معرفی ظرفیت های کهگیلویه و بویراحمد در قاب عکاسان کشوری
یاسوج- مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی کهگیلویه و بویراحمد از اجرای برنامه ملی هنری تور تخصصی عکاسی با حضور عکاسان برجسته کشوری در سطح این استان خبر داد.
حجت الاسلام سیدمحمود طباطبایی ، عضو هیأت علمی دانشگاه فردوسی و مدیرگروه دانشکده الهیات، در گفت وگو با خبرنگار ایکنا از خراسان رضوی، با اشاره به پیوند میان ولادت پیامبر اکرم(ص) ، بعثت و شکل گیری تمدن اسلامی اظهار کرد: این سه مرحله را باید یک فرآیند تکاملی دانست که از شکل گیری شخصیت پیامبر آغاز شد، با نزول وحی ادامه یافت و در نهایت به تأسیس تمدنی مبتنی بر عدالت، اخلاق و قانون انجامید. ولادت پیامبر(ص) در جامعه ای غرق در جاهلیت و بت پرستی رخ داد.
حجت الاسلام سیدمحمود طباطبایی، عضو هیأت علمی دانشگاه فردوسی و مدیرگروه دانشکده الهیات، در گفت وگو با خبرنگار ایکنا از خراسان رضوی، با اشاره به پیوند میان ولادت پیامبر اکرم(ص)، بعثت و شکل گیری تمدن اسلامی اظهار کرد: این سه مرحله را باید یک فرآیند تکاملی دانست که از شکل گیری شخصیت پیامبر آغاز شد، با نزول وحی ادامه یافت و در نهایت به تأسیس تمدنی مبتنی بر عدالت، اخلاق و قانون انجامید. ولادت پیامبر(ص) در جامعه ای غرق در جاهلیت و بت پرستی رخ داد. این ولادت صرفاً یک رویداد تاریخی نبود، بلکه ظرفیت سازی برای تحولی عظیم به شمار می رفت. پیامبر(ص) با فطرتی پاک و دور از آلودگی های محیطی پرورش یافت تا آمادگی پذیرش مسئولیت سنگین رسالت را پیدا کند.
طباطبایی با استناد به آیه 164 سوره آل عمران، تصریح کرد: خداوند بر مؤمنان منت نهاد و پیامبری از میان خودشان برانگیخت و همین موضوع نشان می دهد که آغاز این تحول، از درون جامعه و با پرورش شخصیتی الهی شکل گرفت.
وی بعثت را نقطه آغاز تبلیغ پیام الهی دانست و گفت: با نزول نخستین آیات سوره علق، پیوند میان عقلانیت و وحی برقرار شد و جهان بینی توحیدی، قانون الهی و مبانی فکری تمدن اسلامی شکل گرفت. نخستین فرمان الهی با عبارت «اقرأ» آغاز شد و همین موضوع نشان می دهد که اسلام از همان ابتدا بر معرفت، آگاهی و پیوند دانش با ایمان تأکید داشت. همچنین بعثت بر برابری انسان ها فارغ از نژاد، ثروت و جایگاه اجتماعی تأکید کرد و پایه های عدالت را در جامعه بنا نهاد.
عضو هیأت علمی دانشگاه فردوسی مشهد با اشاره به مرحله سوم این فرآیند، یعنی شکل گیری تمدن اسلامی، اظهار کرد: آموزه های بعثت زمانی به تمدن تبدیل شد که پیامبر(ص) آن ها را در بستر جامعه اجرا کردند. هجرت به مدینه، انعقاد پیمان مدینه و تشکیل نخستین دولت شهر اسلامی، آغاز تحقق عملی این آموزه ها بود. پیامبر(ص) جامعه ای را پایه گذاری کردند که بر عدالت، همزیستی مسالمت آمیز و قانون استوار بود. مسجد تنها محل عبادت نبود، بلکه به مرکز آموزش، قضاوت، مدیریت اجتماعی و تصمیم گیری های مهم تبدیل شد و برادری میان مهاجران و انصار نیز از مهم ترین پایه های انسجام اجتماعی آن جامعه بود.
مدیرگروه دانشکده الهیات دانشگاه فردوسی مشهد تأکید کرد: تمدن اسلامی را نباید صرفاً در معماری یا فتوحات خلاصه کرد، زیرا این تمدن بر چهار ستون اصلی اخلاق، علم، عدالت و قانون بنا شد و توانست قرن ها الهام بخش جهان در عرصه های مختلف باشد.
مدیرگروه دانشکده الهیات دانشگاه فردوسی در ادامه به ویژگی های اخلاقی پیامبر(ص) پیش از بعثت پرداخت و گفت: اعتماد مردم به پیامبر(ص) پیش از آغاز رسالت، سرمایه ای بزرگ بود که در سایه سال ها صداقت، امانت داری و پاکدامنی به دست آمد. جامعه عرب پیش از بعثت، ایشان را با لقب «محمد امین» می شناخت و این عنوان تنها یک لقب نبود، بلکه حاصل سال ها رفتار درست و راستگویی بود.
