پنج جلوه حیا در آموزه های امام صادق(ع)

به گزارش ایکنا از قم، به نقل از پایگاه خبری آستان مقدس حضرت فاطمه معصومه(س)، حجت الاسلام والمسلمین ناصر خلج، سخنران حرم بانوی کرامت در محفل معارفی حرم مطهر بانوی کرامت، با استناد به روایتی از امام صادق(ع)، حیا را از صفات بنیادین انسان مؤمن دانست و پنج جلوه آن شامل حیای از گناه، حیای تقصیر، حیای کرامت، حیای محبت و حیای هیبت را تشریح کرد.

وی با اشاره به روایت «صاحب الحیاء خیر کله و من حُرِمَ الحیاء فهو شرّ کله» اظهار کرد: اگر حیا در زندگی انسان شکل بگیرد، می تواند گذشته و آینده او را اصلاح کند؛ چراکه انسان باحیا از انجام رفتارهایی که موجب سرزنش الهی، عقلی یا عرفی می شود پرهیز می کند.

خلج با تأکید بر اینکه حیا اختصاص به بانوان ندارد، افزود: حیا برای مردان و زنان شایسته است و در روایات نیز از پیامبر اکرم(ص) و امام حسین(ع) به عنوان نمونه های برجسته حیا یاد شده است.

حیای از گناه و حیای تقصیر

سخنران حرم مطهر بانوی کرامت نخستین قسم حیا را «حیای از گناه» دانست و گفت: انسان باید بداند خداوند همواره بر اعمال او آگاه و ناظر است و همین توجه می تواند مانع حرکت انسان به سوی گناه شود.

وی دومین قسم را «حیای تقصیر» عنوان کرد و توضیح داد: این نوع حیا مربوط به زمانی است که انسان در مسیر خوبی ها قرار دارد، اما در برابر عبادات و اعمال نیک خود نیز احساس کند آن گونه که شایسته است عمل نکرده است؛ بنابراین به جای طلبکار دانستن خود، همواره احساس کوتاهی و نیاز به جبران دارد.

کرامت، محبت و هیبت؛ سه جلوه دیگر حیا

خلج در ادامه «حیای کرامت» را سومین جلوه حیا دانست و بیان کرد: انسان کریم به دلیل کرامت نفس، از انجام برخی رفتارها پرهیز می کند؛ حتی اگر انجام آن رفتار ذاتاً حرام نباشد.

وی با اشاره به نمونه هایی از سیره امام حسن مجتبی(ع) و امیرالمؤمنین(ع)، بیان کرد: کرامت انسان را به گونه ای تربیت می کند که حتی در برخورد با دیگران و در استفاده از امکانات، شأن و جایگاه طرف مقابل را در نظر بگیرد.

استاد حوزه علمیه چهارمین قسم را «حیای محبت» دانست و گفت: محبت به پدر و مادر، همسر، فرزندان و دیگر انسان ها اقتضا می کند که فرد به دلیل علاقه ای که به آنان دارد، از برخی رفتارها و خواسته هایی که موجب آزردگی آنها می شود پرهیز کند.

خلج در تبیین پنجمین قسم حیا با عنوان «حیای هیبت» اظهار کرد: این نوع حیا در برابر عظمت خداوند و اولیای الهی خود را نشان می دهد؛ به گونه ای که انسان هنگام نماز، زیارت و مناجات، عظمت کسی را که در برابر او ایستاده است درک کند.

وی با اشاره به حضور زائران در حرم مطهر حضرت فاطمه معصومه(س)، ادامه داد: توجه به عظمت جایگاه اولیای الهی می تواند انسان را از غفلت خارج کرده و زمینه حضور قلب بیشتر در عبادت و زیارت را فراهم کند.

خلج در پایان با تأکید دوباره بر جایگاه حیا در تربیت انسان، آن را عاملی برای اصلاح رفتار و تقویت ارتباط انسان با خداوند دانست.

انتهای پیام