روایتی از خردورزی عالمانه و انصاف آگاهانه پیامبر(ص)

حجت الاسلام علیرضا قبادی، جامعه شناس و کارشناس دینی در سلسله گفتار هایی، با نگاهی نو و کاربردی، به بازخوانی ابعاد مغفول مانده از زندگی پیامبر اکرم(ص) می پردازد. در ادامه درس گفتار پنجم را می خوانیم.

در گفتار قبل اشاره شد که پیامبر(ص) در مرگ فرزندشان ابراهیم، به شدت متأثر و اندوهگین شدند. در روز وفات اسماعیل و هنگام به خاک سپردن فرزند رسول خدا، کسوف(خورشید گرفتگی) در آسمان مدینه پدیدار شد. در فرهنگ جاهلی، این پدیده را با حوادث زندگی آدمیان مرتبط می دانستند. از این رو این باور در مردم ایجاد یا تقویت شد که آسمان نیز به احترام پیامبر سیاه پوش و عزادار شده است.

همزمانی این دو رخداد، زمینه خوبی بود تا پیامبر(ص) به پندار رایج مردم صحه گذارد و موقعیت خویش را بیش از گذشته تثبیت کند؛ اما پیامبر(ص) به خلاف فرصت طلبان و سودجویان پس از آگاه شدن از پندار مردم بر فراز منبر رفتند و مردم را از حقیقت این پدیده(کسوف) آگاه کردند. پیامبر به مردم فرمودند: آفتاب و ماه نشانه هایی از قدرت پروردگارند، آن دو بر طبق سنت طبیعی و قوانینی که خدا بر آنها مقرر داشته در مسیر خاصی در حرکتند، آنها در مرگ یا ولادت کسی منکسف نمی شوند.

پس هرگاه کسوفی دیدید متوجه مساجد شوید. پیامبر اسلام(ص) با «خردورزی و انصاف» با وجود عقائد رایج زمان خویش، کسوف را جریان طبیعی نظام هستی معرفی کرده و ارتباط این رخداد را با مرگ فرزند خویش منتفی دانستند.

پیامبر(ص) به خلاف بسیاری از فرصت طلبان و سودجویان که جهل یا باور های خرافی مردم را ابزاری برای ارتقای موقعیت سیاسی و اجتماعی شان بکار می گیرند؛ نه تنها از این موقعیت به نفع خویش استفاده نکرد؛ بلکه ساحت دین را از بهره گیری از روش های خرافی و ... مبرا دانستند و مردم را از حقیقت امر آگاه کردند.

پیامبر آنگونه در این خصوص عمل کردند که قرآن کریم به آن شیوه تصریح کردند؛ هیچ انسانی که خداوند به او کتاب و حکمت و نبوت داد، مجاز نیست تا به جای دعوت به خداوند مردم را به خود فراخواند(آیه 79 سوره آل عمران). پیامبر نشان دادند که آیین او بر محور دین و آموزه های قرآنی و اصلاح عقاید و باور های نادرست و خرافی استوار است.

سیره نبوی مبرا از این است که اعتقادات خرافی و باور های نادرست پل و ابزاری برای ارتقای جایگاه ایشان یا آیین اسلامی شود. آن حضرت عقاید خرافی را اصلاح کردند؛ تا راه هرگونه فرصت طلبی و سودجویی به نام دین بسته شود؛ زیرا تبلیغ و ابلاغ دین اسلام، با سیری حکیمانه، خیرخواهانه و در نهایت «جدال احسن» همراه است و رسالت نبوی با هر روشی تبلیغ نمی شود.

انتهای پیام