان گفت: امیدوارم همه کسانی که در این سوگواره حضور داشتند، جایزه و رتبه اصلی خود را از حضرت سیدالشهدا (ع) دریافت کنند و این اتفاق، انگیزه ای برای ادامه مسیر شاعران باشد.
وی با اشاره به نقش انجمن ها و محافل ادبی در رشد شاعران اظهار کرد: بسیاری از شاعران مسیر خود را از همین جلسات و انجمن ها آغاز کرده اند. خود من نیز در ابتدا به صورت تفننی شعر می گفتم و در حوزه مهندسی و دانشگاه فعالیت داشتم، اما برگزاری یک جلسه شعر در دانشگاه و جدی گرفته شدن این مسیر باعث شد شعر برای من به یک دغدغه جدی تبدیل شود.

صرافان افزود: این مسیر به اندازه ای برای من جدی شد که پس از 24 سال از عضویت در هیئت علمی استعفا دادم و زندگی خود را وقف شعر کردم. تجربه شخصی من نشان می دهد که جلسات و انجمن های ادبی می توانند زمینه رشد استعداد های تازه را فراهم کنند.
این شاعر با اشاره به پیوند شعر و حوادث روز گفت: برخی اشعار پس از شهادت رهبر شهید انقلاب، معنای دیگری پیدا کرده اند و شعر می تواند میان حوادث امروز و مفاهیم عاشورایی پیوند برقرار کند.
وی در ادامه اشعاری درباره عاشورا، شهدای جنگ اخیر و حضرت سیدالشهدا (ع) سرود.
در پایان مراسم اسامی برگزیدگان در دو محور «حماسه حسینی» و «رهبر شهید و بعثت مردمی» اعلام شد. این اسامی بدین شرح است:
محور «رهبر شهید و بعثت مردمی»
نفر اول: قاسم باء ـ استان گلستان
نفر دوم: شهاب مهری ـ با اثر «گل سر ها دوباره می رویند»
نفر سوم: زهرا سپهکار ـ شهرستان اصفهان، با اثر «مشت گره کرده»
محور «حماسه حسینی»
نفر اول: فاطمه عارف نژاد ـ شهرستان قم
نفر دوم: لیلا علیزاده ـ شهر تهران، با اثر «غمگین ترین فعل جهان»
نفر سوم: علی اصغر شیری ـ شهرستان قم، با اثر «دست قلم»