طباطبایی با اشاره به ماجرای دعوت مردم بر فراز کوه صفا، بیان کرد: هنگامی که پیامبر(ص) از مردم پرسیدند اگر خبر دهند پشت این کوه لشکری آماده حمله است، آیا سخنشان را باور می کنند، همه یک صدا گواهی دادند که هرگز از ایشان دروغی نشنیده اند و همین اعتماد عمومی، زمینه پذیرش دعوت الهی را فراهم کرد.
وی امانت داری پیامبر(ص) را یکی دیگر از عوامل اعتماد اجتماعی دانست و افزود: حتی دشمنان سرسخت نیز امانت های خود را نزد ایشان می سپردند و هنگام هجرت، حضرت علی(ع) مأمور شد امانت های مردم را به صاحبانشان بازگرداند. همچنین حضور پیامبر(ص) در پیمان حلف الفضول نشانه تعهد ایشان به دفاع از مظلومان است. این پیمان برای حمایت از ستمدیدگان مکه شکل گرفت و پیامبر(ص) بعدها نیز تأکید کردند که اگر در اسلام به چنین پیمانی دعوت شوند، آن را خواهند پذیرفت.
عضو هیأت علمی دانشگاه فردوسی مشهد ادامه داد: در دورانی که شراب خواری، قمار و بت پرستی در جامعه رواج داشت، پیامبر(ص) هرگز در چنین مجالسی حضور نیافتند و به آلودگی های رایج جامعه نزدیک نشدند. همین پاکدامنی و عصمت عملی پیش از بعثت، حجت را بر مردم تمام کرد که ایشان شایستگی هدایت جامعه را دارند.
طباطبایی با اشاره به آیه چهارم سوره قلم، اظهار کرد: قرآن کریم نیز با تعبیر «وَإِنَّکَ لَعَلَیٰ خُلُقٍ عَظِیمٍ» عظمت شخصیت اخلاقی پیامبر(ص) را تأیید کرده و این ویژگی ها، پایه اعتماد عمومی و پذیرش رسالت الهی شد.
مدیرگروه دانشکده الهیات در ادامه با اشاره به اینکه قرآن کریم پیامبر اکرم(ص) را با تعبیر «رَحْمَةً لِلْعَالَمِینَ» معرفی کرده است، اظهار کرد: این رحمت تنها مسلمانان را در بر نمی گیرد، بلکه همه انسان ها، مؤمن و غیرمؤمن، و حتی دیگر موجودات را شامل می شود و نشان می دهد که رسالت نبوی برای هدایت و رحمت جهانیان است.
وی عفو عمومی پس از فتح مکه را از برجسته ترین جلوه های رحمت اجتماعی پیامبر(ص) دانست و گفت: ایشان پس از سال ها آزار، شکنجه و دشمنی، هنگام ورود پیروزمندانه به مکه به جای انتقام، مردم را بخشیدند و با اعلام آزادی آنان، یکی از مهم ترین سنت های جاهلی را در هم شکستند و الگویی از رحمت سیاسی و اجتماعی ارائه دادند.
عضو هیأت علمی دانشگاه فردوسی با اشاره به رفتار پیامبر(ص) با کودکان و یتیمان افزود: ایشان یتیمان را مورد محبت قرار می دادند و حتی به کودکی که گریه می کرد، می فرمودند من پدر تو هستم. در جامعه ای که بوسیدن کودک را نشانه ضعف مردان می دانستند، پیامبر(ص) با در آغوش گرفتن و بوسیدن کودکان، فرهنگ تازه ای از مهرورزی را پایه گذاری کردند و با این رفتار، معنای حقیقی تربیت را به جامعه آموختند. پیامبر(ص) بارها تأکید کردند کسی که به دیگران رحم نکند، مشمول رحمت الهی نخواهد شد و همین نگاه، جایگاه محبت را در روابط اجتماعی ارتقا داد.
طباطبایی ماجرای سنگباران پیامبر(ص) در طائف را نیز نمونه ای دیگر از رحمت نبوی دانست و بیان کرد: در حالی که ایشان مورد شدیدترین آزارها قرار گرفته بودند، به جای نفرین، برای هدایت همان مردم دعا کردند و از خداوند خواستند آنان را هدایت کند، زیرا حقیقت را نمی دانند. این رفتار نشان می دهد که حتی در برابر مخالفان نیز می توان راه رحمت و هدایت را برگزید.
وی با بیان اینکه رحمت پیامبر(ص) نسبت به حیوانات نیز جلوه ای آشکار داشت، ادامه داد: ایشان مردم را از آزار حیوانات بازمی داشتند و درباره زنی که گربه ای را زندانی کرده و به او آب نداده بود، هشدار دادند که همین رفتار سبب عذاب او شده است. همچنین نسبت به شترانی که بیش از توانشان بار حمل می کردند حساس بودند و مردم را از داغ کردن صورت حیوانات نهی می کردند.
مدیرگروه دانشکده الهیات دانشگاه فردوسی در بخش دیگری از سخنان خود، نگاه پیامبر(ص) به خانواده را الگویی ماندگار برای جامعه امروز دانست و گفت: در زمانی که زن و کودک بیشتر به عنوان دارایی تلقی می شدند، پیامبر(ص) با رفتار خود تحولی اساسی در روابط خانوادگی ایجاد کردند. پیامبر(ص) در کارهای خانه مشارکت می کردند، لباس خود را وصله می زدند و در تصمیم های مهم خانوادگی با همسرانشان مشورت می کردند که مشورت با ام سلمه در جریان صلح حدیبیه نمونه ای روشن از این رویکرد است.
طباطبایی با اشاره به فرمایش پیامبر(ص) مبنی بر اینکه بهترین انسان ها کسانی هستند که برای خانواده خود بهترین باشند، افزود: این آموزه امروز نیز می تواند راهکاری برای کاهش خشونت خانگی و تقویت روابط عاطفی در خانواده باشد. احترام به شخصیت کودکان نیز از دیگر ابعاد مهم سیره نبوی بود و پیامبر(ص) هنگام نماز، اگر صدای گریه کودکی را می شنیدند، نماز را کوتاه می کردند تا مادر دچار اضطراب نشود. همچنین امام حسن(ع) و امام حسین(ع) را بر دوش می گرفتند و با این رفتار به جامعه می آموختند که ابراز محبت نسبت به کودک، بخشی از تربیت صحیح است.
طباطبایی با بیان اینکه پیامبر(ص) برخلاف سنت رایج آن دوران، جوانان را شایسته مسئولیت های بزرگ می دانستند، اظهار کرد: انتصاب اسامه بن زید در حدود هجده سالگی به فرماندهی سپاهی که بزرگان صحابه نیز در آن حضور داشتند، یکی از مهم ترین جلوه های اعتماد به نسل جوان است. این اقدام نشان داد که شایسته سالاری نباید قربانی سن وسال شود و توانایی و صلاحیت باید معیار اصلی واگذاری مسئولیت ها باشد.
عضو هیأت علمی دانشگاه فردوسی با اشاره به داستان اصحاب کهف در قرآن کریم نیز بیان کرد: قرآن از جوانانی سخن می گوید که با ایمان و اراده، در برابر طاغوت زمان خود ایستادند و این موضوع بیانگر ظرفیت بالای نسل جوان برای ایجاد تحول در جامعه است. پیامبر(ص) با وجود مسئولیت های فراوان اجتماعی، همواره برای خانواده خود زمان کافی اختصاص می دادند و این تعادل میان مسئولیت اجتماعی و زندگی خانوادگی، الگویی ارزشمند برای مدیران و مسئولان امروز محسوب می شود.
طباطبایی، جمع میان رحمت و قاطعیت را یکی از مهم ترین ویژگی های سیره پیامبر(ص) دانست و گفت: پیامبر اکرم(ص) هرگز رحمت را با مداهنه و سکوت در برابر ظلم یکی نمی دانستند، بلکه میان حقوق شخصی و حقوق جامعه تفاوت قائل بودند. هرگاه بی احترامی یا آسیبی متوجه شخص پیامبر(ص) می شد، ایشان اهل گذشت بودند، اما زمانی که پای حق مردم، عدالت یا احکام الهی به میان می آمد، هیچ گونه ملاحظه ای در اجرای قانون نداشتند.
عضو هیأت علمی دانشگاه فردوسی با اشاره به ماجرای زن اشرافی قریش که مرتکب سرقت شده بود، بیان کرد: هنگامی که برخی برای جلوگیری از اجرای حکم وساطت کردند، پیامبر(ص) با قاطعیت اعلام کردند که اگر حتی فاطمه، دختر محمد، نیز مرتکب چنین جرمی شود، قانون درباره او اجرا خواهد شد. همین رویکرد نشان می دهد که عدالت در سیره نبوی بر روابط شخصی و جایگاه اجتماعی افراد مقدم بود.
طباطبایی همچنین با اشاره به برخورد پیامبر(ص) با پیمان شکنان و دشمنان متجاوز، تصریح کرد: قاطعیت ایشان در جنگ های دفاعی نیز بر پایه عدالت و قانون بود، نه انتقام جویی. معیار تصمیم گیری در سیره پیامبر(ص) همواره عدالت، حکمت و مصلحت عمومی بود؛ به این معنا که هر جا عفو موجب اصلاح جامعه می شد، گذشت را برمی گزیدند و هر زمان اجرای عدالت نیازمند قاطعیت بود، بدون ملاحظه عمل می کردند و همین توازن میان رحمت و استواری، مهم ترین درس مدیریت نبوی برای جامعه امروز به شمار می رود.
انتهای پیام
{{name}}
{{content}}